Бұлғажайып гүл
— Анашым, ертегі айтып беріңізші?!
— Жарайды, айтып беремін. Тек кеш батқанда.
— Неге кештің батқанын күтуіміз керек?
— Білмеймін... ертегіні кешке тыңдаған жақсы сияқты.
— Жақсы. Онда келістік.
Қызым күн батқанша әрең шыдады. Қыстың келте күні әп-сәтте кешке ұласты. Пешке жағылған оттың қызуы үйді жылытып жіберді. Жарықты өшірсең, оттың ойнаған алауының көлеңкесі керегеде билейді.
Осындай сәттерде бала кезімдегі ата-анамның ортасында, еш алаңсыз отыратын күндерім есіме түседі.
— Анашым, ал енді ертегіңізді бастаңыз.
Қызымның қызығушылыққа толы көзіне қарап жымидым. Есіме бір әдемі ертегі түсті.
Ертегіні тыңдайтындар көбейген сәт
— Ертегіні жалғыз өзің ғана тыңдайсың ба? Барып, бауырларыңды шақырып кел.
Қызым сүйінші сұрағандай жүгіріп кетті. Балаларым «Ертегі, ертегі!» деп қуана айқайлап, жүгірісіп келді. Айнала отыра қалып, менің аузымды бақты.
Кештің тыныштығы
Пештің жылуы, жарық өшкендегі көлеңкенің ойыны — ертегінің өзіне жол ашатындай.
Балалардың бір сәтке тынуы
Әдетте тынымсыз балалардың да көзқарасы бір нүктеге тоқтайтын сәт болады — ертегі басталар шақ.
Аппақ әлемді көретін арманшыл қыз
— Ертеде бір қыз болыпты. Ол өте арманшыл екен. Өз қиялында жасап алған үйде мекендеп, қиялындағы кейіпкерлермен тілдеседі дейді.
Жер бетіндегі барлық нәрсені аппақ түс секілді қабылдайтын көрінеді: аппақ ақша бұлттар, аппақ қар... Тіпті адамзаттың өзі де, бүкіл әлем де тап-таза деп ойлайды екен.
Бір күні ол әкесі мен анасының бір-бірімен сөйлеспей жүргенін байқап қалыпты. Сірә, ренжісіп қалған-ау.
Балалардың сұрағы
— Олар неге ренжіскен екен?
— Үлкендер кейде солай бір-біріне өкпелеп қалады.
— Бір-бірінен кешірім сұрай салмай ма?! Біз сөйтеміз ғой... сосын ойнап кетеміз.
Қардан жасалған гүл
Кішкентай арманшыл қыз ата-анасын қалай татуластырсам екен деп, түнімен терезеден жапалақтап жауған қарға қарап ойланыпты. Солай отырып ұйықтап кетіпті.
Таңертең тұра сала киініп алып, далаға жүгіріп шығыпты. Дала аппақ қарға ораныпты — дәл қиялындағы ертегі патшалығы секілді.
Қыз қарды біраз тамашалап тұрыпты да, дереу жалаң қолымен қарды көсіп алып, жентектей бастапты.
Анасы таңырқап:
— Қызым-ау, жаурадың ғой. Үйге кірсеңші. Күн жылынғанда ғана шығып ойна, — деп бәйек болыпты.
Бірақ қызы естімегендей, қарды жентектей береді. Бір кезде қолындағы қарды құшағына ала сала әкесіне жүгіріп барады:
— Әке, әке, қараңызшы! Мен қардан гүл жасадым. Өтінем, осы гүлді анама сыйлаңызшы. Қазір қыс қой, еш жерде гүл өспейді.
— Қызым-ау, мынау қар ғой...
— Бұл қар емес, қардан жасалған гүл. Жүріңізші, анама сыйлаңызшы. Бұл — ғажайып гүл!
Қызы табандап тұрып алған соң, әкесі көңілін қимай, гүл бейнесіне келтірілген қарды алып үйге кіріпті.
— Ал, анама сыйлаңыз, — деп сыбырлапты қызы.
— Мынау саған... қардан жасалған гүл. Қызымыз жасапты...
— Әдемі екен...
Еріген гүлдің құпиясы
Анасы пештің жанында тұрған екен. Қолын созып, аппақ қар гүлді алады. Жүзіне жылу жүгірді. Адам алақанының табы мен үйдің жылуы қар гүлді еріте бастады. Су тамшылай жөнелді.
— Әке, әке, гүлді ұстаңыз! Әйтпесе ол қазір еріп, құлап қалады. Міне, мен де ұстаймын.
Үш алақанға қонған аппақ қар гүлі тез ери бастады: еріп-еріп жерге тамшылап жатты. Суықтан қызарған алақандар ғана қалды.
Қардың мұздай суы қыздың әкесі мен анасының ренішін жуып кеткендей болды. Қыз қатты қуанып кетіпті.
— Айттым ғой, ол ғажайып гүл деп... Ертегі осымен бітті.
— Бітті ме?
— Ата-анасы татуласты ма?
— Иә.
— Жақсы болды ғой.
Ертегіден кейінгі үнсіз ой
— Мен тәтеммен ренжісіп қалсам, сондай гүл сыйласам бола ма?
Мен күлдім. Кішкентайлар ертегінің тереңін толық ұқпағаны анық — олар бәрін ойынға айналдырып жіберді. Ал ес кіріп қалған қыздарым бір сәтке қиялға беріліп кеткендей болды.
Кейде ең қарапайым сыйлық — шынайы ниет. Ал кейде ол ниет, дәл сол қардан жасалған гүл секілді, еріп кетсе де жүрекке жылу қалдырады.