Қазақша рефераттар

Слайдтар режимі

Сабақ жоспары

ЕТ кабинетіндегі жұмыс тәртібі және қауіпсіздік техникасы

Тақырып: ЕТ кабинетіндегі жұмыс тәртібі мен қауіпсіздік техникасы ережелері. Электр тогымен зақымданған жағдайдағы алғашқы дәрігерлік көмек. Көз талғанда орындалатын жаттығулар. Еңбек қауіпсіздігі бойынша нұсқау беру журналы.

Сабақ мақсаты

  • ЕТ кабинетінде жұмыс істеу кезіндегі техникалық қауіпсіздік ережелерімен таныстыру.
  • Төтенше жағдайларда әрекет ету тәртібін және алғашқы көмек көрсету негіздерін үйрету.
  • Көзді шаршатпай жұмыс істеу үшін жаттығуларды меңгерту.
  • Тәртіп сақтауға және қоғамдық мүлікке жауапкершілікпен қарауға тәрбиелеу.

Ұйымдастыру және ресурс

Көрнекілігі
Қауіпсіздік ережелері жазылған плакаттар, слайд-шоу.
Сабақ түрі
Дәстүрлі.
Әдісі
Түсіндірмелі баяндау, әңгіме.
Типі
Кіріспе сабақ.

Неліктен бұл маңызды?

Кабинет техникалық құралдармен жабдықталған және электр тогымен жұмыс істейтін құрылғылар қолданылады. Сондықтан ол арнаулы кабинет болып саналады.

Оқушылардың өмірі мен денсаулығын сақтау, сондай-ақ мектеп мүлкін дұрыс пайдалану мақсатында қауіпсіздік ережелері бекітілген. Бұл ережелермен оқушылар оқу жылының басында міндетті түрде танысып, бұлжытпай орындауға тиіс.

Мұғалім ережелерді түсіндіреді және орындалуын қадағалайды; компьютердің адам ағзасына әсерін, қауіп туындаған жағдайда әрекет ету тәртібін және алғашқы көмек негіздерін үйретеді.

Қауіпсіздік техникасы: негізгі бөлімдер

Ережелерді төмендегі 5 бөлімге бөліп қарастыру ыңғайлы: жалпы талаптар, жұмысқа дейінгі талаптар, жұмыс барысындағы талаптар, төтенше жағдайлар, жұмыс аяқталғаннан кейінгі талаптар.

1) Жалпы қауіпсіздік талаптары

  1. 1.Сымдарды, жалғағыш ашаларды, розеткаларды, штекерлерді ұстап қозғауға және жабдықты мұғалімнің рұқсатынсыз жылжытуға тыйым салынады.
  2. 2.Мұғалімнің рұқсатынсыз компьютерлік сыныпқа кіруге және одан шығуға болмайды.
  3. 3.Мұғалімнің рұқсатынсыз сынып ішінде жүруге болмайды.
  4. 4.ДК-де ылғал қолмен немесе дымқыл киіммен жұмыс істеуге болмайды.
  5. 5.Қорабы немесе сымдары зақымданған ДК-де жұмыс істеуге тыйым салынады.
  6. 6.Үстел үстіне портфель, сөмке, кітап қоюға болмайды. Үстелде тек қалам мен дәптер болуы тиіс.
  7. 7.Пернетақта үстіне ештеңе қоюға болмайды.
  8. 8.Жүгіруге, ойнауға, басқа оқушылардың назарын бөлуге, бөтен іспен айналысуға болмайды.

2) Жұмысқа дейінгі талаптар

  1. 1.Қоректендіру көзіне қосылған ДК-ні мұқият қарап, оқшаулауының, корпусы мен сымдарының ақаусыз екеніне көз жеткізу керек.
  2. 2.Сымдардың ілініп кететіндей салбырап тұрмағанын тексеру керек.
  3. 3.Жұмыс орнын тексеру және пайдалануды есепке алу журналына белгі қою керектігін ұмытпау керек.

Маңызды ескерту

Ақау байқалса, жұмысты бастамай тұрып бірден мұғалімге хабарлау қажет.

3) Жұмыс барысындағы талаптар

  1. 1.Экраннан оңтайлы арақашықтықты сақтаңыз: 60–70 см. Ыңғайлы қашықтық шамамен 50 см.
  2. 2.Сыныпқа сырттан мұғалім немесе үлкен кісі кіргенде орыннан тұру міндетті емес.
  3. 3.Көз тала бастағанда орныңыздан тұрмай-ақ қысқа жаттығулар орындауға болады.
  4. 4.Оқушылар өртсөндіргішпен жұмыс істеу және электр тогымен зақымданғанда алғашқы көмек көрсету тәсілдерін білуі тиіс.
  5. 5.Көздің шаршауын болдырмайтын жаттығуларды тұрақты орындау қажет.

4) Төтенше жағдайдағы талаптар

  1. 1.Ақау, күйген иіс немесе бөгде дыбыс байқалса, жұмысты дереу тоқтатып, құрылғыны ток көзінен ажыратыңыз да мұғалімге/кабинет меңгерушісіне хабарлаңыз.
  2. 2.Қажет болса, өртті сөндіруге көмектесіңіз.
  3. 3.Қажет болса, электр тогымен зақымданған адамға алғашқы медициналық көмек көрсетіңіз.
  4. 4.Компьютерлік сыныптағы өртті су шашып сөндіруге болмайды. Құм немесе көбікті өртсөндіргіш қолдануға болады.
  5. 5.Ток әсеріндегі адамды жалаңаш қолмен ұстауға болмайды. Электр өткізбейтін материал қолданып, зақымданған адамды босатыңыз.

5) Жұмысты аяқтағаннан кейін

  1. 1.Мұғалімнің нұсқауы бойынша аппаратураны ток көзінен ажыратыңыз.
  2. 2.Жұмыс орнын ретке келтіріңіз.
  3. 3.Пайдалануды есепке алу журналына белгі қойыңыз.

Алғашқы медициналық көмек

Төтенше жағдайларда ең маңыздысы — қауіп көзін жою, дәрігер шақыру және негізгі көмекті дұрыс көрсету.

Электр тогымен зақымдану

  1. 1.Токтан ажыратыңыз (таратушы тақтадағы тумблерді өшіру).
  2. 2.Электр өткізбейтін құралмен зақымданған адамды ток әсерінен босатыңыз.
  3. 3.Дәрігер шақырыңыз (медпункт, 103 немесе жақын емдеу мекемесі).
  4. 4.Жағдайын бағалап, зақымдану дәрежесіне сәйкес көмек көрсетіңіз.

Күйік кезіндегі көмек

  1. 1.Ауырсынуды басатын және тыныштандыратын дәрі беріңіз (мүмкін болса).
  2. 2.Күйген жерге сәйкес дәріні жағыңыз (мысалы, винилин).
  3. 3.Күйген жерді микробтан қорғау үшін целлофанмен орап, суық суда ұстаңыз.
  4. 4.Дәрігер шақырыңыз (медпункт, 103 немесе жақын емдеу мекемесі).

Талып қалу және тыныстың тоқтауы

Талып қалған жағдайда

  1. 1.Адамды тегіс жерге шалқасынан жатқызып, басын сол жаққа бұрып қойыңыз.
  2. 2.Дәрігер шақырыңыз.

Тынысы тоқтап қалған жағдайда

  1. 1.Ауыз қуысын тексеріңіз: тіл көмекейге түсіп кетсе, қолмен тартып шығарып, қалыпты орнына келтіріңіз.
  2. 2.Дәрігер шақырыңыз.
  3. 3.Тыныс қалпына келгенше немесе дәрігер келгенге дейін жасанды тыныс алдыруды орындаңыз (ауыздан ауызға).

Көзді шаршатпауға арналған жаттығулар

Компьютерде ұзақ уақыт қозғалмай, бірсарынды жұмыс істегенде шаршау, дененің ұюы және көздің талуы пайда болуы мүмкін. Оны болдырмау үшін сабақ барысында 1–2 рет (жас ерекшелігіне қарай) қысқа жаттығулар жасаңыз.

Көздің талуын азайту

  1. 1.Қарау бағытын ауыстыру: алысқа → мұрын ұшына, солға → оңға, төмен → жоғары.
  2. 2.Көзді сағат тілі бағытымен және қарсы бағытта айналдыра қарау.
  3. 3.Көзді жұмып, алақаныңызбен жауып, 1–1,5 минут тынығу.

Жалпы шаршауды азайту

  1. 1.Басты сағат тілі бағытымен және қарсы бағытта айналдыру.
  2. 2.Басты кезекпен екі жаққа бұру.
  3. 3.Саусақтарды жұдырыққа түйіп, қайта босату.
  4. 4.Оңға-солға бұрылып, қолды сермеп, керіліп-созылу.

Алғашқы көмек қобдишасының ұсынылатын құрамы

Атауы Қажеттілігі
Дербес антисептикалық таңу материалдары Жарақатты таңу үшін
Қан тоқтатуға арналған буу таспасы (жгут) Қан тоқтату үшін
Жабысқақ пластырь Жарақатты таңу, бекіту үшін
Дәкe (3 дана) Жарақатты таңып байлау үшін
Пакеттегі мақта (3 дана) Көзді сүрту/жуу, жараны өңдеу үшін
Йод Жара айналасын өңдеу, сызат пен ісікті өңдеу үшін
Калий перманганаты (марганцовка) Терінің зақымданған жерін өңдеу үшін
Бриллиант көгінің 1% спирттік ерітіндісі Жара айналасын өңдеу үшін
Мүсәтір спирті Мақтаға 2–3 тамшы тамызып, талып қалған адамның мұрнына иіскету үшін
Кордиамин Жүйке, жүрек және тыныс алу қызметін жандандыру үшін (нұсқаулыққа сай)
Резеңке қолғап (1 жұп) Электр тогынан зақымданған адамды босатып алу кезінде қауіпсіздік үшін

Тіркеу тәртібі

Нұсқама өткізілгені сынып журналында және еңбек қауіпсіздігі бойынша нұсқама журналына тіркеледі. Оқушылар қауіпсіздік ережелерімен толық танысқаннан кейін арнайы журналға қол қояды. Журналда әр оқушының жұмыс орны (компьютер нөмірі) көрсетіледі. Тәртіп бұзылған жағдайда оқушы жауапкершілікке тартылады.

Сабақ жоспары

Қайталау: Microsoft Office пакеті

Тақырып: Өткен оқу жылындағы білімді қайталау және Microsoft Office қосымшаларымен практикалық жұмыс орындау.

Сабақ мақсаты

  • Өткен жылғы материалды еске түсіру және пысықтау.
  • Word-та құжат құру және безендіру, Excel-де кестемен жұмыс дағдыларын қайталау.
  • Эстетикалық талғаммен жұмыс істеуге және Office мүмкіндіктерін тиімді пайдалануға тәрбиелеу.

Сабақ форматы

Көрнекілігі
Практикалық жұмыс карточкалары.
Түрі
Білімді тексеру сабағы.
Әдісі
Компьютерде практикалық жұмыс орындату.
Типі
Қайталау сабағы.

Қысқаша мазмұн

Өткен жылы Microsoft Office пакетінің құрамымен таныстық. Word мәтіндік редакторында мәтіндік құжат құру, мәтінді безендіру, беттерді форматтау сияқты жұмыстар орындалды.

Excel кестелік процессорында электрондық кестелермен жұмыс жасап, диаграммалар және логикалық функциялар сияқты қосымша мүмкіндіктерді қолдануды үйрендік.

Алдағы сабақтарда презентация дайындауға арналған Microsoft PowerPoint бағдарламасымен танысуды жалғастырамыз. Бүгінгі сабақта Word пен Excel қолданылатын практикалық жұмыс беріледі және сабақ соңында бағаланады.

Сабақ барысы

  • Ұйымдастыру кезеңі
  • Өткен тақырыптарға шолу
  • Компьютерде практикалық жұмыс
  • Бағалау

Үй тапсырмасы

Өткен жылғы лекцияларды қайталау.

Жаңа тақырып

PowerPoint: қолданылуы, іске қосу, компоненттері

PowerPoint — электрондық презентация (слайд-шоу) құруға арналған бағдарлама. Ол баяндама, жоба, идея немесе есепті көрнекі түрде көрсетуге мүмкіндік береді және аудитория назарын мазмұнға шоғырландыруға көмектеседі.

PowerPoint мүмкіндіктері

  • Презентация слайдтар жиынынан тұрады.
  • Слайдта мәтін және графикалық объектілер орналасады.
  • Проекторға арналған материалды және қағаз нұсқасын дайындауға болады.

Негізгі қағида

Презентация құрудың өзегі — мәтін мен объектілерді слайдта тиімді орналастыру.

Презентация жасаудың әрекеттер тізбегі

  1. 1.Презентация құру, мәтін енгізу және өңдеу, слайдтардың ретін реттеу.
  2. 2.Презентация жоспарын құру және қажетіне қарай өзгерту.
  3. 3.Жекелеген слайдтарды форматтау.
  4. 4.Объектілер қосу.
  5. 5.Ауысулар, анимациялар, эффектілер, сілтемелерді баптау.
  6. 6.Үлестірмелі материал және баяндамашы ескертпелерін әзірлеу.
  7. 7.Слайдаралық уақытты орнату.
  8. 8.Презентацияны демонстрациялау.

Іске қосу тәртібі

PowerPoint бағдарламасын іске қосу үшін келесі жолды орындаңыз:

Пуск → Программы → Microsoft PowerPoint

Ашылған диалог терезесінде жаңа презентация бастауға немесе бұрын сақталған файлды ашуға болады. Жаңадан үйренушілерге жаттығу үшін «Мастер автосодержания» көмегін пайдалануға болады.

Бекіту сұрақтары

  1. PowerPoint не үшін қажет?
  2. Презентация неден тұрады?
  3. Презентация құруда қандай әрекеттер орындалады?
  4. PowerPoint қалай іске қосылады?
  5. Терезесі Word/Excel-ден несімен ерекшеленеді?

Үй тапсырмасы

Лекцияны оқып келу.

Жаңа тақырып

Слайдтар: ауысуды реттеу және жүйелеу

Презентациямен жұмыс — негізінен слайдтармен жүйелі жұмыс. Бұл бөлімде слайдтарды қарау режимдері, дизайн тәсілдері және файлдардан слайд енгізу қадамдары беріледі.

Слайдтарды қарау режимдері (5 режим)

Обычный (Қалыпты) режим

Слайд оң жақта, мәтін сол жақта, ескертпелер төменде. Мәтінді панельде де, слайдта да өңдеуге болады.

Структура (Құрылым) режимі

Мәтінмен жұмыс жеңіл, ал безендіру мүмкіндігі шектеулі. Ескертпелер енгізуге болады.

Слайды (Слайд) режимі

Жеке слайдпен тікелей жұмыс істеуге арналған. Басқа режимнен слайдта екі рет шертіп ауысуға болады.

Сортировщик слайдов (Слайдтарды сұрыптау) режимі

Бірнеше слайдты бірден көріп, орындарын ауыстыру, жаңа слайд қосу сияқты әрекеттер орындалады. Бұл режимде мәтін өңделмейді.

Показ слайдов (Слайд көрсету) режимі

Толық экранда көрсету. Тоқтату үшін Esc пернесін басыңыз.

Презентация дизайнын құру тәсілдері

  1. 1.Дизайн шаблондарын пайдалану.
  2. 2.Бұрын құрылған презентация дизайнын қолдану (ұйымдық стильді сақтау үшін).
  3. 3.Алдымен мәтінді енгізіп, кейін дизайнды таңдау.
  4. 4.Word құжатының құрылымын импорттау.

Шаблон мен дайын презентацияның айырмашылығы

Шаблон тек дизайнды сақтайды, ал дайын презентация деректерді орналастыру аймақтарын (құрылымды) да сақтайды.

Дизайн шаблонын қолдану (қадамдар)

  1. 1.Файл → Создать командасын орындаңыз.
  2. 2.Создать презентацию терезесінде Шаблоны оформления бетін ашыңыз.
  3. 3.Қажетті шаблонды таңдап, OK батырмасын басыңыз.

Басқа презентацияның дизайнын қолдану

  1. 1.Слайдта оң жақ батырмамен шертіп, Применить шаблон оформления таңдаңыз.
  2. 2.Папканы көрсетіп, Тип файла өрісінде Все файлы PowerPoint таңдаңыз.
  3. 3.Қажетті файлды белгілеп, Применить басыңыз.

Дизайн өзгергенімен, презентация мазмұны өзгермейді.

Басқа файлдан слайд енгізу

  1. 1.Вставка → Слайдов из файла командасын орындаңыз.
  2. 2.Обзор арқылы файлды таңдаңыз.
  3. 3.Показать басып, слайдтарды көріңіз.
  4. 4.Қажеттісін белгілеп Вставить (немесе бәрі үшін Вставить все) таңдаңыз.

Бұл жағдайда мәтін мен объектілер толық көшіріледі.

Жаттығу: «Мастер автосодержания» көмегімен жұмыс

  1. 1.PowerPoint диалог терезесінде Мастер автосодержания таңдаңыз.
  2. 2.Қадамдар бойынша: презентация түрі → ұсыну тәсілі → көрсету форматы → толықтырулар. Соңында Готово басыңыз.
  3. 3.Вид → Слайды (немесе төменгі панельдегі режим батырмасы) арқылы Слайд режимін қосыңыз.
  4. 4.Вид → Структура арқылы Құрылым режимін қосыңыз.
  5. 5.Вид → Сортировщик слайдов арқылы Сұрыптау режимін қосыңыз.
  6. 6.Вид → Страницы заметок арқылы Ескертпелер беті режимін қосыңыз.
  7. 7.Вид → Показ слайдов арқылы Слайд көрсету режимін қосыңыз. Ерте тоқтату үшін Esc пернесін басыңыз.
  8. 8.Слайд режиміне қайта оралып, айналдыру жолағымен қажетті слайдты тауып, слайдта бір рет шертіңіз.
  9. 9.Өңделетін объектіні таңдап (тақырып/мәтін өрісі), мәтінді өзгертіңіз; маркерлермен өріс өлшемін реттеңіз. Жою үшін Delete қолданыңыз.
  10. 10.Мәтінді Word-тағыдай форматтаңыз.
  11. 11.Сұрыптау режимін қосып, слайдты бір рет шертіп таңдаңыз.
  12. 12.Бірнеше слайд таңдау үшін Ctrl пернесін басып тұрып, қажетті слайдтарды белгілеңіз.

Ескерту

Практикалық жұмыс келесі сабақта беріледі. Бұл жаттығу — негізгі режимдерді тез меңгеріп, слайдтарды жүйелеуге дағдылану үшін.

Қорытынды

Қауіпсіздік ережелері — ЕТ кабинетіндегі жұмыстың ажырамас бөлігі. Оларды сақтау оқушының денсаулығын қорғайды, төтенше жағдайдың алдын алады және мектеп мүлкін дұрыс пайдалануға мүмкіндік береді. Ал Office және PowerPoint тақырыптары оқу үдерісінде құжат, кесте және презентация дайындау дағдыларын жүйелі дамытуға бағытталған.