Қонақта отырғанда

Дастарқан басындағы әдеп

Қонақта отырып, дастарқан басында өзін дұрыс ұстай білу — атадан балаға мирас болып келе жатқан тәрбие. Әдеп ережелері адамның мәдениетін танытады, ал үй иесі мен қонақтың өзара сыйластығын күшейтеді.

Отыру тәртібі және сый-құрмет

Үй иесі дастарқан басына отырмас бұрын, келген қонақтарды бір-бірімен таныстырғаны жөн. Ең алдымен төрге ең құрметті адам бастайды. Оның оң-сол жағына жасы мен жолына қарай ретімен жайғасады.

Жасы кіші, жолы төмен адамдардың төрге шығып отыруы дұрыс емес — бұл әдепсіздікке жатады. Орын тәртібін сақтау — үлкенді қадірлеудің, дәстүрді сыйлаудың белгісі.

Сөз сөйлеу және өзін ұстау мәдениеті

Қатты сөйлеу немесе қатты күлу дастарқан әдебіне сай келмейді.
Ауызға тамақты толтырып алып сөйлесу — әдепке жатпайды.
Амандасу үшін үстел үстінен қол созу дұрыс емес.

Үй иесінің жауапкершілігі

Үй иесі тамақты асығып жемеуі керек: мұндай әрекет қонақтарды да жылдам жеуге итермелейді. Дастарқан басындағы жайлы атмосфера асықпай, сабырмен отыру арқылы қалыптасады.

Тағамды қонақтарға зорлап жегізу де дұрыс емес. Әркім өз қалауынша алып жегені жөн — бұл қонаққа деген құрметтің бір түрі.

Тамақтан кейінгі әдеп

Тамақ ішіп болған соң қолды және ауызды сүлгімен сүртуді ұмытпаған жөн.
Рақмет айтуды естен шығармау керек.
Дастарқан басында тіс шұқу немесе тістің арасында қалған тағамды қолмен алу — әдепсіздік.