Мақсатына жеткен жан
Қоңырау шалған қуаныш
Ұсақ-түйек шаруасын реттеп, ертеңгі күннің жоспарын құрып болған соң, жатуға ыңғайланған сәтте үстел үстіндегі ұялы телефон «әндетіп» қоя берді. «Иә», — деп құлағына тосқан еді.
— Мүбәрак Шәкір ме? — деп сыңғыр етті бейтаныс әйел даусы.
— Иә, мен.
— Сіз болсаңыз, біз Қазақстан Республикасы Мәдениет министрлігінен хабарласып отырмыз. Сіздің республикалық байқауға жолдаған «Қазақстан, алға!» атты оркестрге арналған күйіңіз жүлделі орынға ілікті. Жүлде тапсыру салтанаты 27 қараша күні Астана қаласындағы Президенттік мәдени орталықта өтеді. Кешікпей жетуіңізді сұраймыз.
«Қорыққан мен қуанған бірдей» деген осы: абыржу да орынды еді. Өйткені мұндай мәртебе кез келген өнерпазға бұйыра бермейтін бақ, ал уақыт тым тығыз болатын. «Тәуекел» деп, ертеңінде-ақ басшыларының батасын алып, жолға шықты.
Абырой болғанда, Астанаға кешікпей жетті. Ертеңінде өткен марапаттау рәсімінде республика түкпір-түкпірінен жиналған саңлақтардың қатарында Мәдениет министрі Е.Ертісбаевтың өз қолынан арнайы Диплом мен 100 мың теңге көлеміндегі көтермелеу сыйлығын алып қайтты.
Екі қуаныш, бір мерей
Күршімге оралған бойда тағы бір жағымды жаңалық естіді: Тәуелсіздіктің 15 жылдығына арнап шығарған «Қазақстан» атты әні облыста өткен гала-концертте белгілі әнші Тойжамал Тасжанованың орындауында шынайы нақышына келіп, сол өнерпазға лауреат атағын алып беріпті. Ауылдағы ағайынның ақ тілегі ақ жаңбырдай себелеп, қуаныш үстіне қуаныш қосылды.
Өнерге адал өмір
Күршім аудандық өнер мектебінің директоры, белгілі музыкант әрі сазгер Мүбәрак Шәкірдің бұл табысы алғашқы жетістік емес. Ес білгелі өнердің бір пұшпағын илеп келе жатқан жолда талай қиындық та, талай мерейлі сәт те болды. Дегенмен Мүбәрак Әкмалұлы ешкімге есеп беріп, жетістігін тізбектеп отыратын жан емес — оның адалдығын ісі сөйлетеді.
Отбасының өнері — баланың бағы
— Менің өнерден тыс қалуым мүмкін емес еді, — деп жымияды Мүбәрак аға. — Ата-анамның екеуі де туа біткен дарыны бар өнерлі адамдар болатын. Әсіресе марқұм анам Жамал Тоқтағалиқызы өте қабілетті жан еді. Соғыс жылдарында әуелі Зайсанда, кейін Өскеменде жұмыс істеген Қазақ драма театрының белді әртісі болды. Басты рөлде ойнайтын пьесалардың мәтінін бастан-аяқ жатқа білетін, әрі тамаша әнші болатын. Әкем қазақ тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі болса да, өнерге жақын еді: мандолинада ойнап, ән салатын. Екеуі сахнада жүргенде, мен бір бұрышта көз алмай, тып-тыныш отырады екенмін.
Оқу мен қалыптасу жолы
Әкесі директоры болған Нарындағы Көктерек сегізжылдық мектебін тәмамдаған соң, 15 жастағы Мүбәрак арман қуып Өскеменге аттанады. Қабілетті жас музыка училищесінің үрмелі аспаптар бөліміне флейта мамандығы бойынша қабылданады.
— Оқу өте қиынға түсті, — деп еске алады Мүбәрак Әкмалұлы. — Бөлімде 26 бала оқыдық, қазақтан жалғыз мен болдым. Тілді білмегенім де қинады. Дегенмен қайсарлығым жеңді. Төрт жылдан соң осы бөлімді небәрі екі-ақ түлек бітірдік, соның бірі — мен едім.
Училищені тәмамдап келген соң, Мүбәрак бір жыл Күршім Мәдениет үйінде көркемдік жетекші болып еңбек етті. Бұл кезеңде ата-анасы да Күршімде тұратын. Келесі жылы ол білгенімен шектелуді намыс көріп, Өскемен педагогикалық институтының музыка факультетіне оқуға түседі. Ол кезде жасы жиырмаға толған еді.
1968 жылдың өзінде-ақ институттағы комсомол ұйымының хатшысы Оңалбек Сапиевпен (қазіргі сенатор), курстас досы Түсіпбек Жақсыбаевпен бірлесіп, өнерлі қазақ студенттерін ұйымдастырып, концерттер өткізе бастады. Ал 1970 жылдан бастап облысқа белгілі Нәбиолда Кемешовпен бірге Өскемендегі оқу орындарындағы өнерлі қазақ жастарын біріктіру ісін жүйелі қолға алды.
Сөйтіп, эстрада бағытын да жолға қойып, ұлт аспаптары оркестрімен қатар «Арай» атты үлкен ансамбльдің құрылуына мұрындық болғандардың бірі — Мүбәрак Шәкір. Студент бола жүріп, төменгі курстарда оқитындарға сабақ бере бастағаны да оның ұстаздыққа ерте бейімделгенін аңғартады.
1972 жылы институтты бітірген бойда әскерге алынып, артиллерия полкындағы әскери оркестрге бір жыл жетекшілік етіп оралды. Бұл кезде ол отбасылы, есейген азамат еді.
Қызмет жолы: мектеп, мәдениет, басқару
Мұғалімнен директорға
1977 жылға дейін музыка мектебінде мұғалім болып еңбек етті. Кейін осы оқу орнының директорлығына тағайындалды.
Мәдениет саласындағы жауапты қызметтер
1980 жылы аудандық партия комитетіне нұсқаушы болып шақырылды. 1982 жылы аудандық мәдениет бөлімінің меңгерушісі қызметін төрт жарым жыл атқарды.
Кейін қайтадан өз мектебіне оралып, 1990 жылдан бері Күршім аудандық өнер мектебінің директоры ретінде жемісті еңбек етіп келеді.
Ән мен күйдің өмірі
Белгілі музыка маманы ретінде ғана емес, сазгер ретінде де Мүбәрак ағаның еңбегін жұрт әлдеқашан мойындаған. Оның сазды да назды әндері талай биік сахнада шырқалды.
Көрермен жүрегіне жеткен шығармалар
- «Ардагерлерім» шырқалғанда, Ұлы Жеңіске үлес қосқан қариялардың жанары жасқа толғанына талай мәрте куә болдық.
- «Қазақстаным» әуелегенде, залдағы жүздеген көрерменнің кеудесін патриоттық сезім кернейтіні анық.
- Лирикалық туындылары көптеген әншінің репертуарынан берік орын алып, облыстық және республикалық басылымдарда нотасымен бірнеше мәрте жарияланды.
Астанадағы Конгресс-холл сахнасында Қырғыз Республикасының елшісі болған белгілі ақын Ақбар Рысқұловтың шығармашылық кешінде Мүбәрак Шәкірдің осы ақынның өлеңдеріне жазған үш әні орындалуы — оның шығармашылық салмағын айқындай түсетін жайт.
Мәдениетті дамытуға сіңірген еңбегі лайықты бағаланып, 2005 жылы Мүбәрак Әкмалұлына «Қазақстан Республикасының Мәдениет қайраткері» құрметті атағы берілді.
Әулет қуанышы, ұстаз абыройы
Құдіреті күшті өнерді 45 жыл бойы өміріне серік еткен Мүбәрак Шәкір — аудан көлеміндегі абыройлы азаматтардың бірі. Отбасында да қадірлі отағасы: жан жары Жәния Сәбитқызымен бірге қос перзентін аялап өсіріп, білім алуына, қалаған мамандығына қол жеткізуіне жағдай жасады.
Анар
Астана қаласында Қытай Халық Республикасының «Хайнань эйрлайнз» компаниясының өкілі.
Жандос
«Астана құрылыс материалы» компаниясының Алматы филиалының директоры.
Айжан
Немересі — атасы мен әжесінің тоймас қуанышы әрі мақтанышы.
Тілек
Бүгінде жұрт мойындаған, шәкірттері мақтан тұтқан кәсіпқой музыкант, айтулы сазгер, өнегелі ұстаз Мүбәрак Шәкірдің қысқаша өмір жолы осындай. Өткенінен түйгені көп абзал жанның келешектен күтері де мол.
Лайым, сол армандардың баршасы орындалып, қуанышты сәттеріңізге еліңіз бен жұртыңыз ай сайын емес, күн сайын ортақтаса бергей.
Хасен Зәкәрия, Күршім ауданы