Крест жорықтары ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау

Жиынтық бағалауға арналған әдістемелік ұсыныстар (Дүниежүзі тарихы, 7-сынып)

Бұл әдістемелік ұсыныстар мұғалімге 7-сынып оқушыларына арналған Дүниежүзі тарихы пәні бойынша жиынтық бағалауды жоспарлау, ұйымдастыру және өткізу барысында қолдау көрсету үшін құрастырылған.

Мақсаты

Бөлім/ортақ тақырып бойынша тоқсан ішінде жоспарланған оқу мақсаттарына жету деңгейін анықтауға мүмкіндік беру.

Құрамы

Бағалау критерийлері, дескрипторлары бар тапсырмалар және оқушылардың оқу жетістіктерінің мүмкін деңгейлері (рубрикалар).

Дереккөздер

Ресми интернет-сайттағы қолжетімді ресурстар: суреттер, фотосуреттер, мәтіндер, аудио және бейнематериалдар.

Тапсырмалар ұсыныстар түрінде берілген: әр тапсырмаға сәйкес дескриптор және балл қою логикасы көрсетіледі.

Мазмұны

Жинақ тоқсандар бойынша құрылымдалып, әр бөлім/ортақ тақырып үшін жиынтық бағалау тапсырмаларын қамтиды.

1-тоқсан

  • Рим империясының құлауы
  • Феодализм
  • Ислам тарихы (ортақ тақырып)

2-тоқсан

  • Крест жорықтары (ортақ тақырып)
  • Моңғолдар (ортақ тақырып)
  • XIV–XVI ғғ. бірінші жартысындағы ортағасырлық еуропалық қоғам

3-тоқсан

  • Абсолютизм: Батыс пен Шығыс
  • Сауда, қолөнер және әлемді игеру

4-тоқсан

  • Қайта Өрлеу дәуірі
  • Реформация
  • Ғылыми революция

1-тоқсан: «Рим империясының құлауы» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Негізгі тақырыптар

  • Кіріспе: Неліктен Батыс Рим империясы құлады?
  • Неліктен Византия 568 жылы түрік қағаны Истемиге елші жіберді?
  • Княгиня Ольганың Константинопольге сапары Киев Русін қалай өзгертті?

Оқу мақсаттары

  • 6.3.1.1 Ерте, орта және кейінгі орта ғасырлар хронологиялық шегін білу, уақыт сызығында белгілеу.
  • 6.3.2.1 Рим империясының ыдырау себептерін анықтау және жіктеу.
  • 6.3.2.4 Византияның дипломатиялық саясатын көрші елдермен қарым-қатынасы мысалында сипаттау.

Ұйымдастыру

Ойлау дағдылары
Білу және түсіну; Қолдану
Орындау уақыты
20 минут
Күтілетін нәтижелер
  • Орта ғасырлар кезеңдерін уақыт сызығында анықтайды.
  • Рим империясының ыдырау себептерін жіктейді.
  • Византияның көрші елдермен халықаралық байланысын сипаттайды.

Тапсырмалар

  1. 1) Хронология

    Уақыт лентасында ерте, орта және кейінгі орта ғасырлар тарихының кезеңдерін хронологиялық шеңберімен көрсетіп белгілеңіз.

  2. 2) Себептерді жіктеу

    Рим империясының ыдырау себептерін оқып, кестеге топтастырыңыз.

    1. Рим әскерлері әскери қуатын жоғалтты.
    2. Құлдар өнеркәсіптің дамуына қарсы болды.
    3. Варварлардың шапқыншылығы күшейді.
    4. Құл иеленушілік жүйе елдің дамуын тежеді.
    5. Императордың қаржыны тиімсіз жұмсауы салдарынан ақша жүйесі әлсіреді.
    6. Әскер мен билікті қамтамасыз ету үшін салықтың өсуі халық наразылығын туғызды.
    7. Тауарлар мен азық-түлік бағасы өсті.
    8. Император билігі әлсіреді.

    Саяси себептер

    Әлеуметтік-экономикалық себептер

  3. 3) Дерекпен жұмыс

    Мәтін A

    568 жылы соғды көпесі Маниах Константинопольде Түрік қағанатының елшілігін басқарып, Иранға қарсы Византия империясымен сауда және әскери келісім жасады.

    Мәтін B

    Жылнамаларда X ғасырда княгиня Ольганың Византия императоры мен патриархына барғаны және Константинопольде шоқындырылғаны баяндалады. Кейін Византия елшісі Киевке келіп, екі ел арасында дипломатиялық қатынас орнатуға қадам жасалды.

    Сұрақтар:

    1. Дипломатиялық қатынастардың мақсаты қандай?
    2. Византия империясы көрші мемлекеттермен қандай қарым-қатынаста болды?
    3. Түрік қағанаты мен Византия арасындағы байланысты сипаттаңыз.
    4. Киев Русі мен Византия арасындағы байланысты сипаттаңыз.

Бағалау: критерийлер, дескрипторлар және балл

Бағалау критерийі Тапсырма Дескрипторлар Балл
Орта ғасырлар кезеңдерін уақыт сызығында анықтайды 1 Ерте орта ғасырдың; орта орта ғасырдың; кейінгі орта ғасырдың хронологиялық шеңберін анықтайды. 3
Рим империясының ыдырау себептерін жіктейді 2 Себептерді саяси және әлеуметтік-экономикалық категориялар бойынша дұрыс топтастырады. 8
Византияның халықаралық қарым-қатынасын сипаттайды 3 Дипломатияның мақсатын; көрші мемлекеттермен байланысын; Түрік қағанатымен және Киев Русімен қатынасын сипаттайды. 4
Жалпы балл Барлығы 15

Ата-аналарға арналған рубрика (қысқаша)

Төмен деңгей

  • Хронологияны уақыт сызығында белгілеуде қиналады.
  • Себептерді категориялар бойынша жіктеуде қиналады.
  • Халықаралық қатынастарды анықтауда қиналады.

Орта деңгей

  • Кезеңдерді белгілеуде қателіктер жібереді.
  • Себептерді жіктеуде ішінара қателіктер жібереді.
  • Байланыстарды сипаттауда дәлсіздіктер кездеседі.

Жоғары деңгей

  • Кезеңдерді дұрыс және толық көрсетеді.
  • Себептерді дұрыс жіктеп, талдай алады.
  • Византияның халықаралық қатынастарын нақты сипаттайды.

1-тоқсан: «Феодализм» бөлімі бойынша жиынтық бағалау

Негізгі сұрақтар

  • Феодалдық экономиканың ерекшеліктері неде?
  • Феодалдық қоғам қалай ұйымдасқан?
  • Қаланың сәулеті мен өнері ортағасырлық қоғамды қалай бейнелейді?

Оқу мақсаттары

  • 6.4.2.1 Экономикалық қатынастар формаларын түсіндіру арқылы феодалдық шаруашылықтың ерекшеліктерін сипаттау.
  • 6.1.2.1 Үстемдік етушілер мен бағыныштылардың (феодалдар мен шаруалардың) өзара қатынасын сипаттау.
  • 6.2.2.2 Қоғамдағы өзгерістердің өнер дамуына (сәулет, сурет өнері) ықпалын анықтау.

Күтілетін нәтижелер

  • Феодалдық құрылым белгілерін анықтайды.
  • Феодалдық қоғам мүшелерінің міндеттерін жіктейді.
  • Сеньор–вассал қатынастарын сипаттайды.
  • Романдық және готикалық стильдердің ерекшеліктерін ажыратады.

Тапсырмалар (үлгі)

1) Феодалдық қоғам белгілері

Феодалдық қоғамның 5 белгісін жазыңыз.

2) Міндеткерліктерді ажырату

Мәтінді оқып, шаруалардың міндеткерліктерін еңбекпен өтеу (барщина) және заттай алым-салық (оброк) ретінде жіктеңіз.

Шаруа отбасын асырау үшін аздаған жерін өңдеді. Ол осы жер үшін мырзасына 1 қой және азық-түліктен 3 себет төлеуі керек. Сонымен қатар, өз еңбек құралдарымен мырзаның жерін жыртып, дән сеуіп, уақытында өнім жинауға міндетті болды. Шаруаның әйелі мен екі қызы тоқу станогында мата тоқып, киім тігіп, дайын өнімді мырзаға апарып беретін.

Еңбекпен өтеу (барщина)

Заттай алым-салық (оброк)

3) Сеньор мен вассал міндеттері

Вассалдың міндеті

Сеньордың міндеті

4) Өнер мен сәулет: стильдерді ажырату

Төмендегі сипаттамаларды романдық және готикалық стильдерге бөліңіз.

  1. Ғимараттардың қарапайым құрылысы.
  2. Үлкен терезелер, көптүсті витраждар.
  3. Күрделі формалар, әшекейлердің аз болуы.
  4. Доға тәрізді аркалардың болуы.

Романдық стиль

Готикалық стиль

Орындау уақыты: 20 минут Жалпы балл: 15

1-тоқсан: «Ислам тарихы» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау

Негізгі сұрақтар

  • 610–1258 жылдар аралығында ислам тарихында қандай басты оқиғалар болды?
  • Неліктен VIII–XII ғғ. ислам мәдениетінің «алтын ғасыры» деп аталады?

Оқу мақсаттары

  • 6.3.2.5 Ортағасырлық шапқыншылықтар кезіндегі халықаралық қатынастардың сипатын түсіндіру.
  • 6.2.2.1 Тарихи оқиғалардың байланысын орнату арқылы діндердің әлемдік мәдениетке ықпалын анықтау.
  • 6.2.3.1 Шығыс ойшылдарының жетістіктерінің маңызын бағалау.

Нәтиже және формат

  • Кескін картада араб шапқыншылығы бағыттарын көрсетеді.
  • Ислам тарихындағы оқиғаларды сәйкестендіреді.
  • Шығыс ойшылдарының жетістіктерін талдайды.
Дағдылар: қолдану, жоғары деңгей Уақыты: 20 минут

Тапсырмалар (үлгі)

1) Картамен жұмыс

Картаны пайдаланып:

  • кемінде 3 жаулаушылық жорықтың бағытын белгілеңіз;
  • жаулап алынған кемінде 3 мемлекеттің атауын көрсетіңіз.

2) Оқиғаларды сәйкестендіру

610–1258 жылдар аралығындағы ислам тарихындағы негізгі оқиғаларды сәйкестендіріп жазыңыз (3 оқиға). Тиісті жолды v белгісімен белгілеңіз.

610 ж.____________________
622 ж.____________________
630 ж.____________________
661–750 жж.____________________
929 ж.____________________
1258 ж.____________________

3) Шығыс ойшылдары: жетістік пен маңыз

Төмендегі кестеде ойшылдардың жетістіктерін және олардың маңызын талдаңыз.

Шығыс ойшылы Жетістігі Маңызы
1Омар Хайям____________________
2Әл-Бируни____________________
3Әбу Әли Ибн Сина____________________
4Әл-Хорезми____________________
5Әл-Фараби____________________
Жалпы балл: 15

2-тоқсан: «Крест жорықтары» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау

Тақырып

Крест жорықтары христиандық Еуропа мен мұсылман әлемін қалай өзгертті?

Оқу мақсаттары

  • 6.2.2.1 Діндердің әлемдік мәдениетке ықпалын тарихи оқиғалардың байланысы арқылы анықтау.
  • 6.3.2.6 Картада 1–4 жорық мысалында крест жорықтарының себеп-салдарын анықтау.

Формат

  • Тест сұрақтары
  • Картамен жұмыс
  • Өзгерістерді салыстыру кестесі
Уақыты: 20 минут Жалпы балл: 15

Тапсырмалар (тест және қолдану)

1–5) Тест сұрақтары

  1. Крест жорықтарының мақсаты:

    • A) Қасиетті жерді босатуға ұмтылу
    • B) Шығыс дәстүрлерімен танысу
    • C) Сауда жолдарын ашуға ұмтылу
  2. Басты ұйымдастырушы:

    • A) Еуропалық билеушілер
    • B) Көпестер мен рыцарьлар
    • C) Рим папасы бастаған католиктік шіркеу
  3. Крест жорықтарына үндеу жасалған қала:

    • A) Клермон
    • B) Рим
    • C) Иерусалим
  4. Рыцарь-монахтардың бірігуі:

    • A) Орден
    • B) Интердикт
    • C) Аббаттық
  5. Рыцарьлардың өз мүддесі:

    • A) Жеке бостандық алу
    • B) Христиан дінін тарату
    • C) Жер және бодандарға ие болу

6–7) Картамен жұмыс және салыстыру

6) Карталық тапсырма

Кескін картада 1-, 2-, 3- және 4-крест жорықтарының бағыттарын көрсетіңіз.

7) Өзгерістерді кестеге түсіру

Крест жорықтарының мұсылман әлемі мен Еуропаға әкелген өзгерістерін 3 тармақтан жазыңыз.

Мұсылман әлеміне әкелген өзгерістер

Еуропаға әкелген өзгерістер

2-тоқсан: «Моңғолдар» ортақ тақырыбы бойынша жиынтық бағалау (үзінді)

Тақырып

  • Моңғолдар әлемдік империяны қалай құрды?
  • Моңғолдардың жорықтары Еуразияның саяси картасын қалай өзгертті?

Оқу мақсаты

6.3.2.5 Ортағасырлық шапқыншылықтар кезіндегі халықаралық қатынастардың ерекшеліктерін анықтау.

Күтілетін нәтижелер

  • Моңғол шапқыншылығы барысындағы басты оқиғаларды анықтайды.
  • Жаулап алынған мемлекеттерді картадан көрсетеді.
  • Моңғолдардың тез жеңіске жету себептерін түсіндіреді.

Тест (үзінді)

  1. 1) Шыңғыс ханның өмір сүрген жылдары:

    • A) 1155–1227 жж.
    • B) 1185–1206 жж.
    • C) 1190–1227 жж.
  2. 2) Моңғол мемлекетінің негізгі заңы:

    • A) «Салиқалы шындық»
    • B) «Жасақ»
    • C) «Құпиялық аңыз»
  3. 3) Моңғол әскерінің бөлініс жүйесі:

    • A) Ондық – жүздік – мыңдық – түмен
    • B) Жүздік – мыңдық – ондық
    • C) Түмен – жүздік – ондық
  4. 4) Құрылтай дегеніміз:

    • A) Бүкілхалықтық жиналыс
    • B) Билер жиналысы
    • C) Отбасылық жиналыс