Қазақша рефераттар

Дене мүшелерінің негізгі қимылдары

Гимнастика сабақтарының қауіпсіздік ережелері

Гимнастикада қауіпсіздік — дұрыс әдет пен тәртіптен басталады. Төмендегі ережелерді сақтау жарақаттың алдын алып, жаттығуды тиімді әрі сенімді орындауға көмектеседі.

  1. 1

    Бір спорт жабдығында бірнеше оқушы бір мезгілде жаттығу орындаса, жарақат алу қаупі артады. Мысалы, 2–3 оқушының бірден кермеге асылуына болмайды.

  2. 2

    Секіру кезінде секірушінің екпін алып жүгіретін жолында және қонатын жерінде тұруға болмайды.

  3. 3

    Спорт құралдарында (үлкен және кіші ағаш ат, бөрене, керме, шығыршық, арқан, гимнастикалық қабырға және т.б.) жаттығу орындап, секіріп түскенде міндетті түрде екі аяқпен, тізені сәл бүгіп қону керек.

  4. 4

    Арқан бойымен төмен түскенде екі қолмен кезек ұстап, екі аяқпен тіреніп, асықпай түсу қажет.

  5. 5

    Акробатикалық және гимнастикалық құралдардағы жаттығуларды мұғалімнің рұқсатынсыз немесе команда берілмей бастауға болмайды.

  6. 6

    Гимнастикалық таяқшамен немесе секіртпемен жаттыққанда, оларды жанындағы оқушыларға тигізіп алмауды қатаң ескеру керек.

  7. 7

    Мұғалімнің немесе әріптестің көмегінсіз спорт құралдарында күрделі жаттығулар орындауға болмайды.

  8. 8

    Жаттығуды бастамас бұрын спорт жабдықтарының дұрыстығын міндетті түрде тексеру керек. Тексерілмеген жабдықта жаттығу орындауға тыйым салынады.

  9. 9

    Сабақта, үзілісте және басқа жағдайларда мұғалімнің түсіндіруін мұқият тыңдамай тұрып, күрделі жаттығуларды орындауға болмайды.

  10. 10

    Кез келген жаттығуды орындағанда, әсіресе ойын барысында, әріптестерге де, қарсыластарға да әдепті әрі сыпайы қарым-қатынас сақтау керек.

    Басқаларға күш көрсету, «спортшымын» деп мақтану сияқты жағымсыз мінез-құлық спортшының беделін түсіреді және ортақ қауіпсіздікке әсер етеді.

Қысқа еске салу

  • Арақашықтық: жаттығу аймағын бос ұстаңыз.
  • Қону техникасы: екі аяқпен, тізені бүгіп қону.
  • Рұқсат: мұғалімнің командасын күтуді әдетке айналдырыңыз.
  • Тексеру: құралдың жарамдылығын алдын ала қараңыз.

Дене мүшелерінің негізгі қимылдары

Дене тәрбиесінде «қимыл», «қозғалыс», «қимыл-қозғалыс» ұғымдары жиі қолданылады. Әрқайсысының мағынасы нақты.

Қозғалыс

Адамның бір орыннан екінші орынға ауысуын қозғалыс деп атайды. Мысалы, жүгіру, орын ауыстырып ойнау, белгілі бір бағытта жүру.

Қимыл

Адам бір орында тұрса да, оның дене мүшелері түрлі әрекет жасайды. Мұндай әрекеттер қимылға жатады.

Қимылға мысалдар

  • Қолды бүгу, жазу, сермеу; саусақтардың қимылы.
  • Басты оңға және солға бұру.
  • Кеудені еңкейту, шалқайту.
  • Бел омыртқаны оңға, солға бұру, белгілі мөлшерде айналдыру.
  • Аяқты сілтеу, аяқпен тебу, қолды сермеу және т.б.

Сапқа және қатарға тұру жаттығулары

«Гимнастика» сөзінің шығу тегі

«Гимнастика» сөзі грек тілінде жалаңаш күйде жаттығулар орындау деген ұғымды білдіреді. Ежелгі Грекияда ата-аналар балаларын дене шынықтырумен шұғылдандыру үшін арнайы гимнастикалық мектептерге берген.

Гимнастиканың негізгі түрлері

Гимнастика спорт түрі ретінде спорттық гимнастиканы, көркем гимнастиканы, акробатиканы, ырғақты (ритмикалық) гимнастиканы, еркін және жалпы дамыту жаттығуларын қамтиды.

Команданың құрылымы

Команда, әдетте, екі бөліктен тұрады:

  • Дайындық бөлімі: бағытты немесе әрекетті алдын ала білдіреді (мысалы, «оңға», «солға», «артқа»).
  • Орындау бөлімі: нақты орындалатын әрекетті көрсетеді (мысалы, «бұрыл»).

Команда тез әрі нық айтылады: «Оңға бұрыл!», «Солға бұрыл!», «Артқа бұрыл!».

«Артқа бұрыл!» командасын орындау

Бір

Сол аяқтың өкшесі мен оң аяқтың ұшын тіреп, денені бірден артқа бұру.

Екі

Оң аяқты сол аяқтың жанына әкеліп, қатар қою.

«Адымдап жүр!» командасы

«Адымдап жүр!» командасы берілгенде, жүруді сол аяқтан бастайды.