Қазақстан Республикасының Заңы туралы

Заңның мақсаты және қолданылу аясы

«Техникалық реттеу туралы» Қазақстан Республикасының Заңы өнімнің, көрсетілетін қызметтің және процестердің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге бағытталған мемлекеттік техникалық реттеу жүйесінің құқықтық негіздерін белгілейді.

Негізгі бағдар

Адам өмірі мен денсаулығын қорғау.

Қоршаған орта

Өсімдіктер мен жануарлар дүниесін қоса алғанда, экологияға зиян келтіру тәуекелін азайту.

Жүйелік тәсіл

Нормативтік актілер, стандарттар, органдар және рәсімдер жиынтығы.

1-тарау

Жалпы ережелер

1-бап осы Заңда қолданылатын негізгі ұғымдарды айқындайды. Төменде негізгі терминдер редакциялық тұрғыдан түзетіліп, мағынасы сақтала отырып, ықшам әрі түсінікті түрде берілді.

Аккредиттеу және құжаттар

1) Аккредиттеу: Аккредиттеу жөніндегі органның заңды тұлғаның белгілі бір салада техникалық реттеу объектілерінің белгіленген талаптарға сәйкестігін растау жұмыстарын орындауға құқылы екенін ресми танитын рәсімі.
2) Аккредиттеу аттестаты: Сәйкестікті растау және аккредиттеу саласындағы жұмыс жүргізу ережелеріне сәйкес берілетін, сәйкестікті растау жөніндегі органның және (немесе) сынақ зертханаларының (орталықтарының) белгілі бір салада жұмыстарды орындау құқығын куәландыратын құжат.
24) Аккредиттеу саласы: Аккредиттелген органдарға және зертханаларға сәйкестікті анықтау жөніндегі жұмыстарды жүргізу үшін бекітіліп берілген объектілер тізбесі (нормативтік құқықтық актілерде, стандарттарда немесе шарттарда белгіленген талаптар шегінде).
35) Мемлекеттік техникалық реттеу жүйесінің тізілімі: Техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілер мен стандарттарды есепке алуға арналған құжат.

Сәйкестікті растау, сертификаттау және бақылау

29) Сәйкестікті растау: Объектінің белгіленген талаптарға сәйкестігін құжаттамалық куәландыру нәтижесі болып табылатын рәсім (сәйкестік туралы декларация немесе сәйкестік сертификаты түрінде).
38) Сертификаттау: Сәйкестікті растау жөніндегі органның өнімнің немесе көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестігін жазбаша куәландыратын рәсімі.
37) Сәйкестік сертификаты: Өнімнің, көрсетілетін қызметтің техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілерде белгіленген талаптарға, сондай-ақ стандарттардың немесе өзге құжаттардың ережелеріне сәйкестігін куәландыратын құжат.
10) Сәйкестік туралы декларация: Дайындаушының (орындаушының) айналысқа шығарылатын өнімнің немесе көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестігін куәландыратын құжаты.
11) Сәйкестікті ерікті растау: Дайындаушының немесе сатушының бастамасы бойынша жүргізіліп, өнімнің, көрсетілетін қызметтің және процестердің стандартқа, өзге құжатқа немесе өтінім берушінің арнайы талаптарына сәйкестігін растайтын рәсім.
25) Міндетті сертификаттау: Сәйкестікті растау жөніндегі органдардың қатысуымен өнімнің немесе көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестігін растау нысаны.
26) Сәйкестікті міндетті растау: Өнімнің, көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестігін растау жүзеге асырылатын рәсім.
27) Сәйкестікті растау жөніндегі орган: Сәйкестікті растау жөніндегі жұмыстарды орындау үшін белгіленген тәртіппен аккредиттелген заңды тұлға.
3) Аудит (сәйкестікті растау саласында): Аккредиттелген органдар мен сынақ зертханалары (орталықтары) қызметін жүйелі, тәуелсіз, құжатталған талдау, сондай-ақ өтінім берушінің бастамасы бойынша сертификатталған өнімнің, көрсетілген қызметтің, процестердің және сапа менеджменті жүйелерінің белгіленген талаптарға сәйкестігін бақылау.
18) Инспекциялық тексеру: Сертификатталған өнімнің, көрсетілген қызметтің немесе процестің белгіленген тәртіппен жүзеге асырылатын тексеруі.
19) Сынақ зертханасы (орталығы): Өнімнің стандарттау жөніндегі нормативтік құжаттарда белгіленген талаптарға сәйкестігін анықтау үшін сынақ жүргізетін зертхана (оның ішінде мемлекеттік органдардың зертханалары).

Қауіпсіздік, қауіп-қатер және өмірлік цикл

4) Қауіпсіздік: Қауіпті фактордың іске асу ықтималдығы мен оның зардаптарының ауырлық деңгейінің үйлесімі ескеріле отырып, адамның өміріне, денсаулығына және қоршаған ортаға (өсімдіктер мен жануарлар дүниесін қоса) зиян келтіруге байланысты жол берілмейтін қауіп-қатердің болмауы.
36) Қауіп-қатер: Зардаптарының ауырлық деңгейі ескеріле отырып, адамның өміріне немесе денсаулығына, сондай-ақ қоршаған ортаға (жануарлар мен өсімдіктер дүниесін қоса) зиян келтіру ықтималдығы.
12) Өнімнің өмірлік циклі: Өнімді жобалау, өндіру, пайдалану, сақтау, тасымалдау, өткізу, кәдеге жарату және жою процестері.

Стандарттар және нормативтік база

5) Үйлестірілген стандарт: Техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілерде белгіленген талаптардың орындалуын қамтамасыз ететін стандарт.
8) Мемлекеттік стандарт: Уәкілетті орган бекіткен және тұтынушылардың көпшілігі қол жеткізе алатын стандарт.
20) Халықаралық стандарт: Стандарттау жөніндегі халықаралық ұйым қабылдаған және тұтынушылардың көпшілігі қол жеткізе алатын стандарт.
21) Ұлттық стандарт: Шет мемлекеттің стандарттау жөніндегі уәкілетті органы қабылдаған және тұтынушылардың көпшілігі қол жеткізе алатын стандарт.
28) Негізге алынатын стандарт: Қолдану саласы кең немесе техникалық реттеудің белгілі бір саласына арналған жалпы ережелері бар стандарт.
39) Стандарт: Уәкілетті орган белгілеген тәртіппен бекітілген, көп мәрте және ерікті пайдалану үшін техникалық реттеу объектілеріне қатысты ережелерді, жалпы принциптер мен сипаттамаларды белгілейтін құжат.
40) Ұйым стандарты: Ұйым бекіткен стандарт.
22) Стандарттау жөніндегі нормативтік құжат: Стандарттау жөніндегі қызметтің әр түріне немесе оның нәтижелеріне қатысты нормаларды, ережелерді, сипаттамаларды және принциптерді белгілейтін құжат.
23) Техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық акт: Осы Заңға және «Нормативтік құқықтық актілер туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес қабылданған, техникалық реттеу саласындағы құқықтық нормаларды белгілейтін, олардың қолданылуын өзгертетін, тоқтататын немесе тоқтата тұратын белгіленген нысандағы жазбаша ресми құжат.
9) Нормативтік құқықтық актілер мен стандарттардың мемлекеттік қоры: Техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілердің, стандарттардың және мемлекеттік органдар өз құзыреті шегінде қалыптастыратын өзге де құжаттардың мамандандырылған қорларының жиынтығы.
7) Техникалық-экономикалық ақпараттың мемлекеттік жіктеуіші: Техникалық-экономикалық ақпарат объектілерінің жіктеу топтарының кодтары мен атауларының жүйеленген жиынтығын білдіретін құжат.
33) Стандарттау жөніндегі өңірлік ұйым: Географиялық немесе экономикалық бір өңірдің стандарттау жөніндегі тиісті органдары қызметіне қатысу үшін ашық болатын стандарттау ұйымы.
34) Өңірлік стандарт: Стандарттау жөніндегі өңірлік ұйым қабылдаған және тұтынушылардың көпшілігі қол жеткізе алатын стандарт.

Жүйе қатысушылары және объектілер

Жүйе және тараптар

6) Мемлекеттік техникалық реттеу жүйесі: Өз құзыреті шегінде техникалық реттеу саласындағы жұмыстарды жүзеге асыратын мемлекеттік органдардың, жеке және заңды тұлғалардың, сондай-ақ нормативтік құқықтық актілер мен стандарттардың жиынтығы.
13) Мүдделі тараптар: Қызметі техникалық реттеу саласындағы нормативтік құқықтық актілерді әзірлеумен тікелей байланысты жеке тұлғалар және олардың қауымдастықтары, одақтары, сондай-ақ қатысуы Қазақстан Республикасының халықаралық шарттарында көзделген өзге де тұлғалар.
14) Өтінім беруші: Сәйкестігін растау үшін өнімді, көрсетілетін қызметті немесе процестерді ұсынған жеке немесе заңды тұлға, сондай-ақ аккредиттеуге және аудитке (сәйкестікті растау саласында) өтінім берген заңды тұлғалар.

Өнім, процесс және белгілеу

31) Өнім: Процестің немесе қызметтің нәтижесі.
32) Процесс: Өнімнің өмірлік циклінің процестерін қоса алғанда, қандай да бір тапсырылған нәтижеге жетуге бағытталған өзара байланысты және дәйекті іс-қимылдар (жұмыстар) жиынтығы.
16) Өнімді, көрсетілетін қызметті бірдейлендіру: Белгілі бір өнімді немесе көрсетілетін қызметті ерекшелендіретін белгілері бойынша бірмағыналы тануды қамтамасыз ететін рәсім.
15) Сәйкестік белгісі: Өнімнің немесе көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестікті растау рәсімінен өткені туралы сатып алушыларды хабардар етуге арналған белгі.
30) Беруші: Өнім беретін немесе қызмет көрсететін жеке не заңды тұлға.
17) Дайындаушы (орындаушы): Өнімді кейіннен иеліктен шығару немесе өндірістік мақсатта өзі тұтыну үшін өндіретін, сондай-ақ өтеулі не өтеусіз шарт бойынша жұмыстарды орындайтын жеке немесе заңды тұлға.

Ескерту

Берілген үзіндіде 41-тармақ («Стандарттау») бастапқы дереккөзде аяқталмаған. Мәтіннің жалғасы ұсынылса, оны да біріздендіріп, толық құрылымдап шығара аламын.