Қазақтарды рухани жаңғырту арқылы ұлттық болмысты сақтау

Ұлттық болмысты сақтау — дараланудың басты жолы

Еліміз өзге елдермен керегесі кең, терезесі тең болып, көштің басында болсын десек, олардан дараланып тұрудың бірден-бір жолы — ұлттық болмысты сақтау. «Ұлттық болмыс» дегенде көз алдыңа жайлауда жайбарақат ғұмыр кешіп, төрт түлігін бағып, киіз үйді қасиетті қоныс еткен қазақтың дәстүрлі өмірі елестейді. Ал бір сәт ойға қалсаң, ащы термен келген тәтті жеңіс үшін жанын қиған Желтоқсан құрбандары да еске түседі.

Ендеше, қазақты қазақ етіп тұрған ұлттық болмыстың өзегі неде?

1) Ана тілі — ұлттық болмыстың өзегі

Біріншіден, ана сүтімен бойға сіңетін ана тіліміз — ұлттық болмыстың басты сипаты. Сондықтан өзге тілдің жетегіне еріп, бағынышты болмай, ең әуелі ана тілімізде сөйлеуіміз керек. Әйтпесе, қазақ болып жүрудің мәні қайсы?

2) Салт-дәстүр — ұлттық айна

Екіншіден, ұлттық айнамыз — салт-дәстүр. Оны білу ғана емес, күнделікті өмірде қолдану маңызды. Уақытқа сай келмегенін ықшамдап, тозығы жеткенін қалдырып, ал құндылығын сақтағанын жаңғыртып отырған жөн.

3) Киім үлгісі — ұлттық нақыштың көрінісі

Үшіншіден, киім үлгісі. Қазақы ою-өрнек пен дәстүрлі элементтерді заманауи киіммен үйлестіріп, қарапайым күнделікті киімге жарасымды енгізіп жүрсек — оның несі айып? Керісінше, бұл ұлттық болмысымызды айшықтай түседі.

4) Наурыз және ұлттық ойындар — рухты көтеретін дәстүр

Төртіншіден, Ұлыстың ұлы күні — Наурыз мерекесімен бірге жаңғыратын ұлттық ойындар. Күн сайын болмаса да, анда-санда алтыбақан теуіп, бәйге жарыстырып, ақсүйек ойнағанға не жетсін? Мұның бәрі ұлттың көңіл күйін көтеріп, қауымның бірлігін бекітеді.

Дәстүр мен қазіргі өмірдің үндестігі

Қазіргі таңда Қазақстанның кейбір өңірлерінде қазақы құндылықтың қайнар көзін күнделікті тіршілікпен ұштастырып, нағыз қазақы болмысты сақтап отырған жандар бар. Олар шырайлы Шығыстың сәні — Алтайда, табиғатымен тәнті ететін Тарбағатайда, жер жәннаты — Жетісуда өмір сүріп жатыр.

Бұл азаматтар ұлттық рухани байлық пен әдет-ғұрыпты насихаттап, атадан балаға мирас болып келе жатқан дәстүрлердің өркендеуіне үлес қосып келеді. Ұлттық мерекені ұлықтап, қыста саятшылық құрып жүрсе де, заман көшінен қалып қойған жоқ.

Рухани жаңғыру және заман талабы

Елдің көздегені де — рухани жаңғыру арқылы ұлттық болмысты сақтау. Осы бағытта Қазақстанда бірқатар іс-шаралар атқарылып жатыр. Соның бірі — Алашқа аты мәшһүр Ахмет Байтұрсынұлының ерен еңбегімен жүйеленген әліпби дәстүрін жаңғырта отырып, латын қарпіне көшу.

Бүгінде латын әрпін қолдану — ең алдымен заман талабы. Сондықтан заманауи технологияларға тәуелді екенімізді мойындап, кез келген жаңа дүниемен санасуға тиіспіз. Сонымен қатар, жер-жерде мүшәйралар мен айтыстардың өткізілуі, көкпар, бәйге, асық ату сияқты ұлттық ойындардың қайта жаңғыруы — «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» идеясымен үндес бастамалар.

Ортақ іске жұмылу — елдің еңсесін көтереді

«Жұмыла көтерген жүк жеңіл» демекші, барлығымыз бір атаның баласындай ел дамуына бағытталған игі істерге белсене қатысып, еңбегімізді сіңірсек, қазақ елінің айы әрдайым оңынан туары анық.