Сұрақтарға жауап жаз

Әдістемелік ұсыныстар туралы

Әдістемелік ұсыныстар 1-сынып білім алушыларына арналған Дүниетану пәні бойынша жиынтық бағалауды жоспарлау, ұйымдастыру және өткізуге көмек құралы ретінде құрастырылған. Құжат қазақ тілінде білім беретін бастауыш сыныптарға (1–4) арналған оқу бағдарламасы мен оқу жоспарының негізінде дайындалды.

Не үшін қажет?

  • Тоқсан бойына жоспарланған оқу мақсаттарына жету деңгейін анықтау
  • Бағалау критерийлері мен дескрипторлар арқылы бірізді бағалау жүргізу
  • Оқу жетістіктерінің ықтимал деңгейлерін рубрика арқылы сипаттау

Маңызды ерекшеліктер

  • 1-сыныпта жиынтық бағалау 3 және 4-тоқсандарда өткізіледі
  • Тапсырмалар мен рубрикалар ұсыныс ретінде беріледі
  • ТЖБ өткізуге арналған спецификация стандартталған және міндетті

Кімдерге арналған?

Бастауыш сынып мұғалімдеріне, мектеп әкімшілігіне, білім беру бөлімінің әдіскерлеріне, критериалды бағалау бойынша мектеп және өңірлік үйлестірушілерге, сондай-ақ басқа да мүдделі тұлғаларға арналған.

Ұсыныстарды дайындау барысында ресми интернет-сайттағы қолжетімді ресурстар (суреттер, фотосуреттер, мәтіндер, аудио және бейнематериалдар) пайдаланылды.

3-тоқсан бойынша жиынтық бағалауға арналған тапсырмалар

«Саяхат» ортақ тақырыбы бойынша БЖБ

Оқу мақсаттары

  • 1.3.1.1 Көрнекі материалдарды зерделеу арқылы ежелгі адамдардың өмірі туралы әңгімелеу
  • 1.3.4.1 Дереккөздерді зерделеу арқылы Томирис туралы әңгімелеу
  • 1.2.4.1 Туризмнің мәнін түсіндіру

Бағалау критерийлері

  • Суреттерге сүйеніп, ежелгі адамдардың өмірін сипаттайды
  • Томирис туралы дұрыс ақпаратты анықтайды
  • Туристің негізгі іс-әрекеттерінің ретін анықтайды

Тапсырмалар

1) Суреттерге мұқият қара. Сөйлемдерді толықтыр.

Керекті сөздер: аулаған, үшкір тас, үңгірде.

  1. Алғашқы адамдар ______________________________ өмір сүрген.
  2. Олар жабайы аңдарды ______________________________.
  3. Олардың алғашқы еңбек құралы ______________________________ болған.

2) Томирис туралы 2 дұрыс ақпаратты белгіле.

  • Ол — атақты сақ ханшайымы болған.
  • Ол парсылардың ханшайымы болған.
  • Ол елін, жерін жаудан қорғаған.

3) Саяхатқа шығу үшін орындалатын іс-әрекеттердің ретін (1–3) нөмірле.

  • Баратын жерді таңдау
  • Билет сатып алу
  • Саяхаттың мақсатын анықтау

Дескрипторлар және балл қою

Тапсырма Дескриптор Балл
1
Алғашқы адамдардың баспанасын жазады.
Алғашқы адамдардың кәсібін жазады.
Алғашқы еңбек құралын жазады.
3
2
Томирис туралы 1-сөйлемнің дұрыс екенін анықтайды.
Томирис туралы 3-сөйлемнің дұрыс екенін анықтайды.
2
3
1-қадам: саяхаттың мақсатын анықтайды.
2-қадам: баратын жерді таңдайды.
3-қадам: билет сатып алады.
3
Барлығы 8

«Салт-дәстүр және ауыз әдебиеті» ортақ тақырыбы бойынша БЖБ

Оқу мақсаттары

  • 1.3.3.1 Қазақстан аумағындағы көне жазулар туралы білу
  • 1.3.3.2 Түрлі материалдарды, әдістер мен құралдарды пайдаланып, көне жазуларды бейнелеу
  • 1.3.1.2 Ежелгі заманның танымал тарихи ескерткіштері мен жәдігерлері туралы әңгімелеу

Бағалау критерийлері

  • Қазақстан аумағындағы көне жазуларды анықтайды
  • Көне жазуларды таңбалар арқылы бейнелейді
  • Қазақстандағы танымал тарихи ескерткіштерді анықтайды

Тапсырмалар

  1. Қазақстан жеріндегі көне жазуды бейнелейтін суретті белгіле.
  2. Көне таңбаларды қолданып, «монета» сөзін жаз. Үлгі: ОТ → МОНЕТА
  3. Дұрыс жауабын таңда:
    • 1) Алтын адам кім болған? A) шебер B) бақташы C) зергер D) жауынгер
    • 2) Аңыз бойынша Алтын адамды қалай атаған? A) Алтын батыр B) Алтын айдар C) Алтын дулыға D) Алтын семсер
    • 3) Алтын адам қай облыстан табылған? A) Ақтөбе B) Алматы C) Атырау D) Ақтау

Дескрипторлар және балл қою

Тапсырма Дескриптор Балл
1 Көне жазуды (петроглифті) анықтайды. 1
2 Әріптерге сәйкес таңбаларды тауып, сөзді жазады. 1
3
Алтын адамның кім болғанын анықтайды.
Аңыздағы атауын анықтайды.
Табылған облысты анықтайды.
3
Барлығы 5

3-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы

1) Мақсаты

Тоқсандық жиынтық бағалау оқу бағдарламасына сәйкес білім алушылардың оқу мақсаттарына жеткенін тексеруге және тоқсан барысында меңгерген білім, білік және дағдыларын анықтауға бағытталған. Спецификация Дүниетану пәні бойынша ТЖБ мазмұны мен өткізу рәсімін сипаттайды.

2) Негіз болатын құжаттар

Дүниетану пәні бойынша бастауыш мектепке арналған оқу бағдарламасы (1–4-сыныптар).

Ұзақтығы

40 минут

Жалпы балл

12

Құрылымы

Көп таңдаулы және қысқа жауапты қажет ететін тапсырмалар (5 тапсырма).

Тапсырма үлгілері (3-тоқсан)

1) Дұрыс жауапты таңда

  • Ежелгі адамдар алғашқы еңбек құралдарын неден жасаған? A) ағаштан B) тастан C) темірден D) шыныдан
  • Көне заманда адамдар жазуды қайда жазған? A) қағазға B) темірге C) тасқа D) шыныға
  • Сақтардың атақты ханшайымының есімі кім? A) Алтын Айдар B) Сұлушаш C) Томирис D) Клеопатра
  • Сақтар жүктерін қандай көлікпен тасыған?

2) Туризмге қатысты 2 сөз тіркесін анықта

  • 1) Тауға серуендеу
  • 2) Мектепте сабақ оқу
  • 3) Естелік суретке түсу
  • 4) Компьютермен жұмыс істеу

3) Мемлекеттік рәміздерді анықта

A) Астана, теңге, ту B) Ту, елтаңба, әнұран C) Ата заң, теңге, елтаңба D) Астана, елтаңба, әнұран

4) Елтаңбада кездесетін 2 элементті белгіле

Жауап екі элементтен тұрады.

5) Мәтінді толықтыр

Керекті сөздер: алтыннан, мұражайдан, Алтын адам.

Бұл — _____________________. Ол сақ жауынгері болған. Оның киімдері ____________________ жасалған. Бұл жәдігерді _____________________ көруге болады.

4-тоқсан бойынша жиынтық бағалауға арналған тапсырмалар

«Тағам және сусындар» ортақ тақырыбы бойынша БЖБ

Оқу мақсаттары

  • 1.1.4.1 Жеке бас гигиенасын сақтаудың маңыздылығын түсіндіру
  • 1.1.4.2 Тамақтану режимін сақтаудың қажеттілігін түсіндіру
  • 1.1.1.5 Тұтыну заттарына деген өз қажеттіліктерінің құрылымын және олардың өндіру көзін анықтау

Бағалау критерийлері

  • Жеке бас гигиенасына қатысты ережелерді атайды
  • Тамақтану режиміне пайдалы тағамдарды анықтайды
  • Тұтыну заттарының алыну көздерін көрсетеді

Тапсырмалар

  1. Сурет бойынша жеке бас гигиенасына қатысты ережелерді жаз.
  2. Суреттерге мұқият қара. 2 пайдалы тағамды тауып, белгіле.
  3. Сүт өнімдерінің алыну ретін анықтап, суреттерді нөмірле.

Дескрипторлар және балл қою

Критерий Дескриптор Балл
Жеке бас гигиенасы
Тісті тазалау туралы ережені жазады.
Тарану туралы ережені жазады.
2
Пайдалы тағам Екі пайдалы тағамды дұрыс анықтайды. 2
Алыну көзі
1-сурет: сиыр.
2-сурет: ферма.
3-сурет: сүт зауыты.
4-сурет: дайын сүт өнімдері.
4
Барлығы 8

«Дені саудың – жаны сау» ортақ тақырыбы бойынша БЖБ

Оқу мақсаттары

  • 1.1.4.3 Үйдегі қауіпсіздік ережелерін түсіндіру
  • 1.1.4.6 Шұғыл көмек қызметтерін білу және олармен хабарласу жағдайларын анықтау

Бағалау критерийлері

  • Үйдегі қауіпсіздік ережелерін анықтайды
  • Құтқару қызметтерін және олармен хабарласу тәсілін анықтайды

Тапсырмалар

  1. Суреттерге мұқият қара. Қолданған кезде қандай қауіп туындауы мүмкін? Суреттерді сөздермен сәйкестендір.
  2. Суреттерге мұқият қара. Құтқару қызметтерінің атауын және телефон нөмірін жаз.

Дескрипторлар және балл қою

Тапсырма Дескриптор Балл
1
Қайшыны қолданудағы қауіпті әрекетті сәйкестендіреді.
Шәйнекті қолданудағы қауіпті әрекетті сәйкестендіреді.
Инені қолданудағы қауіпті әрекетті сәйкестендіреді.
Ұсақ заттарды қолданудағы қауіпті әрекетті сәйкестендіреді.
Дәрі-дәрмекті дұрыс қолданбаудан болатын қауіпті сәйкестендіреді.
5
2
Жедел жәрдем қызметінің атауын және телефон нөмірін жазады.
Өрт сөндіру қызметінің атауын және телефон нөмірін жазады.
2
Барлығы 7

4-тоқсан бойынша жиынтық бағалаудың спецификациясы

1) Мақсаты

Тоқсандық жиынтық бағалау оқу бағдарламасына сәйкес білім алушылардың оқу мақсаттарына жеткенін тексеруге және тоқсан барысында меңгерген білім, білік және дағдыларын анықтауға бағытталған. Спецификация ТЖБ мазмұны мен өткізу рәсімін сипаттайды.

2) Негіз болатын құжаттар

Дүниетану пәні бойынша бастауыш мектепке арналған оқу бағдарламасы (1–4-сыныптар).

Ұзақтығы

40 минут

Жалпы балл

12

Құрылымы

Көп таңдаулы және қысқа/толық жауапты қажет ететін тапсырмалар (5 тапсырма).

Тапсырма үлгілері (4-тоқсан)

1) Зиянды тағамдар қатарын анықта

A) айран, алма шырыны B) сәбіз, қызылша C) майонез, газды сусын D) қаймақ, күріш ботқасы

2) Жеке бас гигиенасының негізгі ережесін анықта

A) дұрыс тамақтану B) тазалықты сақтау C) спортпен айналысу D) сәнді киім кию

3) 100 теңгеге қандай пайдалы тағамдар сатып алуға болады?

3 түрлі тағам таңда.

4) Ежелгі адамдардың өмірі туралы сұрақтарға жауап жаз

  1. Ежелгі адамдар тамақты қалай тауып жеген?
  2. Олар қандай тағамдарды азық еткен?
  3. Киімдерін неден тіккен?
  4. Еңбек құралдарын неден жасаған?
  5. Отты қайдан алған?

5) Табиғатта өзін-өзі ұстау ережелерін толықтыр

  1. Гүлдерді __________________________ болмайды.
  2. Ағаштардың бұтақтарын __________________________ болмайды.
  3. Құстардың ұясына __________________________ болмайды.
  4. Жануарларға __________________________ болмайды.

Өткізу ережелері, модерация және балл қою

ТЖБ өткізу ережелері

  • Кабинеттегі көмекші көрнекі құралдарды (диаграмма, кесте, постер, плакат, карта) алдын ала жауып қойған дұрыс.
  • Бағалау басталар алдында нұсқаулық оқылып, жұмыстың ұзақтығы хабарланады.
  • Жұмыс барысында сөйлесуге, бір-біріне көмектесуге және көшіруге болмайды.
  • Рұқсат етілмеген қосымша ресурстарды (сөздік, калькулятор және т.б.) пайдалануға болмайды.
  • Дұрыс емес жауапты өшіргішпен өшіргеннен гөрі, қарындашпен сызып қою ұсынылады.
  • Мұғалім тек нұсқаулық пен уақытқа қатысты сұрақтарға жауап береді; жекелеген білім алушыға бағытталған көмек көрсетуге тыйым салынады.
  • Аяқталуына 5 минут қалғанда ескерту беріледі. Соңында білім алушылар жұмысты тоқтатып, қалам-қарындашты партаның үстіне қояды.

Модерация және балл қою

Барлық мұғалімдер балл қою кестесінің бірдей нұсқасын қолданады. Модерация үдерісінде ауытқушылықты болдырмау үшін жұмыстарды балл қою кестесіне сәйкес тексеру қажет.