Дене мәдениеті

Құжат туралы қысқаша мәлімет

Бұл мәтін М. Өтемісұлы атындағы Батыс Қазақстан мемлекеттік университетінің оқу-әдістемелік материалдарына қатысты. Негізгі мазмұны — кредиттік оқыту жүйесі бойынша «Таңдаған спорт түрлерінің кәсіптік және жаттықтырушылық қызметін жетілдіру» пәнінің оқу-әдістемелік кешені мен силлабусы.

Мамандық

050108 — Дене шынықтыру және спорт

4-курс, 8-семестр

Көлемі

3 кредит

Барлығы: 135 сағат

Бақылау

Емтихан

Сессия: 2 апта

Оқу жүктемесі және құрылымы

Семестр 15 оқу аптасынан және 2 апта сессиядан тұрады. Апталық жүктеме оқу жоспарына сай 3 кредит-сағат көлемінде ұйымдастырылады. Әр кредит бір байланыс сағаттан (дәріс немесе практика) және екі сағат студенттің өзіндік жұмысына (ОЖСӨЖ, СӨЖ) бөлінеді.

Сағаттар бөлінісі

Дәріс
15 сағат
Практикалық сабақ
30 сағат
ОЖСӨЖ
45 сағат
СӨЖ
45 сағат

Апталық сабақ форматы

  • Байланыс сағаты (дәріс/практика): 50 минут
  • ОЖСӨЖ: 50 минут
  • СӨЖ: 50 минут

Ескерту: нақты кесте оқу үдерісі мен жұмыс оқу жоспарына сәйкес ауыстырылып отыруы мүмкін.

Пәннің мақсаты және мазмұндық бағыты

Пән дене тәрбиесі және спорт саласындағы студенттерге спорттық жаттықтыру жүйесінің ілімі мен әдістемесін меңгертуге бағытталған. Оқу үдерісі техникалық қимыл-қозғалыстарды, дағдыны қалыптастыруды, техникалық-тактикалық тәсілдерді жетілдіруді және спорттық шеберлікті арттыруды көздейді.

Негізгі мақсат

Спорттық жаттықтыру бойынша теориялық білімді тереңдету және практикалық машықты нығайту.

Дамытушылық міндеттер

Денсаулықты нығайту, зеректілік, жылдамдық, күш және төзімділікті дамыту, ұжымшылдыққа тәрбиелеу.

Оқыту форматы

Негізінен практикалық сабақтар арқылы ұйымдастырылады; алынған дағдылар жүйелі түрде бекітіледі.

Пререквизиттер және постреквизиттер

Пререквизиттер

  • Жеңіл атлетика жүгіру түрлері: жай, бірқалыпты және үдемелі жүгіру; 100, 500, 3000 м; кросс.
  • Гимнастикалық жалпы дамыту және арнайы дамыту жаттығулары.
  • Ауыр атлетика элементтері: гирь, гантель, штангамен жаттығу.

Постреквизиттер

  • Спорттық жаттықтыру жүйесінің қағидалары мен жоспарлау логикасын қолдану.
  • Жеңіл атлетика ережелері, төрешілікке машықтану, инструкторлық тәжірибе.
  • Техникалық және тактикалық дағдыларды кәсіби деңгейде меңгеру.

Оқытушы туралы мәлімет

Рысқалиев Саят Нұрболатұлы

Магистр, оқытушы. Дене тәрбиесі теориясы мен әдістемесін оқыту кафедрасы.

Жұмыс мекенжайы
Студенттер к., 7 корпус, 4-қабат, 408-кабинет
Жұмыс телефоны
50-43-46

Сабақ мазмұны (үзінді): апталар бойынша

Төменде оқу жоспарының алғашқы апталарындағы дәрістер мен практикалық сабақтардың қысқартылған, редакцияланған нұсқасы берілді. Мақсат — негізгі тақырыптар мен өзіндік жұмыс бағыттарын айқын көрсету.

1-апта

Дәріс №1: Спорттағы бағдарлау және іріктеу

  • Спорттағы бағдарлау ұғымы
  • Спортшыларды іріктеу кезеңдері

ОЖСӨЖ

Жас спортшылардың қабілеттілігі; психологиялық, физиологиялық және тұқымқуалаушылық ерекшеліктері.

СӨЖ

Жаттықтыру мен спорттық бағдарлау кезінде қолданылатын амалдарды талдау.

Практика №1: Арнайы спорт мектептеріндегі тәрбие жұмысына даярлау

  • Тәрбие жұмысына даярлау мазмұнының құрылымы
  • Болашақ мұғалімнің шығармашылық тұлғасының құрылымы
  • Құрылымдық-мазмұндық модель

ОЖСӨЖ

Даярлық деңгейлері динамикасы; қимыл әрекеттерін үйрету мен тәрбиелеуді сабақтастыру.

СӨЖ

Теориялық негіздерді жүйелеу және қысқаша конспект дайындау.

Практика №2: 3000 м бірқалыпты жүгіру және ЖДД

  • Айнымалы жүгіру (2000 м-ге дейін)
  • Ойлы-қырлы жерде жүгіру (2500 м-ге дейін), айналмалы жаттығу

ОЖСӨЖ

Қысқа қашықтыққа жүгіру (60–100 м): жүгіру техникасы және мәреден өту.

СӨЖ

Жеңіл атлетика түрлеріне сипаттама және классификациясын құрастыру.

2-апта

Дәріс №2: Болашақ мұғалімді кәсіби іс-әрекетке дайындаудың негіздері

  • Ғылыми-теориялық алғышарттар
  • Дене тәрбиесі жүйесін жүзеге асырудың теориялық негіздері
  • Әдістемелік жүйе және жүйелік тәсіл

СӨЖ

Оқушылардың дене тәрбиесі жүйесін жүзеге асыруға мұғалімнің дайындық моделін құру.

Практика №3: Спортқа бейімділікті анықтау (бастапқы дайындық топтары)

  • Спорт мектептеріндегі өзекті проблемалар
  • Оқу-жаттығу жұмыстарының мазмұны мен міндеттері
  • Физиологиялық өсу ерекшеліктерін бағалау жолдары

ОЖСӨЖ

Үлкен жүктемеге бейімдеу арқылы шеберлікке жету жолдары; іріктеу бағдарламаларын жетілдіру кезеңдері.

Практика №4: 3000 м бірқалыпты жүгіру

  • Айнымалы жүгіру (2000 м-ге дейін)
  • Ойлы-қырлы жерде жүгіру (2500 м-ге дейін)

3-апта

Дәріс №3: Кәсіптік-қолданбалы дене дайындығы және айналмалы жаттығу

  • Теориялық-әдістемелік негіздер
  • Құрылым мен мазмұнды айқындайтын факторлар
  • Айналмалы әдісті енгізу және тиімділігі

Практика №5: Жалпы орта мектепте дене мәдениетін қалыптастыру

  • Ғылыми-теориялық негіздер
  • Әдістемелік ұйымдастыру

ОЖСӨЖ

Дене мәдениетінің қызмет ету жүйесі; қалыптастыру бағыт-бағдары.

СӨЖ

Дене мәдениетін қалыптастырудың құрылымдық-мазмұндық моделін дайындау.

Практика №6: 3000 м бірқалыпты жүгіру

Айнымалы жүгіру және ойлы-қырлы жерде жүгіру арқылы төзімділікті жүйелі дамыту.

4-апта

Дәріс №4: Спорттағы бағдарлау және іріктеу (қайталама тақырып)

Спорттық бағдарлау мен іріктеудің кезеңдері қайта қарастырылып, жас спортшылардың дара ерекшеліктерін есепке алу тәсілдері нақтыланады.

Практика №7: Тәрбие жұмысына даярлау (қорытындылау)

  • Негізгі ұғымдарды нақтылау: «арнайы спорт мектебіндегі тәрбие», «тәрбие жұмысына даярлау»
  • Даярлық моделінің өлшемдері, көрсеткіштері және деңгейлері
  • Әдістемені тәжірибе жүзінде тексеру және ұсыныстар

ОЖСӨЖ

Қимыл әрекеттерін үйрету мен тәрбиелеуді сабақтастыру; арнайы курсқа үлгі жоспар; даярлық деңгейлерінің динамикасын талдау.

Ескерту: берілген мәтінде 4-аптаға қатысты СӨЖ мазмұны толық көрсетілмеген.

Пайдаланылатын әдебиеттер (негізгі көздер)

Оқу-әдістемелік кешенде пән тақырыптарына сай отандық және шетелдік еңбектер берілген. Төменде мәтінде жиі кездесетін негізгі дереккөздер ықшамдалып ұсынылды.

Дене тәрбиесі және педагогика

  • Уанбаев Е.Қ. «Дене мәдениеті және спорттың теориясы мен әдістемесі» (77–92-б.).
  • Қазақстан мектебі, Білім-Образование, Поиск және басқа да ғылыми-әдістемелік басылымдардағы мақалалар (2005–2010).

Жеңіл атлетика және жарыс ұйымдастыру

  • Озалин Г. «Жеңіл атлетика оқулығы» (1989).
  • Хоменков Л.С. «Жеңіл атлетика жаттықтырушысы» (1984).
  • «Жеңіл атлетикадан жарысты ұйымдастыру және төрешілік ету» (2000).
  • Дене тәрбиесі пәніне арналған үлгі бағдарламалар (Алматы: Рауан, 1993; 2002).

Қорытынды

Пән бағдарламасы студенттердің спорттық жаттықтыруға қатысты теориялық дайындығын және практикалық шеберлігін қатар дамытуды мақсат етеді. Жеңіл атлетика элементтері арқылы төзімділік, жылдамдық және техникалық дағдылар жүйелі қалыптастырылып, болашақ маманның кәсіби құзыреттері нығайтылады.