Қонақ шақыру
Қонақ шақыру және қарсы алу әдебі
Қонақтарды ертеңгі асқа, түстікке, кешкі асқа немесе шайға шақыруды жеке жолығып, телефон арқылы немесе күні мен уақыты көрсетілген жазбаша хатпен хабарлау керек. Қонақтың алдын ала дайындалуына мүмкіндік беру үшін мұны бірнеше күн бұрын жасаған дұрыс.
Шақыруды қалай жеткізген дұрыс
Шақыруды ауызша да, телефон арқылы да, сондай-ақ нақты күні мен уақыты белгіленген жазбаша хабарлама арқылы да жеткізуге болады. Ең маңыздысы — уақытты анық көрсету және қонаққа алдын ала жоспар құруға мүмкіндік беру.
Егер қонақ келе алмаса
Қандай да бір себеппен шақырылғандардың бірі келе алмайтын болса, ол туралы үй иелеріне алдын ала хабарлауы тиіс. Бұл ретте толық түсініктеме беруге міндетті емес, ал үй иелері бас тартудың себебін тәптіштеп сұрамағаны жөн.
Уақыттылық: кешікпеу мәдениеті
Қонақ көрсетілген уақытта дәл келуі керек, ал ең жақсысы — 5–15 минут ертерек келу. Кешігу үй иелері мен басқа қонақтарға жайсыз әсер етеді және этикетті бұзу болып саналады.
- Кешіккен қонақты 15 минуттан артық емес күтіп, содан кейін барлық қонақты дастарқанға шақыра беруге болады.
- Егер қонақтар үстел басына отырып қойса, кешіккен адам үй иесіне (немесе үй иесінің жұбайына) жақындап, қысқа түрде кешірім сұрағаны дұрыс.
- Үй иелері бұл кезде орындарынан тұрмайды, себеп сұрамайды, тек қонаққа өз орнын көрсетеді.
Қарсы алу: жылы шырай мен құрмет
Қонақтар арасында көтеріңкі көңіл күй қалыптастыру үшін оларды жайдары қарсы алу маңызды. Қонақтарды әдетте үй иесі жұбайымен бірге немесе олардың біреуі қарсы алады.
Амандасу әдебі
Амандасқанда әр адамның көзіне тіке қарап, күлімсіреп, ықыласпен қарсы алған жөн. Ерлі-зайыпты қонақ келген жағдайда алдымен әйел адам амандасады: әуелі қожайынмен, содан соң қожайынның жұбайымен. Кейін оның күйеуі алдымен қожайынның жұбайымен сәлемдеседі.
Таныстыру және еркін әңгіме
Қонақ көп шақырылған жағдайда бәрін бір-бірімен толық таныстыру міндетті емес. Жиналғандарға жаңадан кірген адамды аты-жөнімен (қажет болса әкесінің атымен) таныстыру жеткілікті. Қосымша ретінде «менің қызметтесім», «менің ағам» сияқты қысқа анықтама айтуға болады.
Өз кезегінде жаңадан келген адам әрбірімен жеке қол алысып шығуға міндетті емес — барлығына ортақ бас изеу жеткілікті. Айтпақшы, танысу кезінде бірінші болып әйел адам қолын ұсынады. Егер ол қолын созбаса, қол алысуға мәжбүрлеудің қажеті жоқ.
Сусын ұсыну сәті
Қонақтардың жартысынан көбі жиналғанда, әсіресе ауа райы ыстық болса, салқындатылған шырындар, коктейльдер немесе басқа да сусындар ұсынуға болады. Бұл кезде қонақтар еркін сөйлесіп, бір-бірімен жақынырақ танысады.
Үстел басына шақыру тәртібі
Үстел басына шақыру алдында, әдетте, ер адамдар (егде кісілерді қоспағанда) түрегеп тұрады, ал әйелдердің отыруына болады. Қонақтардың барлығы жиналған кезде, үй иесінің жұбайы немесе үй иесі дастарқанға шақырады.
Қысқаша түйін
Алдын ала шақыру, уақытқа дәлдік, жылы қарсы алу, қысқа әрі орынды таныстыру және дастарқанға жинақы шақыру — қонақжайлық мәдениетінің өзегі.