Абайдың музыкалық мұрасын оқыту
Н.К. Султанованың ғылыми-педагогикалық еңбектері
Музыкалық білім кафедрасының педагогика ғылымдарының кандидаты, доцент, қауымдастырылған профессор Н.К. Султанованың ғылыми-педагогикалық мұрасы музыка педагогикасы, ұлттық тәлім-тәрбие, сондай-ақ Абай, Шәкәрім, Мұхтар Әуезов шығармаларындағы рухани-адамгершілік және эстетикалық идеялардың сабақтастығын зерттеуге бағытталған.
Негізгі бағыттар
- Абай әндері мен музыкалық мұрасының тәрбиелік әлеуеті
- Ұлттық тәлім-тәрбие және халық педагогикасы
- Музыканы оқыту әдістемесі, жоспарлау, моделдеу, модульдік технология
- Бастауыш және мектепке дейінгі білімдегі музыкалық тәрбие
Фокус
Жарияланымдар ғылыми мақалалар, конференция баяндамалары, оқу құралдары, әдістемелік нұсқаулықтар, монографиялар және арнайы курс бағдарламалары түрінде ұсынылған. Тізім төменде хронологиялық және тақырыптық екпінмен реттеліп берілді.
Негізгі жарияланымдар тізімі
Конференциялар • Журналдар • Оқу-әдістемелік басылымдар
2005–2007: Абай, Шәкәрім және педагогикалық идеялар
- 1. «Абайдың адамгершілік ойларындағы философиялық түйіндер». Халықаралық ғылыми-практикалық конференция: «Жоғары оқу орындары мен мектептердің бірлесе әрекет ету тәжірибесі — жаңа сатыдағы мұғалімдерді сапалы даярлау негізі». Семей, 9–11 маусым, 2005. 359–362-б.
- 2. «Оқытудың тәрбиелік жүйесіндегі теориялық-әдіснамалық негіздерді қолдану және қазақ халық әндерінің педагогикалық әлеуеті». Сол конференция. Семей, 2005. 362–365-б.
- 3. «Шәкәрімнің педагогикалық көзқарастары». Республикалық ғылыми-теориялық конференция: «Шәкәрім Құдайбердіұлының шығармашылығын зерттеудің өзекті мәселелері: ХХІ ғасыр және Шәкәрім әлемі». Семей, 30–31 наурыз, 2006. 112–115-б.
- 4. «Ұлттық тәлім-тәрбие мазмұны Абай мен Мұхтар Әуезовтің педагогикалық идеяларында». Сол конференция. Семей, 2006. 126–128-б.
- 5. «Бала тәрбиесі — еліміздің болашағы». Республикалық ғылыми-практикалық конференция: «Президенттің Қазақстан халқына Жолдауын жүзеге асырудағы мектепке дейінгі және бастауыш мектептегі тәрбиелеу мен оқытуды ұйымдастырудың қазіргі бағыттары». Семей, 21–23 маусым, 2006. 218–222-б.
- 6. «Ұстаз — бала тәрбиесінде». Бастауыш мектеп, №4, 2006. 34–36-б. Алматы.
- 7. «Абай Құнанбаевтың қазақ халқының музыкалық ағартушылығындағы рөлі». Қазақстан мектебі, №8, 2006. 37–39-б. Алматы.
- 8. «Абай көзқарасындағы адамгершілік негіздер». Қазақстан орта мектебі, №6, 2006. 14–18-б. Алматы.
- 9. «Абай, Шәкәрім, Мұхтар шығармаларындағы рухани сабақтастық». Халықаралық ғылыми конференция: «Абай мен Пушкин шығармашылығындағы үндестік». Шәкәрім атындағы Семей мемлекеттік университеті. Семей, 24–25 тамыз, 2006. 376–379-б.
- 10. «Абай, Шәкәрім, Мұхтар шығармаларындағы әлеуметтік-рухани көзқарастар». Халықаралық ғылыми-практикалық конференция: «Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін жетілдірудің теория-методологиялық контексіндегі көпмәдениеттілік принциптерін іске асыру». Семей, 19–20 қараша, 2006. 439–443-б.
- 11. «Семей өңірінен шыққан әнші-композиторлар». Республикалық студенттік ғылыми конференция. Т.Жүргенов атындағы Ұлттық өнер академиясы. Алматы, 2006. 56–61-б.
- 12. «Абай, Шәкәрім, Мұхтарлардың тәлім-тәрбиелік идеяларының сабақтастығы және оларды педагогикалық үдеріске енгізу». Арнайы курс бағдарламасы. Семей: СМПИ, 2006. 36 б.
- 13. «Абай әндерінің рөлі». Қазақстан орта мектебі, №6, 2006. 37–39-б. Алматы.
- 14. «Шәкәрімнің музыкалық-шығармашылық мұрасы». Білім берудегі менеджмент, №1, 2007. Алматы.
- 15. «Халық әндеріне педагогикалық тұжырым». Бастауыш мектеп, №4, 2007. 30–32-б. Алматы.
- 16. «А.Құнанбаев, Ш.Құдайбердиев, М.Әуезов шығармаларындағы педагогикалық идеялардың сабақтастығы және оны оқу-тәрбие үдерісіне енгізу». Автореферат. Қарағанды, 23.04.2007. 28 б.
- 17. «Абай әндерінің ерекшелігі мен тәрбиелік мұрасы». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Жастар және қазіргі уақыт: саясат және мораль мәселелері». Семей, 18–19 қазан, 2007. 255–258-б.
2008–2010: Әдістеме, технология және мектеп тәжірибесі
- 18. «Педагогтың әдістемелік біліктілігін жетілдіру құралы». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «12 жылдық білім беруге өту жағдайында педагогтардың кәсіби біліктілігін қалыптастыру мәселелері». Семей, 7–8 ақпан, 2008. 185–188-б.
- 19. «Абай Құнанбаев пен Шәкәрім Құдайбердиев әндерінің тәрбиелік мәні». Республикалық ғылыми-теориялық конференция: «Шәкәрім оқулары». Семей, 25–27 сәуір, 2008. 114–120-б.
- 20. «Абайдың шығармашылық мұрасы». Ғылыми-әдістемелік журнал Хабаршысы, Семей мемлекеттік педагогикалық институты, №1(9), 2008. 92–95-б.
- 21. «Шәкәрім әндерінің әдеби-музыкалық мұрасы». Халықаралық ғылыми-практикалық конференция: «Шәкәрім шығармашылығы қазақ және әлем мәдениеті контексінде». Семей, 12 қыркүйек, 2008. 279–282-б.
- 22. «Музыканы оқыту әдістемесінде модульдік технологияны қолдану». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Білім және ғылым: Қазақстан мен Ресей ынтымақтастығының тәжірибесі мен болашағы». Семей, 28–31 мамыр, 2008. 212–215-б.
- 23. «Музыка и музыкальные инструменты народов Африки и Америки». Ғылыми-әдістемелік журнал Хабаршысы, Семей мемлекеттік педагогикалық институты, №1(9), 2008. 155–157-б.
- 24. «Қазақтың халық педагогикасындағы Абай Құнанбаевтың музыкалық мұрасының алатын орны». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Жоғары педагогикалық білім беру жүйесіндегі инновациялық үдерістер». Алматы, 17 сәуір, 2009. 151–153-б.
- 25. «Музыка сабағын жоспарлау және моделдеу». Оқу құралы. Алматы: Білім баспасы, 2009. 110 б.
- 26. «Абай мұрасын мектепте оқытудың бүгіні мен ертеңі». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Педагогикалық білім — Қазақстанның интеллектуалдық және инновациялық ресурсы» (Семей мемлекеттік педагогикалық институтының 75 жылдығына арналған). Семей, 22–23 қазан, 2009. 238–241-б.
- 27. «А.Құнанбаев, Ш.Құдайбердиев, М.Әуезов шығармаларындағы педагогикалық идеялардың сабақтастығы». Монография. Алматы: Білім баспасы, 2009. 210 б.
- 28. «Абай шығармаларындағы эстетикалық көзқарастар». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Білімді интернационаландыру — бәсекеге қабілетті мамандарды дайындау стратегиясы». Семей, 25–26 маусым, 2009. 25–26-б.
- 29. «Абайдың музыкалық шығармалары арқылы оқушыларды адамгершілікке тәрбиелеу». Ізденіс, №1(2), 2009. 240–243-б. Алматы.
- 30. «Жаңа инновациялық әдістерді музыка сабағында қолдану». Бастауыш мектеп, №6, 2009. 26–29-б. Алматы.
- 31. «А.Құнанбаев шығармаларын мектептегі музыка пәнінде оқыту». Халықаралық ғылыми-тәжірибелік конференция: «Қазақстан Республикасының білім саясатының стратегиялық бағыттары (2020 жылға дейінгі білім)». Семей, 26–27 ақпан, 2009. 87–89-б.
- 32. «Абай Құнанбаевтың музыкалық мұрасын мектепте оқыту мәселелері». Арнайы курс. Семей: «Үш биік» баспа орталығы, 2009. 24 б.
- 33. «Музыка сабағында тарихи әндер мен күйлерді ақпараттық технология арқылы қолдану». Ғылыми-әдістемелік журнал Хабаршысы, СМПИ, №1(11), 2009. 57–61-б.
- 34. «Абайдың табиғат әндеріндегі ерекшеліктер». Ғылыми-әдістемелік журнал Хабаршысы, СМПИ, №1(11), 2009. 54–57-б.
- 35. «Шығармашылық және инновациялық әдістер». Қазақстан мектебі, №4, 2009. 49–52-б. Алматы.
- 36. «Музыка оқытудың әдіснамасы». Оқу құралы. Семей: «Үш биік» баспа орталығы, 2010. 100 б.
- 38. «Музыкалық білім берудің тарихы мен теориясы». Оқу құралы. Семей: «Үш биік» баспа орталығы, 2010. 140 б.
- 39. «Абай Құнанбаевтың музыкалық мұрасын мектепте оқыту мәселелерінің мазмұны». Әдістемелік құрал. Семей: «Үш биік» баспа орталығы, 2010. 84 б.
Ескерту: бастапқы материалда кейбір нөмірлеу қайталанады немесе үзіледі. Бұл нұсқада мәтін грамматикалық тұрғыдан түзетіліп, дереккөз атаулары біріздендірілді, бірақ бастапқы хронология мен мазмұн сақталды.
2011–2014: Бастауыш білім, инновация және ақпараттандыру
60. «Бастауыш мектептегі музыкалық тәрбиенің теориясы мен технологиясы». Оқу құралы. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2011. 153 бет.
61. «Білім берудегі жаңарту жағдайында бастауыш мектептегі музыка сабағын ақпараттандырудың теориялық негізі». Халықаралық семинар-мәжіліс: «Мұғалімді инновациялық қызметке даярлау — білім беру сапасының басты шарты». Семей, 23–24 ақпан, 2012. 362–366-б.
73. «Музыкалық білім беру пәндері бойынша анықтама-сөздік». Оқу-әдістемелік құрал. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2012. 78 бет.
74. «Музыкалық білім берудің әдіснамасы». Оқу құралы. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2012. 123 бет.
75. «Жалпы мектептегі сабаққа қойылатын негізгі талаптар және музыка пәні бойынша сабақ үлгілері». Оқу-әдістемелік құрал. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2012. 104 бет.
80. «Білім беруді жаңарту жағдайында бастауыш мектептегі музыка сабағын ақпараттандырудың теориясы мен практикасын оқыту». Оқу-әдістемелік құрал. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2013. 100 бет.
82. «Абай Құнанбаевтың музыкалық мұралары арқылы эстетикалық тәрбие беру». Арнайы курс бағдарламасы. Семей: «Интеллект» баспа орталығы, 2013. 32 бет.
Тақырыптық түйін
Бұл кезеңдегі еңбектерде сабақты жоспарлау, ақпараттық технологияларды енгізу, модульдік оқыту және эстетикалық тәрбиені күшейту мәселелері айқын көрінеді. Автор бастауыш буыннан бастап оқушының өнер арқылы тұлғалық дамуын жүйелеуге назар аударады.
Толық тізімді жариялау туралы
Берілген мәтін өте көлемді болғандықтан, осы бетте негізгі бөлігі тақырыптық блоктармен көрсетілді. Қажет болса, бастапқы тізімнің барлық тармақтарын (нөмірлеуімен бірге) толықтай бір стильде қайта теріп, жылдар бойынша бөлімдерге бөліп, «мақала / баяндама / оқу құралы / әдістемелік құрал / монография» сияқты санаттармен де реттеп бере аламын.