Салт - дәстүрлеріміз бен мәдениетіміз жас ұрпақ бойынан орын тапсын
Наурыз — көктеммен бірге келетін ортақ мұра
Табиғаттың жаңарып, қайта түлеу мезгілі — көктеммен бірге келетін Наурыз мерекесі тек қазақ халқына ғана емес, күллі түркі жұртына ортақ мұра, ортақ мереке. Бұл күн жер-ана мен адамзат арасындағы үндестікті айқындайды.
Атауының мәні
Парсы тілінен аударғанда «Наурыз» сөзі «жаңа күн» деген мағынаны білдіреді.
Тарихы
Бұл ұлы мерекенің тойлануы шамамен 3000 жыл бұрын бастау алған. Наурыз ежелден жаңарудың, бейбітшіліктің, пәктіктің мерекесі ретінде аталып келеді.
Күн мен түн теңелетін қасиетті шақ
Түркі тілдес халықтар Наурыз айын жыл басы деп біледі. Өйткені Наурыз — күн мен түн теңелетін күн. Көктемгі күн теңелуі наурыз айының 21-інен 22-сіне ауысқан түні болады. Дәл осы мезеттен бастап күн ұзарып, түн қысқарады. 22 наурыз күні дүйім жұрт Наурыз мерекесін атап өтеді.
Неге бұл күн ерекше?
- Табиғаттың жаңаруы мен тіршіліктің жандануын бейнелейді.
- Ел ішінде береке, татулық, бірлік идеяларын күшейтеді.
- Көне жоралғылар мен салт-дәстүрлерді жаңғыртып, ұрпақ жадында сақтайды.
Салт-дәстүр мен сенім: Қызыр баба, ырыс-береке
Осы мерекеге байланысты түрлі жоралғылар жасалып, ежелден келе жатқан салт-дәстүрлер халық арасында кең орын алады. Қазақ түсінігінде Наурыз күні қазақ даласын Қызыр баба аралап, адамзатқа құт-береке, бақ-дәулет дарытады.
«Самарқанның көк тасы еріген», «ақ түйенің қарны жарылған» деп сипатталатын ұлық мейрамда қасиетті қара жер бусанып, табиғат қайта түлейді: дала гүлге оранып, өзен-көлдер тасып, құстар сайрап, кең дүние қуанышқа бөленеді.
Наурыз көже: жеті дәмнің ырымы
Әрбір қазақ шаңырағы бұл күні жыл бойы тоқшылық болсын деген ниетпен жеті түрлі дәмнен Наурыз көже пісіреді. Бұл — молшылыққа, ынтымаққа, берекеге бағытталған терең мағыналы дәстүр.
Береке
Дастарқанның мол болуы — ниеттің кеңдігі.
Татулық
Қонақ күту, көрісу — елді жақындастырады.
Жаңару
Ескі өкпені ұмытып, жаңа жылды ақ ниетпен қарсы алу.
Халқымыз Наурызды бір ай көлемінде атап өтеді. Мерекенің нышаны — достық пен бірлік: араздасқандар татуласып, ағайын-туыс, көпшілік ауызбіршілікті бекемдейді.
Ақ тілек
Бірлік
Достығы жарасқан көпұлтты еліміздің ынтымағы нығая берсін.
Мұра
Салт-дәстүр мен мәдениет жас ұрпақтың бойынан берік орын тапсын.
Құт-береке
Ұлыстың ұлы күні әр шаңыраққа бақ-дәулет, ырыс-қуат алып келсін.
Наурыз мерекесі құтты болсын!