Қазақша рефераттар

Трактор зауыты қай қалада

Сабақ тақырыбы

Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы

Сабақ мақсаты

  • Оқушылардың Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы бойынша меңгерген білімін тексеру.
  • Жүйелі ойлау дағдыларын дамыту, топпен және өздігінен жұмыс істеуді жетілдіру.
  • Картамен жұмыс жасау дағдысын қалыптастыру.

Сабақ форматы

Сабақтың типі
Аралас сабақ
Әдісі
Сайыс сабақ
Бағалау логикасы
Дұрыс жауапқа «сары белгі» беріледі

Көрнекіліктер

Карта Кескін карта Плакаттар Ромашка суреті Кадоскоп Сары белгі Кестелер

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру

Бүгінгі сабақ «Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы» тақырыбын қайталап, қорытындылауға арналған. Сабақ сайыс түрінде өтеді: оқушылар екі топқа бөлінеді, әр топ өз командасының атауын және эмблемасын дайындайды.

I топ

Ізденгіштер

II топ

Тапқырлар

Тапсырмалар барысында географиядан алған білімдеріңізді қолданасыздар. Дұрыс жауап берген топқа сары белгі беріледі. Сабақ соңында сары белгілер саны бойынша жеңімпаз анықталады.

I тур. «Сен Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы туралы не білесің?»

Ереже: жылдам әрі дәл жауап. Әр дұрыс жауап — 1 ұпай.

I топқа сұрақтар

  1. Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданының құрамына неше облыс кіреді?
  2. Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы республикада жер көлемі бойынша нешінші орында?
  3. Солтүстік Қазақстандағы ауыл шаруашылығының жетекші саласы қандай?
  4. Солтүстік Қазақстан облысы қай жылы құрылды? (1936 ж.)
  5. Темір кені мол облыс қайсы? (Қостанай)
  6. Аудан қандай пайдалы қазбаларға бай?
  7. Ауданда көліктің қандай түрлері бар?
  8. Солтүстік Қазақстанның қай қаласында мұнай өңдеу зауыты бар? (Павлодар)
  9. Солтүстік Қазақстанда өнеркәсіптің қандай салалары дамыған?
  10. Ірі алюминий зауыты қай жерде орналасқан? (Павлодар)

II топқа сұрақтар

  1. Солтүстік Қазақстан облысының орталығы қай қала?
  2. Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы республикада халық саны бойынша нешінші орында? (2-орын)
  3. Ақмола облысы қай жылы құрылды? (1961 ж.)
  4. Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданы шаруашылығының маманданған салаларын атаңдар.
  5. Ауыл шаруашылығы машиналарын шығаратын ірі орталықтарды атаңдар. (Астана, Қызылорда)
  6. Ірі темір кен орындарын атаңдар. (Соколов–Сарыбай және т.б.)
  7. Солтүстік Қазақстанда көліктің қай түрі жақсы дамыған? (Теміржол)
  8. Ферроқорытпа зауыты қай қалада орналасқан? (Ақсу)
  9. Солтүстік Қазақстанда тамақ өнеркәсібінің қай саласы ауданаралық маңызға ие?
  10. Трактор зауыты қай қалада? (Павлодар)

II тур. «Карта бойынша саяхат»

Міндет: географиялық нысандарды атап, картадан көрсету.

I топқа

  • Рудный — қала (Қостанай облысы).
  • Майқайың — алтын кен орны (Павлодар облысы).
  • Атбасар — қала (Ақмола облысы).
  • Ертіс — өзен (Павлодар облысы).
  • Екібастұз — тас көмір алабы (Павлодар облысы).
  • Соколов–Сарыбай — темір кен орны (Қостанай облысы).
  • Степногорск — қала (Ақмола облысы).
  • Есіл — өзен.
  • Теңіз — көл (Ақмола облысы).

II топқа

  • Арқалық — қала (Қостанай облысы).
  • Торғай — өзен (Қостанай облысы).
  • Жетіқара — асбест комбинаты (Қостанай облысы).
  • Васильков — ірі алтын кен орны (Ақмола облысы).
  • Тобыл — көл (Қостанай облысы).
  • Майкүбі — қоңыр көмір алабы (Павлодар облысы).
  • Лисаков — темір кен орны (Қостанай облысы).
  • Тобылжан — ас тұзы өндіріледі (Павлодар облысы).
  • Ақбейіт — алтын өндіріледі (Ақмола облысы).
  • Құсмұрын — көл (Қостанай облысы).

III тур. Сарамандық жұмыс

  • Жұмыс дәптеріндегі тапсырмаларды орындау.
  • Кескін картаға Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданын түсіру.
  • Шекарасын, облыс орталықтарын, өнеркәсібін және пайдалы қазбаларын белгілеу.

IV тур. Сәйкестендіру тесті

Тапсырма: өндіріс салаларын олардың орталықтарымен сәйкестендіру.

I топқа

Өндіріс

  1. 1) Мұнай өңдеу зауыты
  2. 2) Автомобиль бөлшектері
  3. 3) Тас көмір алабы
  4. 4) Ауыл шаруашылығы машиналарын шығаратын зауыт
  5. 5) Алтын кен орны
  6. 6) Темір кен орны

Орталық

  • a) Павлодар
  • b) Петропавл
  • c) Екібастұз
  • d) Астана
  • e) Майқайың
  • f) Соколов–Сарыбай

II топқа

Өндіріс

  1. 1) Медициналық аппараттар шығаратын зауыт
  2. 2) Қоңыр көмір алабы
  3. 3) Алтын кен орны
  4. 4) Ферроқорытпа зауыты
  5. 5) Трактор зауыты
  6. 6) «Қазақсельмаш» зауыты

Орталық

  • a) Көкшетау
  • b) Майкүбі
  • c) Васильков
  • d) Ақсу
  • e) Павлодар
  • f) Астана

V тур. Географиялық викторина — «Ромашка» ойыны

Формат: сұрақ жапыраққа жасырылған, жауап сол сәтте беріледі.

Ойын тәртібі

  • Тақтаға қағаздан қиылған «ромашка» ілінеді: жапырақтарға реттік номер қойылып, арғы бетіне сұрақ жазылады.
  • Командалар кезекпен шақырылады: ойыншы номері бар жапырақты таңдап, сұрақты дауыстап оқиды және бірден жауап береді.
  • Ойыншы жауап бере алмаса, алдымен өз капитаны, кейін қарсы команданың капитаны жауап береді.

Бағалау

Ойыншы өзі жауап берсе
2 балл
Команда жауап берсе
1 балл
Қарсы команданың капитаны жауап берсе
1 балл

Ромашка жапырақтарындағы сұрақтар

  1. Екібастұз көмірі қандай мақсатта пайдаланылады?
  2. Солтүстік Қазақстан климатының қандай ерекшеліктері бар?
  3. Ең көп астық дақылдары себілетін облыс қайсы?
  4. Солтүстік Қазақстандағы ең ірі қала қай қала?
  5. Солтүстік Қазақстанда мал шаруашылығының қай бағыты басым дамыған?
  6. Екібастұз көмірінің өзіндік құны неге арзан?
  7. Қостанай қай өзеннің жағасында орналасқан?
  8. Солтүстік Қазақстан аумағы қандай табиғат зоналарында орналасқан?
  9. Петропавл қаласы қандай ойпатта орналасқан?
  10. Солтүстік Қазақстанда қандай дәнді дақыл көбірек өсіріледі?
  11. Тау-кен химиясы қай облыстарда жақсы дамыған?
  12. Аудан аумағы арқылы қандай теміржол бағыттары өтеді?
  13. Ауданның ең ірі қалаларын атаңдар. (Астана, Қостанай)
  14. Ірі ет комбинаты қай қалада орналасқан? (Семей)

VI тур. «Картаны жина» ойыны

Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданының бөлшектелген кескін картасын әр топтан екі оқушы шығып, мүмкіндігінше тез құрастырады. Бірінші болып аяқтаған топқа 1 ұпай беріледі.

VII тур. Венн диаграммасы — «Ақмола vs Қостанай»

Екі облысты Венн диаграммасы арқылы салыстырып, ұқсастықтары мен айырмашылықтарын анықтаңдар.

Ақмола

Ерекшеліктерін жазыңдар.

Ұқсастықтары

Ортақ белгілерін жазыңдар.

Қостанай

Ерекшеліктерін жазыңдар.

Қорытынды бөлім

Үй тапсырмасы

  • §26, §27 — Солтүстік Қазақстан экономикалық ауданын қайталау.
  • I топ: Ақмола облысы бойынша реферат дайындау.
  • II топ: Қостанай облысы бойынша реферат дайындау.

ББК кестесі (рефлексия)

Білемін

Климаты салқындау екенін, басқа ұлт өкілдерінің үлесі жоғары екенін, астықты аймақ екенін.

Білгім келеді

Ауданның көлік тораптары, өнеркәсіп мамандануы және табиғи ресурстарының игерілуі туралы нақты деректер.

Білдім

Картамен жұмыс жасау арқылы негізгі нысандардың орналасуын және өндіріс орталықтарының мамандануын жүйелеуді.

Сабақ соңында екі топтың ұпайлары есептеліп, қорытынды баға қойылады. Белсенді қатысқан оқушылар жеке бағаланады.