Тап күресі - таптар арасындағы мүдделер қайшылығынан туындайтын күресті білдіретін марксизм іліміндегі ұғым

Тап күресі ұғымы және марксизмдегі орны

Тап күресі — марксизм іліміндегі, таптар арасындағы мүдделер қайшылығынан туындайтын күресті білдіретін ұғым. Маркстік әдебиеттерде ол таптық қоғамдағы өмірдің қозғаушы күші ретінде сипатталып, түптеп келгенде коммунизм орнатуға негіз қалайды делінеді. Бұл түсіндіруде тап күресі пролетариат диктатурасына алып келетін тарихи қажетті кезең ретінде көрсетіледі.

Кеңестік қоғамтанудағы түсіндіру

Марксизм үстемдік еткен кеңестік қоғамтану ғылымында ереуілдер, қарулы көтерілістер, демонстрациялар және революциялар тап күресінің нақты көріністері ретінде негізделді. Бұл құбылыстар әлеуметтік дамудың заңды әрі айқындаушы тетігі ретінде түсіндіріліп, қоғамдық өзгерістердің себеп-салдарын осы ұғым арқылы талдауға басымдық берілді.

Кеңестік түсіндіруде қоғамдық қақтығыстар мен саяси қозғалыстар көбіне таптық мүдделердің қарама-қайшылығы ретінде сипатталды.

Кеңестік насихаттағы халықаралық өлшем

Кеңестік насихатта капиталистік елдердегі тап күресінің күшеюіне Қазан төңкерісінің жеңісі және дүниежүзілік социалистік жүйенің қалыптасуы ықпал еткені туралы тұжырым жиі алға тартылды. Бұл пайым қоғамдық-саяси өзгерістердің әлемдік деңгейдегі байланысын маркстік түсіндірудің бөлігі ретінде ұсынылды.

Тарихнамалық қолданылуы

Кеңестік тарих ғылымында ұлттардың өткен тарихы тап күресі ұғымымен тығыз байланыстырылып қарастырылды. Қоғамдағы оң өзгерістер көбіне осы күрестің нәтижесі ретінде көрсетілді, ал тарихи оқиғаларды түсіндіруде әлеуметтік топтардың мүдделері мен қайшылықтарына айрықша мән берілді.

Экспланаторлық өзек

Тарихи өзгерістерді түсіндіруде басты назар әлеуметтік қайшылықтар мен таптық мүдделерге аударылды.

Нәтижені бағалау