Джек алаңдап

Таңғы жаттығу және көңілге қонбаған соққылар

Джек Гарингтон сөреден бастап доп түскен жерге дейінгі арақашықтықты мөлшерлеп, өзіне көңілі толмай тұрды. Ол артта қалған сөреге тағы бір қарап, екі аралықты көзбен қайта шолып өтті. Бет әлпетінен ашуы байқалады. Бір күрсініп, таяғын жоғары көтеріп, қатарынан екі рет сермеді: бірінде шөптің түбін жұлып түсірді, екіншісінде топырақты бұрқ еткізіп, бір уыс шымды қопарып кетті. Тек үшінші ретте ғана допқа дәл тиді.

Жасың жиырма төртке келгенде гольфты мінсіз ойнауға уақыт табу оңай емес. Бұл кезде уақыттың көбі күнкөріске кетіп, ықыласың да соған ауып тұрады. Джек аптаның бес жарым күнін қаланың ортасындағы қызыл ағашпен қапталған, еңсені басатын кеңседе өткізетін. Тек сенбінің екінші жартысы мен жексенбіде ғана қолы босайтын.

Ойынға құмарлығы сонша, қиналып жүріп, Стоуртон Хит гольф алаңының маңындағы шағын қонақ үйден бөлме жалдады. Күн сайын таңғы алтыда тұрып, бір сағат жаттығып, 08:46-дағы пойызбен жұмысқа әрең үлгеретін. Бірақ бір нәрсе көңілін көншітпеді: қанша ерте тұрса да, ойынның сәні кірмей қойды. Доп қисық домалап, ұяға дәл түспей, ең кемінде төрт соққыға мәжбүрлейтін.

Ішкі ереже, ішкі қысым

Джек таяғын қаттырақ қармап, өзіне таныс қағиданы ішінен қайталады: «Сол қолыңды түзу ұста, жоғары қарама». Бірақ дәл осы сәтте жазғы таңның тыныштығын шыңғыра шыққан ащы дауыс бұзып жіберді.

Орман жақтан шыққан айқай

Джек артына жалт қарап, сіресіп тұрып қалды.

— Өлтіріп жатыр... Көмектесіңдер! Өлтіріп жатыр!

Дауыс әйел адамдікі еді. Айқай үзік-үзік өксікке ұласқандай. Джек таяғын тастай салып, дауыс шыққан жаққа қарай жүгірді. Бұл алаңның далаға тірелетін шеті болатын; үйлер аз, ал алаңға жақын жерде жалғыз ғана шағын коттедж тұрды. Джек оны жиі байқайтын: еуропалық үлгіде салынған әдемі үй.

Тауықкөз гүлдер арасындағы қыз және сенімсіздік

Үй аюқұлақ басқан дөңестің қалқасында еді. Оны айналып өтіп, Джек құлыптаулы кішкентай қақпаға жетті. Бақ ішінде бір қыз тұр. Алғашында Джек айқайлаған сол шығар деп ойлаған, бірақ тез-ақ ол пікірінен қайтты: қыздың қолында арамшөпке жартылай толған себет бар, өзі гүл арасын тазалап жүрген сияқты. Көзі баптап жүрген тауықкөз гүлдерден айнымайды. Үстіндегі күрең-қызыл көйлегі де сол гүлге ұқсатып жібергендей.

Қыз Джекке қысылыңқырап, таңдана қарады.

— Кешіріңіз, — деді Джек. — Жаңа ғана айқайлаған сіз емессіз бе?

— Мен бе? Жоқ.

— Айқайды естіген боларсыз? Дауыс осы маңнан шықты ғой.

— Мен ештеңе естіген жоқпын, — деді қыз.

Қыздың нәзік даусы мен жайбарақаттығы Джекті одан сайын састырды. Айқай дәл осы арадан естілген еді, естімеуі мүмкін емес сияқты. Бірақ алдап тұр деуге де дәті бармады.

Джек орман жақты біраз аралап шықты, бірақ еш белгі таппады. Үйіне асығып, асын апыл-ғұпыл ішіп, 08:46-дағы пойызға ілікті. Поезда келе жатып та ойы әлгі дауыстан арылмады: полицияға бірден хабарлау керек пе еді? Бірақ қыздың салқын реакциясы өзіне күдік түсіріп тұрғандай көрінді. Біресе айқай құстың даусы шығар деп өзін жұбатты, біресе «жоқ, әйелдің даусы еді» деп өзіне қарсы шықты.

Қайталанатын мезет: 07:25

Келесі күні жаңбыр жауды. Джек алаңға шықпай, әдеттегісінен кеш тұрып кетті. Газеттерді қайта-қайта қараса да, қылмыс туралы ештеңе жоқ. «Қызық, бірақ дауыс естілді ғой», — деп іштей тынбады. Тағы бір күні таңертең ерте шықты. Коттедждің қасынан өткенде қыз тағы да бақ ішінде арамшөп жұлып жүр екен.

Джек сағатына қарады да, күбірледі: «Тура 07:25...»

Сөзін аяқтай алмады. Дәл арт жағынан тағы да сол ащы айқай шықты — жаны күйзелген әйелдің даусы:

— Өлтіріп жатыр! Көмектесіңдер! Өлтіріп жатыр!

Джек қақпаға қарай жүгірді. Қыз бұл жолы қорқып қалған, қақпаның қасында тұр екен. Бірақ Джек «Бұл жолы естідіңіз бе?» деп сұрағанда, қыз қайтадан: «Мен ештеңе естіген жоқпын», — деді. Оның үстіне қыздың сұрағы Джектің төбе құйқасын шымырлатты:

Миыңызға бұрын зақым келіп пе еді?

Сол сәтте Джек қыздың неге шошынғанын, неге үй жаққа жалтақтай бергенін түсінді: қыз оны «елес көретін» адам деп ойлап қалған.

Джек үн қатпастан кетіп қалды. Ішін «егер тағы да 07:25-те естісем, демек шынымен менің өзімде бірдеңе бар» деген үрей мүжіді. Бірақ келесі күні кешігіп шықса да, дәл сол шамада айқай алыстан тағы естілді — бұл жолы сөздері анық емес, бірақ дауыс таныс. Сол мезетте Джекке біртүрлі тыныштық орнағандай болды: бәлкім бұл біреудің әдейі істеп жүрген қалжыңы шығар? Тіпті мүмкін, бақтағы қыздың өзі ме?

Күмәннің екінші қабаты: қыздың аяушылығы

Джек коттедж жағындағы ұяларға жақындағанда, қыз әдеттегідей бақта еді. Джек амандасқанда, қыз ұялыңқырап жауап қатты. Сөз арасында ауа райын, бақты сөз етті. Қыздың жымиғанында екі бетінде әдемі шұңқыр пайда болды. Бірақ қыздың үні Джекке аяушылыққа толы болып естілді.

— Бүгін менің байқауымша, мырзаның жағдайы жақсырақ сияқты.

Бұл мүсіркеу Джектің намысына тиді. «Бұл қыз мені жылы сөзбен “емдемек”», — деп ішінен тістенді. Дауысы суық шықты:

— Денсаулығым аттай.

Лэвингтон: бақылаушы дәрігер және күтпеген ұсыныс

Таңғы ас кезінде Джек көрші үстелде отырған орта жастағы ер адамның өзіне қайта-қайта көз тастап отырғанын аңғарды. Ол өзін еркін ұстайтын, өткір көзді, шоқша сақалды кісі еді. Есімі Лэвингтон екенін Джек білетін және оның белгілі маман дәрігер екенін де естіген.

Джек тағы бір қарапайым, бірақ шешуші ойға келді: алаңға жалғыз бармай, қасына біреуді ертіп бару. Сонда үш нұсқаның бірі анықталуға тиіс еді: дауыс мүлде шықпай қалады; шықса, екеуі бірдей естиді; немесе дауысты тек өзі ғана естиді.

Ол кешке Лэвингтонмен тіл табысып, ертең таңертеңгі асқа дейін бірге ойнауға келісті.

Тексеру: дәл сол уақыт, дәл сол жер

Екеуі таңертең жеті болмай алаңға шықты. Ауа райы ашық, желсіз. Лэвингтон тәуір ойнап, Джектің ойыны онша жүрмеді: оның бар назары сағатта еді. Жетінші межеге жеткенде коттедж жанынан өтті, қыз бақта жүрді, бірақ бұларға қарамады. Уақыт 07:25-ке таяп қалған.

Дәл 07:25 болғанда... ештеңе естілмеді.

Джек күрсінді. Бір сәт жеңілдеп, трубкасын тұтатуға сұранды. Олар сегізінші межеге келгенде кідіріп, Джек темекісін тартты. Көңіліндегі ауыр тас түсіп кеткендей еді.

Бірақ дәл сол сәтте Лэвингтон таяғын сермегенде, ащы дауыс қайта шықты:

— Өлтіріп жатыр! Көмектесіңдер! Өлтіріп жатыр!

Джектің қолынан трубкасы түсіп кетті. Ол демін баса алмай, Лэвингтонға қарады. Ал Лэвингтон ештеңе болмағандай, добының соңынан көзін көлегейлеп қарап тұрды.

— Қаттырақ соғу керек еді, сәл жетпей қалды, — деді ол.

Лэвингтон ештеңе естімеген. Джектің басы айналып, жер құйқасы аударылғандай болды да, ол құлап түсті.

Ақиқатқа жақындау: «Мен жынданайын деп жүрмін»

Есін жиғанда, Лэвингтон еңкейіп үстіне төніп тұр екен. «Есіңнен танып қалдың», — деді ол сабырмен. Джек ішін буғанын жасыра алмады: кейінгі күндері дәрігердің өзіне неге мұқият қарап жүргенін сұрады.

— Сенің бір нәрсені ойлап, тұйыққа тіреліп, қатты күйзеліп жүргеніңді байқадым, — деді Лэвингтон.

— Оның жауабын оңай айтайын: мен жынданайын деп жүрмін, — деді Джек.

— Кешір, бірақ мен оған сенбеймін, — деді Лэвингтон.

Сонда Джек «өзге ешкім естімейтін нәрселерді еститінін» айтты. Лэвингтон таңғаларлық мысал келтірді: мың адамның біреуі ғана Юпитердің серіктерін көрсе, қалғаны көрмеді екен деп ол серіктер жоқ болып кетпейді. Яғни бір адамның тәжірибесін бірден «ақылдан адасу» деп аттап өте салуға болмайды.

Сағат айырмасы және түсініктің алғашқы кілті

Джек бәрін тәптіштеп айтып берді де, ең жұмбақ тұсын қосты: бір күні айқай жеті жарымда емес, бес минут кеш шығып еді. Лэвингтон бірден сағатқа қатысты сұрақ қойды. Сөйтсе, Джектің сағаты дәрігердікінен бес минут алда екен.

Лэвингтонның түйіні

Айқай белгілі бір жерде және белгілі бір мезетте қайталанып тұрған сияқты: орын — коттедж маңы, уақыт — шамамен 07:25. Джек сағатына байланып қалғандықтан, кейде оның «07:25-і» басқа адамның өлшемімен бес минут ертерек немесе кешірек болуы мүмкін. Бұл ұсақ деталь күдіктің бір бөлігін шешкендей болды.

Неге тек Джек естиді?

Ең ауыр сұрақ бәрібір ашық қалды: неге дауысты тек Джек ғана естиді? Ол елеске, рухқа, аруаққа сенбейтін. Бірақ дауыстың барын екі рет емес, бірнеше рет анық естіді. Лэвингтон бұған бірден түпкілікті жауап бермеді: кейбір адамдар басқалар естімейтін, көрмейтін нәрселерді естіп-көре алады; себебі әзірге белгісіз. Дегенмен ол мұны «табиғаттан тыс» құбылыс деп емес, әлі толық түсіндірілмеген заңдылық деп қарауға шақырды.

Лэвингтон мұны электр қуатымен салыстырды: кейбір заттар токты жақсы өткізеді, басқалары өткізбейді. Бұрын оның себебі беймәлім еді, кейін ғылым түсіндірді. Бір күні дәл сол сияқты, Джек еститін дауысты неге басқалар естімейтінін де түсіндіретін уақыт келеді.

Ал әзірге Джектің алдында екі нәрсе тұрды: айқайдың шын көзі бар ма, әлде ол адамның санасын сынайтын жұмбақ па? Бірі — қорқыныш, бірі — ақиқатқа деген құштарлық. Екеуі де таңғы 07:25-тің көлеңкесінде қатар жүрді.