Бала тәрбиесі журналы
Автор
Жонисова Алмагүл Салимгереевна
Орыс тілі мен әдебиеті пәндерінің мұғалімі
Мекеме
Соркөл орта мектебі
Өңір
Ақтөбе облысы, Ойыл ауданы
Оқу жылы
2013–2014
«Отбасында адам бойындағы асыл қасиеттер жарқырай көрініп, қалыптасады. Отанға деген ыстық сезім – жақындарына, туған-туысқандарына деген сүйіспеншіліктен басталады».
Н.Ә. Назарбаев
Отбасы мен мектептің ынтымақтастығы
Баланың алғашқы тәрбиешісі – ата-ана. Баланың көзқарасы мен нанымы, мінез-құлық дағдылары, әдеттері ең алдымен отбасында қалыптасады. Ал баланы оқыту мен тәрбиелеуде мектеп шешуші рөл атқарады. Мемлекет балаларды тәрбиелеуде отбасына мектеп арқылы көмектесіп, отбасылық тәрбиенің мазмұны мен ұйымдастырылуына ықпал етеді.
Сондықтан мектеп мемлекеттік мекеме ретінде жасөспірімдер мен жастарды дұрыс тәрбиелеуде отбасына жәрдемдесуге және ата-аналар арасында педагогикалық ағартуды белсенді жүргізуге міндетті. Мектеп пен отбасы бірлесе күш жұмсамайынша, жеткіншек ұрпақтың жан-жақты дамуын қамтамасыз ету қиын. Кемелденген қоғам жағдайында мектептің отбасы өміріне белсенді араласуының маңызы зор, өйткені бұл ең алдымен балалардың адамгершілік кемелдігін қалыптастыруға қажет.
Сынып жетекшісінің рөлі
- Педагогтар, отбасы және жұртшылық күш-жігерін үйлестіру.
- Ата-аналарды мектеп талаптарымен таныстыру және тәрбиелік ықпалдың ортақ әдістерін келісу.
- Педагогикалық білімді тарату, ата-ананың жауапкершілігін нығайту.
Бірліктің нәтижесі
Мектеп пен отбасының тығыз ынтымақтастығы талап пен тәрбиелік ықпалдың бірлігін қамтамасыз етеді. Бұл балада тұрақты құндылықтар қалыптастыруға, жауапкершілік сезімін дамытуға және оқу еңбегіне дұрыс көзқарас орнықтыруға мүмкіндік береді.
Негізгі қағида
Ынтымақтастық – бақылау емес, өзара түсіністікке негізделген жүйелі қолдау.
Ата-аналармен жұмыс: тәжірибе және ықпал
Төменгі сыныптарда мұғалімдер ата-аналармен және қоғамдық ұйымдармен жүйелі байланыста болады. Кездесулер барысында ата-аналар мектептің талаптарымен танысып, оқушыға әсер етудің формалары мен әдістерін бірлесе келіседі. Мұндай байланыс ата-аналардың «өз баласының қамқоршы ұстазы» болуына бағыт береді.
Маңызды шарт
Егер ата-аналар мұғалім талаптарын дұрыс түсініп, қолдап отырса, бұл баланың дұрыс тәрбиеленуіне ықпал етіп қана қоймай, мектеп жұмысына да нақты көмек болады.
Дегенмен кейбір ата-аналар қоғамдық тәрбиенің талаптарына қарсы жеке ұстанымдарын алға шығарып, баламен қарым-қатынаста дара тәсілін дұрыс үйлестіре алмауы мүмкін. Кейбірі баласын шектен тыс еркелетіп, барлық тілегін орындауға тырысады, еңбекке баулуды екінші орынға ысырады. Мұндай отбасыларда бала үй жұмысына араласпай, бұл бірте-бірте оқу еңбегіне де кері әсер етеді: үй тапсырмасы орындалмайды, үлгерім төмендейді.
Себеп
Талап пен жауапкершіліктің әлсіреуі, еңбек дағдысының қалыптаспауына жол беру.
Салдар
Оқу ынтасының төмендеуі, тапсырманы орындамау, тәртіп қиындықтары.
Шешім
Педагогикалық қолдау: сезімталдық, дербестікті тұншықтырмау, бірізді талап.
Кейде отбасы мен мектеп арасында келіспеушіліктер туындап, бұл баланың сана-сезімі мен мінез-құлқын қалыптастыру үдерісін қиындатуы мүмкін. Мұндай жағдайда сынып жетекшісінің міндеті – ата-анамен диалог құрып, балаға қойылатын талап пен тәрбиелік ықпалдың бірлігін сақтау.
Ынтымақтастықты ұйымдастырудың жүйесі
Мектептің отбасымен ынтымақтастығы оқушыны және оның отбасы жағдайын зерттеуден басталады. Зерттеу жұмысын жүйелі жүргізе отырып, сынып жетекшісі бала тәрбиесін тиімді ұйымдастыру үшін ата-анамен байланыс орнатады. Бұл байланыс әртүрлі формада жүзеге асырылады.
Іс-шаралар арқылы
- Тәрбие сағаттары
- Кәсіптік бағдар жұмысы
- Экскурсиялар, сайыстар, олимпиадалар
Ақпарат және кері байланыс
- Сабақ үлгерімі мен жағымды әрекеттер туралы хабарлама
- Жеке кеңес беру және мәселелерді бірге талқылау
- Мектеп талаптарын біріздендіру, ортақ келісімге келу
Отбасы тәрбиесі: мектептің ықпалын күшейту
Ата-ананың баласына қалдыратын ең үлкен мұрасы – жақсы тәрбие. Мектептің отбасы тәрбиесіне ықпалын арттыру үшін ата-аналарға мектеп есігі ашық болуы керек: балалармен өткізілетін тәрбиелік іс-шаралар мен сабақтарға қатысуына мүмкіндік жасалғаны дұрыс.
Ата-ананы тартудың тиімді жолдары
Үйірмелер мен жобалар
Кейде арнайы дайындықты қажет ететін үйірмелерді басқаруға ата-аналарды тарту.
Саяхат және серуен
Саяхаттар мен серуендерді ұйымдастыруға қолдау көрсету.
Мәдени іс-шаралар
Оқушылар концерттері, қойылымдар, көрмелер ұйымдастыру.
Жедел байланыс
Қажет болғанда оқушының жетістігі туралы ата-анаға хабарлама/хат жолдау.
Мектеп пен ата-аналардың бірлескен негізгі мақсаты
- Ата-аналардың мектепті баласы шын ықыласпен қабылдайтын орта, «өз үйіндей» орын деп тануын қалыптастыру.
- Ата-аналарды отбасында балаларымен ынтымақты қарым-қатынас орнатуға үйрету.
Осы мақсатта мектептің әдістемелік бірлестігі отбасы тәрбиесі мәселелері бойынша ата-аналарға арналған семинарлар ұйымдастыра алады. Семинарларда ата-аналар баланың даму, есею және еркіндікке ұмтылу табиғатын түсінеді, рухани байлықты қалыптастырудың маңызын бағамдайды. Сондай-ақ сүйіспеншілік, мейірімділік және сыпайылықтың тәрбиедегі орны айқындалып, өзара түсініспеушіліктерге байланысты жеке кеңес беру жұмысы жолға қойылады.
Тәрбиенің тірек қағидалары
Отбасы – саналы ынтымақтастықтың және болашақтың бастау алатын негізі. Төмендегі қағидалар ата-ана мен мектеп жұмысының ортақ бағдарын күшейтеді:
-
1) Жауапкершілік
Балаға дұрыс тәрбие беру – ата-ананың моральдық қана емес, заң жүзіндегі міндеті.
-
2) Келісім мен бірізділік
Тәрбие мәселесінде ата-ана арасында толық келісім болуы тиіс.
-
3) Қолдау және көтермелеу
Баланың бойындағы ізгілік пен жақсылықты, үлгі болуға ұмтылған талабын үнемі көтермелеп отыру қажет.
-
4) Үлгі көрсету
Баланың адал әрі ізгі адам болып өсуі үшін ата-ана өзі үлгі болуы керек.
Қорытынды ой
Отбасы мықты болса, Отан да мықты. Өнегелі отбасының мәуелі жемісі – саналы тәрбиеленген өскелең ұрпақ. Мектеп пен ата-ананың ортақ мақсаты – жан-жақты жетілген, үйлесімді дамыған, адамгершілігі мол, парасатты әрі ұлтжанды тұлғаны қалыптастыру.
Баланы тәрбиелеуде әр ата-ана білімін толықтырып отыруы маңызды. Ол үшін мұғаліммен тығыз байланыс жасап, түсінбегенін сұрап, пікірлесіп отырған дұрыс. Сонда ғана баланың жағдайын терең түсініп, оның адами қасиеттерінің дамуына нақты ықпал ете аламыз.
Пайдаланылған әдебиеттер
- «Отбасы және балабақша» журналы
- «Сыныптағы тәрбие» журналы
- «Тәрбие құралы» журналы
- «Бала тәрбиесі» журналы
Мәлімет
Аты-жөні
Жонисова Алмагүл Салимгереевна
Жұмыс орны, қызметі
Соркөл орта мектебі, мұғалім
Қала/аудан/ауыл
Ақтөбе облысы, Ойыл ауданы, Құмжарған ауылы
Байланыс
Тел.: 87133273027
Баяндама тақырыбы
«Отбасы мен мектептің ынтымақтастығы»
Бағыты: Мектеп пен отбасының өзара байланысу формалары