Химиялық байланыс
Химия пәнінен №1 БӨЖ тапсырмалары
Төмендегі тапсырмалар атом құрылысы, периодтық жүйе, химиялық байланыс және термохимия тақырыптарын жүйелі қайталауға арналған. Берілген талаптарды сақтап, теңдеулерді дұрыс теңестіріп, заттардың атауларын IUPAC/оқулықтағы қалыптасқан атаулармен көрсетіңіз.
I. Атом құрылысы. Периодтық жүйе. Химиялық байланыс
Бұл бөлімде элементтердің ең жоғарғы валенттік оксидтері мен гидроксидтері, олардың қасиеттері және тұздардың түзілу реакциялары қарастырылады.
1) Оксидтер мен гидроксидтер
Кестеде берілген а элементтер үшін ең жоғарғы валенттік оксидтері мен гидроксидтерінің химиялық және құрылымдық формулаларын жазыңыз, атауларын көрсетіңіз. Құрылымдық формуладағы атомдар мен атомдар топтарының арасындағы байланыс түрін (иондық, ковалентті полярлы/полярсыз, т.б.) белгілеңіз.
2) Оксидтердің жіктелуі
Оксидтердің қай түрге жататынын анықтаңыз: негіздік, қышқылдық немесе амфотерлі. Негізгі қасиеттерін дәлелдейтін реакция теңдеулерін жазыңыз.
3) Гидроксидтердің қасиеттері
Гидроксидтердің түрін анықтаңыз: қышқыл, негіз немесе амфотерлі гидроксид. Негізгі қасиеттерін сипаттайтын реакция теңдеулерін келтіріңіз.
4) Тұздардың түзілуі
Кестеде берілген б заттардың әрекеттесуінен орта, негіздік және қышқыл тұздар түзілуі мүмкін болатын реакция теңдеулерін жазыңыз. Реакцияға қатысатын заттардың атауларын көрсетіңіз.
Варианттар кестесі (а элементтері және б реактивтері)
Әр жол: №, а (элементтер), б (реакцияға берілген жұп).
| № | а (элементтер) | б (реактивтер) |
|---|---|---|
| 1 | Ti, V, Si, Ca | Al(OH)3 + H2SO4 |
| 2 | Zn, N, C, K | HClO4 + Ca(OH)2 |
| 3 | Li, As, Cu, Pb | NaOH + H2SO4 |
| 4 | K, Al, W, Ni | Fe(OH)3 + H2SO4 |
| 5 | Hg, P, Mo, Fe | Mg(OH)2 + HNO3 |
| 6 | Ge, Cu, Bi, Mn | H2MnO4 + NaOH |
| 7 | Al, Re, K, Cr | Cr(OH)3 + HNO3 |
| 8 | Ba, N, Al, Mg | Zn(OH)2 + HCl |
| 9 | In, Sb, Fe, Na | Zn(OH)2 + H2SO4 |
| 10 | Ge, Re, Li, C | Be(OH)2 + H2SO4 |
| 11 | Mg, Br, Sr, Pb | Cr(OH)3 + HCl |
| 12 | Ba, S, Na, Ge | Mg(OH)2 + H2SO4 |
| 13 | V, Au, P, Be | Co(OH)2 + H2SO4 |
| 14 | Ta, N, La, Fe | Ni(OH)2 + HNO3 |
| 15 | Ca, S, Pb, Li | Mn(OH)2 + HCl |
| 16 | Zn, Na, Bi, S | Mn(OH)2 + HNO3 |
| 17 | Na, Zn, W, Mo | NaOH + H3PO4 |
| 18 | Cu, Ag, Al, Re | NaOH + H2CO3 |
| 19 | Mn, Na, V, Fe | NaOH + H2S |
| 20 | Hg, Sn, K, Te | Fe(OH)3 + H2S |
| 21 | Ca, Sn, Ge, Zn | HNO3 + Fe(OH)2 |
| 22 | W, Cr, Pb, K | HNO3 + Mg(OH)2 |
| 23 | Ca, H, N, Re | HNO3 + Ca(OH)2 |
| 24 | Ga, Cu, Bi, Nb | HNO3 + Al(OH)3 |
| 25 | Be, Fr, Ge, As | HNO3 + Cr(OH)3 |
| 26 | Al, W, Li, P | HNO3 + Ba(OH)2 |
| 27 | C, Sc, P, Sn | HCl + Zn(OH)2 |
| 28 | Sr, Re, Ti, As | HCl + Al(OH)3 |
| 29 | K, Se, Mo, Fe | H3AsO3 + KOH |
| 30 | Be, V, Si, Co | HI + Cr(OH)3 |
| 31 | Zn, La, Ts, Os | H3PO4 + Ca(OH)2 |
| 32 | C, Cd, Ge, As | Al(OH)3 + H3PO4 |
| 33 | Na, Al, S, Ca | HCrO4 + Ca(OH)2 |
| 34 | Mo, Fe, Bi, Sn | H2S + Ca(OH)2 |
| 35 | Co, Cl, Fe | H2SO4 + LiOH |
| 36 | Mg, P, Zn, F | Cu(OH)2 + H2S |
| 37 | Ga, Li, N, V | Fe(OH)3 + HCl |
| 38 | Se, Ti, W, Mg | HCl + Cr(OH)3 |
| 39 | K, Te, La, Pb | Ca(OH)2 + H2CO3 |
| 40 | Cr, Tl, Sr, Be | H2SeO3 + KOH |
Ескерту: Тұздардың орта/қышқыл/негіздік түрлерін көрсету үшін қышқыл мен негіздің стехиометриясын дұрыс таңдаңыз (ішінара және толық нейтралдану жағдайлары).
II. Химиялық процестердің энергетикасы. Термохимия
Бұл бөлімде стандартты термодинамикалық шамаларды пайдаланып реакцияның өздігінен жүру бағыты анықталады.
Тапсырма
Стандартты жағдайда реакцияның энтальпиясын (ΔH°298), энтропиясын (ΔS°298) және Гиббс энергиясын (ΔG°298) есептеңіз. Есептеулерге қысқаша талдау жасап, берілген жағдайда реакцияның қай бағытта өздігінен жүретінін анықтаңыз.
Дереккөздер
Заттардың стандартты түзілу жылулары, стандартты энтропиялары және стандартты Гиббс энергиялары мәндерін анықтамалықтан (оқулықтың немесе практикумның соңғы беттеріндегі кестелерден) алыңыз.
Варианттар: термохимиялық реакциялар
Төмендегі теңдеулерді дәл осы түрде алып, берілген агрегаттық күйлерді ескеріңіз.
| Вариант | Реакция |
|---|---|
| 1 | C2H6(г) + 7/2 O2(г) = 2CO2(г) + 3H2O(г) |
| 2 | CaC2(қ) + 4H2(г) = Ca(қ) + 2CH4(г) |
| 3 | 4H2S(г) + 2SO2(г) = 3S2(г) + 4H2O(г) |
| 4 | PbO(қ) + H2(г) = Pb(қ) + H2O(г) |
| 5 | MnO2(қ) + 4HCl(г) = MnCl2(қ) + Cl2(г) + 2H2O(г) |
| 6 | 2AgCl(қ) + H2(г) = 2Ag(қ) + 2HCl(г) |
| 7 | ZnS(қ) + H2O(г) = H2S(г) + ZnO(қ) |
| 8 | N2(г) + O2(г) = 2NO(г) |
| 9 | C(графит) + 2H2O(г) = CO2(г) + 2H2(г) |
| 10 | 2HI(г) + 1/2 O2(г) = H2O(г) + I2(г) |
| 11 | CH4(г) + CO2(г) = 2CO(г) + 2H2(г) |
| 12 | 2N2(г) + 6H2O(г) + 3C(г) = 4NH3(г) + 3CO2(г) |
| 13 | SiO2(қ) + 4HF(г) = SiF4(г) + 2H2O(г) |
| 14 | 4CO(г) + 2SO2(г) = S2(г) + 4CO2(г) |
| 15 | ZnO(қ) + C2H4(г) = Zn(қ) + CO2(г) + CH4(г) |
| 16 | C2H6(г) = C2H4(г) + H2(г) |
| 17 | 2NO2(г) = 2NO(г) + O2(г) |
| 18 | CaCO3(қ) = CaO(қ) + CO2(г) |
| 19 | 4HCl(г) + O2(г) = 2H2O(г) + 2Cl2(г) |
| 20 | C2H5OH(г) = C2H4(г) + H2O(г) |
| 21 | CaCl2(г) + H2O(г) = CaO(г) + 2HCl(г) |
| 22 | Zn(г) + 2H2O(г) = ZnO(г) + 2H2(г) |
| 23 | CaS(г) + CO2(г) + H2O(г) = CaCO3(г) + H2S(г) |
| 24 | 4NO(г) + 6H2O(г) = 4NH3(г) + 3O2(г) |
| 25 | H2(г) + F2(г) = 2HF(г) |
| 26 | Zn(OH)2(қ) = ZnO(қ) + H2O(с) |
| 27 | PbCl2(қ) + H2(г) = Pb(қ) + 2HCl(г) |
| 28 | 3Fe2O3(кр) = 2Fe3O4(кр) + 1/2 O2(г) |
| 29 | PbS(кр) + CO(г) = Pb(кр) + COS(г) |
| 30 | N2(г) + 3H2(г) = 2NH3(г) |
| 31 | H2(г) + Cl2(г) = 2HCl(г) |
| 32 | C(графит) + S2(г) = CS2(г) |
| 33 | PbCl2(кр) + H2(г) = Pb(кр) + 2HCl(г) |
| 34 | 2H2S(г) + 3O2(г) = 2SO2(г) + 2H2O(с) |
| 35 | PCl3(г) + Cl2(г) = PCl5(г) |
| 36 | C(графит) + O2(г) = 2CO(г) |
| 37 | SO2(г) + 1/2 O2(г) = SO3(г) |
| 38 | H2(г) + 1/2 S2(г) = H2S(г) |
| 39 | CO(г) + Cl2(г) = COCl2(г) |
| 40 | C(графит) + 2H2(г) = CH4(г) |
Назар аударыңыз: Бастапқы мәтінде кейбір теңдеулерде бөлшек коэффициенттер мен өнімдерде ықтимал қателер кездеседі (мысалы, 18-варианттағы өнім). Есептеулер жүргізер алдында теңдеулерді оқытушыңыз бекіткен нұсқамен сәйкестендіріңіз.