Майлағыш заттар
Құжат туралы
Бұл материал — Семей қаласының Шәкәрім атындағы мемлекеттік университетінде дайындалған оқу-әдістемелік кешеннің (ПОӘК) құрамындағы «Былғары және үлбір өндірісі дамуының заманауи бағыттары» пәні бойынша оқытушыларға арналған жұмыс бағдарламасы (2013).
Дайындаған
Бауыржанова Айгүл Заманбекқызы, магистр, аға оқытушы
«Ет, сүт және тамақ өнімдерінің технологиясы» кафедрасы
Дайындалған күні: 2 қыркүйек 2013 ж.
Байланыс және ұйымдастыру
- Телефон:
- 35-48-56
- Оқу ғимараты:
- №9
- Кабинет:
- №216
- Сабақ өтетін орын:
- №205 аудитория
- Кредит саны:
- 3
Келісу және бекіту
Кафедра отырысы
«Ет, сүт және тамақ өнімдерінің технологиясы» кафедрасы
№1 хаттама, 11 қыркүйек 2013 ж.
Кафедра меңгерушісі: Б.Қ. Асенова
Факультет деңгейі
Инженерлік-технологиялық факультеттің оқу-әдістемелік бюросы
№1 хаттама, 12 қыркүйек 2013 ж.
Төрайымы: С.С. Төлеубекова
Университет деңгейі
Оқу-әдістемелік кеңес (ОӘК)
№1 хаттама, 18 қыркүйек 2013 ж.
ОӘК төрайымы: Г. Искакова
Алғаш рет енгізілді.
Мазмұны
- Жалпы талаптар
- Пәннің мазмұны және сабақ түрлері бойынша сағаттарды бөлу
- Пәнді оқыту бойынша әдістемелік ұсыныстар
- Курс форматы
- Курс саясаты
- Баға қою саясаты
- Әдебиеттер
1) Жалпы талаптар
1.1 Оқытушы және пән туралы мәлімет
Оқытушы: Бауыржанова Айгүл Заманбековна (магистр, аға оқытушы).
Кафедра: «Ет, сүт және тамақ өнімдерінің технологиясы».
Байланыс
Тел.: 35-48-56
Локация
Ғимарат №9, кабинет №216
Сабақ өтетін аудитория
№205
Кредит саны
3 кредит
1.2 Пәннің қысқаша сипаттамасы
Пән илеу процесінің маңызын және оның былғары мен үлбірдің қасиеттеріне әсерін қарастырады. Илеу әсерінің илегіш заттардың табиғатына тәуелділігі, жартылай фабрикаттарды дайындау, илеу шарттары және әртүрлі илегіш заттардың коллагенмен өзара әрекеттесуі оқытылады.
1.3 Пәнді оқытудың мақсаты
Былғары мен үлбірді өңдеуде майлағыш және илегіш заттарды қолдануды меңгерту, сондай-ақ олардың негізгі классификациясын түсіндіру.
1.4 Пәнді оқытудың негізгі міндеттері
- Илеу түрлерін және илеу процесіне әсер ететін факторларды жүйелі түрде меңгерту.
- Жаңа илегіш заттарды және оларды қолдану тәсілдерін түсіндіру.
- Илегіш және майлағыш заттарды таңдауда кәсіби бағдар қалыптастыру.
- Қауіпті химиялық заттармен жұмыс істеудің қауіпсіз тәсілдерін үйрету.
1.5 Оқу нәтижелері
Білуі керек
- Илеу түрлері және илеу процесіне әсер ететін негізгі факторлар.
- Жаңа илегіш заттардың түрлері және қолдану ерекшеліктері.
- Илегіш заттармен жұмыс істеудегі техника қауіпсіздігі талаптары.
Істей алуы керек
- Былғары және үлбір өндірісінде илегіш және майлағыш заттарды дұрыс таңдау.
- Ағзаға қауіпті химиялық заттармен қауіпсіз жұмыс істеу.
- Майлағыш және илегіш заттардың физикалық және химиялық қасиеттерін анықтау.
1.6 Курс пререквизиттері
- Химия
- Былғары және үлбір технологиясы мамандығына кіріспе
- Химиялық материалдардың былғары-технологиялық қасиеттері
1.7 Курс постреквизиттері
- Былғары және үлбір өндірісінің химиясы және технологиясы
- Химиялық материалдарды колорирлеу
- Былғары және үлбір өндірісінің заманауи технологиясы
- Жеңіл өнеркәсіп бұйымдарының дизайны және жобалау
- Химиялық материалдардың былғары-технологиялық қасиеттері
2) Пәннің мазмұны және сабақ түрлері бойынша сағаттарды бөлу
Кесте 1 — Тақырыптар тізімі
Төменде пән тақырыптарының ықшамдалған құрылымы берілді (мәтіндегі тізім негізінде).
| № | Тақырып | Сағат |
|---|---|---|
| 1 | Физикалық-химиялық процестер | 1 |
| 2 | Жібіту | 1 |
| 3 | Жүннен арылту | 1 |
| 4 | Босаңсыту | 1 |
| 5 | Пикельдеу | 1 |
| 6 | Майсыздандыру | 1 |
| 7 | Майлау | 1 |
| 8 | Минералды заттармен илеу | 1 |
| 9 | Хроммен илеу | 1 |
| 10 | Бейтараптау | 1 |
| 11 | Алюминиймен илеу | 1 |
| 12 | Циркониймен илеу | 1 |
| 13 | Титанмен илеу | 1 |
| 14 | Темірмен илеу | 1 |
| 15 | Кремниймен илеу | 1 |
| 16 | Тері және мех шикізатын, былғары мен мехті химиялық талдау | 1 |
| 17 | Үлгілерді сынауға дайындау | 1 |
| 18 | Қалыңдықты анықтау | 1 |
| 19 | Тығыздықты және кеуектілікті анықтау | 1 |
| 20 | Ауа өткізгіштігін анықтау | 1 |
| 21 | Су тартқыштықты және су өткізгіштікті анықтау | 1 |
| 22 | Ылғал сыйымдылығын және суланғыштықты анықтау | 1 |
| 23 | Бу өткізгіштікті анықтау | 1 |
| 24 | Бу сыйымдылығын анықтау | 1 |
| 25 | Гигроскопиялықты және ылғал бергіштікті анықтау | 1 |
| 26 | Пісіру температурасын анықтау | 1 |
| 27 | Гигротермиялық тұрақтылықты анықтау | 1 |
| 28 | Былғарыны және былғары тінін механикалық сынау әдістері | 1 |
| 29 | Созуға сынау | 1 |
| 30 | Үйкелеуге сынау | 1 |
| 31 | Физикалық-химиялық процестер (қайталау/тереңдету) | 1 |
| 32 | Жібітуді тексеру | 1 |
| 33 | Күлдеуді қадағалау | 1 |
| 34 | Босаңсытқыштар | 1 |
| 35 | Ашытқымен өңдеу | 1 |
| 36 | Майсыздандыру әдістері | 1 |
| 37 | Майлағыш заттар | 1 |
| 38 | Минералды заттармен илеу (тереңдету) | 1 |
| 39 | Хроммен илеу (тереңдету) | 1 |
| 40 | Бейтараптау (тереңдету) | 1 |
| 41 | Алюминиймен илеу (тереңдету) | 1 |
| 42 | Циркониймен илеу (тереңдету) | 1 |
| 43 | Титанмен илеу (тереңдету) | 1 |
| 44 | Темірмен илеу (тереңдету) | 1 |
| 45 | Кремниймен илеу (тереңдету) | 1 |
| 46 | Былғары мен терінің сипаттамасы және жіктелуі | 1 |
| 47 | Аяқ киімге арналған былғарылар: төменгі бөлікке, үстіңгі бөлікке және лакталған былғары | 1 |
| 48 | Ер-тұрмандық, техникалық және киімдік-галантереялық былғарылар; теріден жасалған ұлттық бұйымдар | 1 |
| 49 | Кептіру түрлері: конвективті, контактілі, радиациялық; ылғалдандыру | 1 |
| 50 | Былғары бетін әрлеу: беткі бояу құрамы, полиакрилаттар, полиуретандар, пигменттер | 1 |
| 51 | Түрленген былғарыны әрлеу; механикалық операциялар; сүргілеу | 1 |
| 52 | Былғарыны тегістеу және қыртысын жазу | 1 |
| 53 | Былғарыны керу | 1 |
| 54 | Былғары бетін түрпілеу және шаңнан арылту | 1 |
| 55 | Престеу, үтіктеу және бедер салу | 1 |
| 56 | Дайындық процестері | 1 |
| 57 | Илеу процесі | 1 |
| 58 | Минералды илегіш заттар | 1 |
| 59 | Органикалық илегіш заттар | 1 |
Ескерту: бастапқы құжатта сағаттарды сабақ түрлері (дәріс, зертхана, ОСӨЖ, СӨЖ) бойынша бөлу бағандары көрсетілген, алайда берілген мәтінде сандық мәндер толық ашылмаған. Сондықтан мұнда тақырыптар мен тақырыпқа берілген «1 сағат» белгілеулері мәтін құрылымына сай ықшам түрде берілді.
3) Пәнді оқыту бойынша әдістемелік ұсыныстар
Бұл бөлім бастапқы мәтінде тақырып ретінде ғана көрсетілген. Әдістемелік ұсыныстар, әдетте, дәріс материалын меңгеру стратегиясын, зертханалық жұмыстарға дайындық алгоритмін, қауіпсіздік нұсқаулықтарын және бағалау талаптарын орындау бойынша нұсқауларды қамтиды.
4) Курс форматы
Оқу құрылымы
Пән өзара тығыз байланысты төрт оқу формасынан тұрады: дәрістер, зертханалық сабақтар, СОӨЖ (оқытушымен аудиториядағы өздік жұмыс) және СӨЖ (студенттің өздік жұмысы).
Зертханалық практикумның рөлі
Зертханалық практикумның үлесі маңызды: оқу уақытының шамамен 50%. Ол теорияны бекітуге, бақылау дағдыларын дамытуға, оқу және ғылыми-зерттеу тәжірибесін қалыптастыруға, логикалық ойлауды күшейтуге және негізделген шешім қабылдауға мүмкіндік береді.
СӨЖ және СОӨЖ тәртібі
СӨЖ және СОӨЖ күнделікті әрі міндетті түрде орындалады. Жұмыстар оқытушының жүйелі бақылауында болып, нақты тапсырмалар бойынша тапсырылады.
5) Курс саясаты
Қатысу және жауапкершілік
- Дәріс және тәжірибелік сабақтарға қатысу міндетті.
- Себепті жағдаймен қатыса алмаған студент өткен материал бойынша толық жауап беруге міндетті.
Тәртіп және академиялық адалдық
- Сабақ үстінде тәртіпті жүйелі бұзған студент аудиториядан шығарылып, курс бойынша қанағаттанарлықсыз баға алуы мүмкін.
- Кез келген көшіріп алу қатаң түрде жазаланады: аудиториядан шығару және курс бойынша F қоюға дейін.
- Сабақ кезінде ұялы телефондар өшірілуі керек.
Бақылау жұмыстары және емтихан
Межелік бақылау
Қатысу, өздік жұмысты уақытында орындау және ауызша/жазбаша жауаптар ескеріледі.
Емтихан форматы
Билеттік жүйе: әр билетте 3 сұрақ.
Қорытынды баға
Аттестация нәтижелері мен емтихан пайызының орташа көрсеткіші арқылы есептеледі.
6) Баға қою саясаты
Кесте 2 — Баллдардың бөлінуі
| Апта | Бақылау түрі | Барлық балл | Ескерту |
|---|---|---|---|
| 1–7 | Аудиториялық сабақтарға қатысу | 30 | — |
| 7 | 1 аралық бақылау | 300 | 1–7 апта нәтижелері бойынша |
| 8–15 | Аудиториялық сабақтарға қатысу | 30 | — |
| 15 | 2 аралық бақылау | 300 | 8–15 апта нәтижелері бойынша |
| Емтихан | Қорытынды емтихан | 400 | — |
| Жалпы (академиялық кезең) | 1000 | — | |
7) Әдебиеттер
Негізгі әдебиеттер
- Әсенова Б.Қ. Былғары және мех технологиясы: оқу құралы / А.Н. Нұрымхан, А.Н. Нұрғазезова. — Семей, 2008. — 123 б.
- Мәдиев Ө.Қ. Былғары және тері технологиясы: оқулық / Қ.Т. Айтөленова. — 2010.
- Булгаков Н.В. Меховое производство. — Екатеринбург: Каменный пояс, 2007. — 280 с.
- Линь В.В. Обработка кожи и меха. — Москва: Аделант, 2006. — 388 с.
Қосымша әдебиеттер
- Туменова Г.Т. Методическое указание к выполнению лабораторных работ по дисциплине “Технология кожи и меха”. — Семипалатинск, 2005. — 50 с.
- Павлов С.А. Химия и физика высокомолекулярных соединений в производстве искусственной кожи, кожи и меха: учебник / И.С. Шестакова, А.А. Касьянова. — М.: Легкая индустрия, 2009. — 528 с.
- Ғайдар Л.П. Технология кожи: учебник для студентов вузов легкой промышленности. — М.: Легкая индустрия, 2010. — 168 с.
- Страхов И.П. Химия и технология кожи и меха: учебник для вузов. — М.: Легпромбытиздат, 2003. — 496 с.