Лейкоздардың этиологиясы әлі толық шешілмеген мәселе
Лейкоз туралы жалпы мәлімет
Лейкоз қан жүйесі ауруларының арасында жиілігі бойынша алдыңғы орындардың бірін алады (шамамен 40%). Соңғы жылдары бұл дерттің жиілене түскені байқалады. Дүниежүзінде жыл сайын 150 000 адам лейкоздан қайтыс болады.
Клиникалық ағымы бойынша
Қауырт (тез дамитын)
Қан түзілудің қалыпты жасушалары ісік жасушаларымен ығыстырылып, ерте кезеңнен-ақ айқын өзгерістер беруі мүмкін.
Созылмалы
Ауру баяуырақ үдеп, қан көрсеткіштері мен клиникалық көріністері біртіндеп қалыптасуы ықтимал.
Шеткі қанда лейкоцит деңгейіне қарай жіктелуі
Лейкоздар шеткі қандағы лейкоциттер санына байланысты бірнеше түрге бөлінеді:
Лейкемиялық
Лейкоциттер деңгейі шамамен 200–400 × 109/л.
Сублейкемиялық
Лейкоциттер деңгейі шамамен 60–80 × 109/л.
Алейкемиялық
Лейкоциттер саны қалыпты болуы немесе төмендеуі мүмкін.
Қан түзу тінінің зақымдалуына қарай
Зақымданған қан түзуші тіннің түріне байланысты лейкоздардың келесі нұсқалары ажыратылады:
- Миелоидтық
- Лимфоидтық
- Моноциттік
- Эритромиелоидтық
- Мегакариобластық
- Ажыратылмаған (дифференцияланбаған) жасушалық
Этиологиясы
Лейкоздардың этиологиясы әлі толық анықталмаған. Дегенмен олардың дамуына химиялық әсерлер, вирустар және иондағыш сәулелер ықпал етуі мүмкін екені белгілі.
Лейкоз кезіндегі ақ қан өзгерістері
Қауырт (тез дамитын) лейкоздардың бастапқы кезеңінде лейкоцитарлық формула айқын өзгермеуі мүмкін. Алайда жиі жағдайда лейкопения, тромбоцитопения және анемия байқалады.
Негізгі себеп
Бұл өзгерістер сүйек кемігінде қалыпты қан түзуші жасушалардың ісіктік жасушалармен ығыстырылуына байланысты.
Қарқындау кезеңі
Ауру үдеген кезде сүйек кемігінде болатын жетілмеген жас (бластық) жасушалар шеткі қанға шығады. Соның нәтижесінде лейкоциттердің жалпы саны өте жоғары деңгейге дейін көтерілуі мүмкін.
Шеткі қанда бластық жасушалардың көп болуы — қауырт лейкоздарға тән маңызды белгі.