ЕГЕМЕН ҚАЗАҚСТАННЫҢ САЯСИ ПРОБЛЕМАЛАРЫ
Лондон сапары: аптаның басты саяси оқиғасы
Қазақстанның сыртқы саясат ведомствосының басшысы Қасымжомарт Тоқаевтың Ұлыбританияға жұмыс сапары аптаның басты саяси оқиғаларының бірі ретінде бағаланды. «Үлкен сегіздік» құрамындағы ықпалды мемлекет саналатын Британияның жаһандық саясаттағы орны ескерілсе, Лондондағы жоғары деңгейлі кездесулердің мәні әрдайым айрықша екені түсінікті.
Екіжақты келіссөздер: саясат, өңірлік ынтымақтастық және таратпау
Тоқаев — Джек Строу: негізгі тақырыптар
- Қазақстан–британ қарым-қатынастарының қазіргі жағдайы және келешегі.
- Орталық Азиядағы өңірлік ынтымақтастық.
- Жаһандық күн тәртібіндегі өзекті мәселелер, соның ішінде таратпау (non-proliferation) бағыты.
Келіссөздер барысында дипломаттар екіжақты байланыстарда қол жеткен нәтижелерге қанағаттанатынын білдірді. Джек Строудың 2004 жылғы ақпанда Қазақстанға жасаған сапарының қорытындылары жоғары бағаланып, еліміздегі британ қатысуын күшейту қажеттігі атап өтілді. Тараптар байланыстарды тереңдетуге екі елдің саяси ерік-жігерімен қатар, қаржы-экономикалық мүдделердің де жеткілікті екенін ерекше мәнмен көрсетті.
Демократиялық жаңғыру және ортақ көзқарастар
Британия бағасы
Британия дипломатиясының басшысы Қазақстанның саяси өзгерістер жолындағы батыл қадамдары «көзге бірден байқалатынын» атап өтті.
Қолдау қағидаты
Джек Строу демократия қағидаттарына іс жүзінде берік елдерді қолдау қажет деген қазақстандық ұстанымды толық қолдайтынын жеткізді.
Министрлер халықаралық қатынастардың ең өзекті мәселелері бойынша көзқарастардың жақындығын атап өтті. Ресми Лондон Қазақстанның таратпау режімін нығайтуға, халықаралық лаңкестік пен экстремизмге, есірткі тасымалына және өзге де жаһандық қатерлерге қарсы күреске қосып отырған үлесін жоғары бағалайтынын мәлімдеді.
Саяси сигнал
Келіссөздер Ұлыбритания басшылығының Президент Н. Назарбаевты ағымдағы жылы ресми сапармен келуге шақыруымен аяқталды. Сапар мерзімі дипломатиялық арналар арқылы нақтыланбақ.
Букингем сарайындағы кездесу: мәдени және іскерлік байланыстар
Сол күні Букингем сарайында Қасымжомарт Тоқаевтың Йорк герцогы, корольдік отбасы мүшесі, Қазақстан–британ қоғамының тең төрағасы бекзада Эндрюмен кездесуі өтті. Жылы шырайлы жүздесуде Тоқаев бекзада Эндрюге екі ел арасындағы мәдени байланыстарды нығайтуға қосқан үлесі үшін Елбасының алғыс сөзін жеткізді.
Назар аударылған бағыттар
- Қазақстан–британ қоғамы арқылы азаматтық қоғамдар арасындағы байланыстарды кеңейту.
- Британ іскер топтарының Қазақстандағы белсенділігін арттыру.
- Ұлттық экономиканы әртараптандыру және жоғары технологиялық бағытқа көшу міндеттері аясындағы жаңа мүмкіндіктер.
Қоғамдық дипломатия: БАҚ және парламентаралық байланыстар
«Директорлар институтындағы» сұхбат
Лондонда «Директорлар институты» аталған мәртебелі клубта британ бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерімен кездесуде министр Қазақстанда либералды-демократиялық қоғам құру бағытындағы ауқымды жұмыстарды түсіндіріп, бұл бастамалардың британ баспасөзінде кеңінен жариялануының маңызын атап өтті.
Парламентарийлермен кездесу (6 наурыз)
Сапардың алғашқы күндерінің бірінде министр британдық парламентарийлермен — Қазақстан бойынша партияаралық топ мүшелерімен — кездесті.
Ұлыбритания Парламенті Сыртқы саясат жөніндегі комитет мүшесі сэр Патрик Кормак атынан берілген кешкі аста саяси, экономикалық және гуманитарлық ынтымақтастықты тереңдету жолдары талқыланды. Қасымжомарт Тоқаев британ депутаттарын Президент Н. Назарбаевтың халыққа Жолдауының негізгі тұжырымдарымен таныстырып, экономикалық және саяси реформалардың қарқынына назар аударды.
Стратегиялық мақсат және инвестициялық орта
Министр Қазақстанның әлемдегі бәсекеге барынша қабілетті 50 елдің қатарына ену жөніндегі стратегиялық міндетін жүзеге асыруда өзара ықпалдастықтың әлеуеті зор екенін айтты. Қазіргі кезеңде Қазақстанда британ инвестициялары мен инновациялық технологияларды дамытуға қолайлы жағдайлар қалыптасқаны да атап өтілді.
Кездесуге қатысқандар
Басқосуға Қауымдастар палатасы мен Лордтар палатасының көрнекті өкілдері, Либералды-демократиялық партияның экс-лидері Чарлз Кеннеди, лейборист-депутат Брюс Джордж, консерватор-депутат Дэвид Тримбл, лордтар Андерсен, Килклуни және Фрейзер, сондай-ақ First Magazine журналының бас редакторы Руперт Гудман мен Ұлыбритания Премьер-Министрінің инвестициялар жөніндегі арнайы кеңесшісі сэр Андрю Вуд қатысты.
Сарапшылар мінбері: Каспий аймағы және Орталық Азия
7 наурызда Лондонда өткен «Каспий аймағы және Орталық Азия: аймақтық тұрақтылық, саяси және экономикалық өзгерістер» атты ірі халықаралық конференцияның екінші күні Қасымжомарт Тоқаев негізгі баяндамашы ретінде сөз сөйледі. Іс-шараны беделді Wilton Park ұйымы ұйымдастырды.
«Қазақстан Каспий аймағының геосаясаты аясында»
Баяндамада қауіпсіздік пен тұрақтылықты қамтамасыз ету, экономикалық өркендеу, Каспий теңізінің құқықтық мәртебесі, көмірсутегі қорларын игеру және олардың әлемдік нарыққа тасымалдануына қатысты өзекті мәселелер кеңінен қамтылды.
Конференцияға Еуропа мен Американың жетекші ғылыми-зерттеу орталықтарының сарапшылары, бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдері, сондай-ақ Орталық Азия мен Кавказдың саяси орта өкілдері қатысты. Олар Қазақстанның стратегиялық маңызы зор аймақта орнықты дамуды қамтамасыз етудегі рөлін ерекше атап өтті.
ЕО бағыты
Конференция аясында Қ. Тоқаев Еуропалық Одақтың Орталық Азия бойынша арнайы өкілі Ян Кубишпен жеке кездесіп, Қазақстанның ЕО-мен ынтымақтастығын талқылады.