Апикальды (көне грекше: арех - төбе, ұшы) - түтік тәрізді мүшелер қуыстарын астарлайтын эпителий қабаттары эпителиоциттерінің, бездердің сөл бөлетін соңғы бөлімі гландулоцитгерінің (безді жасушалар) мүше қуыстары жағына қараған төбе ұшы
Апикальды ұшы: анықтамасы және маңызы
Апикальды (көне грекше: apex — «төбе», «ұшы») — түтік тәрізді мүшелердің қуыстарын астарлайтын эпителий қабатындағы эпителиоциттердің, сондай-ақ бездердің сөл бөлетін соңғы бөліміндегі гландулоциттердің (безді жасушалардың) мүше қуысы жағына қараған төбе бөлігі.
Негізгі ерекшелік
Апикальды ұшы әрдайым қуыстың ішкі бетіне (люменге) бағытталып, жасушаның функционалдық белсенділігі ең айқын көрінетін аймақтардың бірі болып саналады.
Безді жасушалардағы (гландулоциттердегі) рөлі
Гландулоциттердің апикальды бөлігінде без сөлінің майда тамшылары немесе дәншелері жасушадан бөлінер алдында жиналады. Бұл аймақ сөлдің бөлінуі жүзеге асатын «шығу қақпасына» жақын орналасқандықтан, секреция процесінде ерекше маңызға ие.
Эпителий жасушаларындағы (эпителиоциттердегі) қызметтері
Эпителиоциттердің апикальды ұштары эпителий ұлпасына тән сору, сіңіру және бөлу процестеріне белсенді қатысады. Яғни, апикальды аймақ эпителийдің қорғаныштық және алмасулық қызметтерін қамтамасыз ететін негізгі функционалдық бөлімдерінің бірі.