Қарағанды

Қарағандының да ел аузында сақталған аңыз-әңгімесі бар. Баяғыда бір бай өмір сүріпті. Басқа малынан гөрі ұсақ тұяқты малы көп екен. Сол отардың ішінде бір қара қойды қасиетті санап, береке-бірліктің нышаны ретінде ерекше қадірлейді.

Бір күні мал өрістен қайтқанда, әлгі қара қойдың жоқ екені анықталады. Әккі қойшылар байға: қой далада қоздап қалуы мүмкін, деп хабар береді. Сонда байдың жігіттері кешқұрым отар жайылған өңірлерді түгел шолып шығуға аттанады.

Ай сәулесімен алыстан қарайып көрінгеннің бәріне жақындаса, бәрі бірдей қараған болып шыға береді. Әбден шаршаған жігіттердің бірі кейіген күйі: «Қайда барсаң — қараған. Бұл өзі қарағанды жер екен ғой» — депті.

Содан бері осы өңір Қарағанды аталып кеткен деседі.

Маржантөбе туралы да ел ішінде тараған ауыр аңыз бар. Бір күні жолда келе жатқан бір кісі қыз баланың жылаған дауысын естиді. Қыз: «Ағатай, алып кетші!» — деп жалбарынады.

Алайда әлгі кісі қызды жанынан өткізбей, ұрып-соғып, алып кетпей кетіп қалады. Сол күні ауылда абыр-сабыр басталып, жұрт: «Маржан бүгін сабақтан келмей қалды» — деп, қызды іздеуге шығады.

Ертесіне қыз табылғанымен, қыс айы еді: күн суық, аяз қатты болатын. Кейіннен әлгі қызды алып кетпеген кісі өз қылығына шыдай алмай, өзіне қол жұмсап қаза тапқан екен.

Қыз жерленген төбені халық «Маржан төбе» деп атап кеткен дейді.