Қазақша рефераттар

Индуктивті – сыйымдылықты тегістеуші фильтрдің принциптері

Кіріспе

«Электрқоректендіру көздері» пәні электрмен қоректенетін құрылғылардың жұмыс істеу принциптерін қарастырады. Пәннің негізгі мақсаты — электрқорек құрылғыларының құрылымын және оларды пайдалану ережелерін үйрету.

Бұл пәннің дамуы қазіргі техниканың жоғары деңгейде жетілгенін көрсетеді. Пәнді меңгеру нәтижесінде түрлі электрқорек көздерін әртүрлі электр сұлбаларында қолдануды, сұлбалардың жұмысын талдауды, қорек түрін артықшылықтары мен қолданылу аймағына қарай таңдауды үйренеміз. Сонымен қатар трансформаторлардың, түзеткіштердің, статикалық түрлендіргіштердің және кернеу тұрақтандырғыштарының функциялары мен қолданылу салаларын түсінеміз.

Нәтиже

Электрқорек түрлерін дұрыс таңдау және сұлбаларды тәжірибеде қолдану дағдысы.

Негізгі бағыт

Түзеткіш + тегістеуші сүзгі арқылы пульсацияны азайту принциптері.

Негізгі бөлім

Индуктивті–сыйымдылықты тегістеуші фильтрдің принциптері

Түзеткіш көп жағдайда жалғыз өзі жеткіліксіз, өйткені түзетілген кернеудің пульсациясы (айнымалы құраушысы) жоғары болуы мүмкін. Сол себепті түзеткіш пен жүктеме арасына тегістеуші сүзгі қосылады.

Сыйымдылық (C) сүзгісі

Сыйымдылық сүзгісі жүктемеге параллель қосылады және айнымалы құраушы токты «шунттайды», яғни пульсацияны азайтады.

  • Пульсацияны төмендету үшін конденсатордың реактив кедергісі жүктеме кедергісіне қатысты тиімді болуы маңызды.
  • Сыйымдылық сүзгісі — құрылымы қарапайым, кең қолданылатын шешім.
  • Жүктеме кедергісі RH артқанда тегістеу сапасы әдетте жақсарады.

Ескерту

Мәтіндегі формулалар толық берілмегендіктен, мұнда тек принциптік тұжырымдар сақталды: C сүзгісі көбіне RH жоғары болғанда тиімді.

Индуктивті (L) сүзгі

Индуктивті сүзгі жүктемемен тізбектей қосылады және айнымалы құраушы токқа үлкен кедергі көрсетеді. Нәтижесінде пульсация азайып, кернеудің айнымалы құрамынан туатын төмендеулердің әсері әлсірейді.

  • Жақсы тегістеу үшін индуктив кедергі жүктеме кедергісінен айтарлықтай үлкен болуы қажет (XL ≫ RH қағидасы).
  • Индуктивті сүзгі көбіне RH төмен тізбектерде тиімді нәтиже береді.

Қысқа түйін

L сүзгі айнымалы құраушыны «тежейді», ал C сүзгі айнымалы құраушыны «өзінен өткізбей» шунттайды. Практикада олар жиі біріктіріліп, LC немесе π-тәрізді сүзгілер ретінде қолданылады.

Қорытынды

Бұл жұмыста индуктивті–сыйымдылықты тегістеуші сүзгілердің негізгі принциптері қарастырылды. Тегістеуші сүзгінің пайда болу себебі — түзеткіштен кейінгі кернеудің пульсациясын азайту қажеттілігі. Негізгі бөлімде сыйымдылық және индуктивті сүзгілердің жұмыс істеу логикасы жеке сипатталды.

Қорытындылай келе, түзеткіштің өзі көптеген жағдайларда жеткіліксіз: тұрақты кернеуді сапалы алу үшін түзеткіштен кейін тегістеуші сүзгіні қолдану маңызды.

Пайдаланылған әдебиеттер тізімі

  1. 1. Опадчий Ю.Ф., Глудкин О.П., Гуров А.И. Аналоговая и цифровая электроника. — М.: Горячая линия – Телеком, 2003.
  2. 2. Источники электропитания электронных средств. Схемотехника и конструирование / В.Г. Костиков, Е.М. Парфенов.
  3. 3. Студенттің пәндік оқу-әдістемелік кешені: Электрқоректендіру көздері. — Алматы, 2005.

Глоссарий

Тегістеуші фильтрлер

Тегістеуші фильтрлер — пульсациясы бар кернеу (немесе ток) сигналын тұрақтандыруға және айнымалы құраушыны азайтуға арналған құрылғылар.