Ара мен шыбын

Сабақ тақырыбы: «Ара мен шыбын»

(Оспанхан Әубәкіров)

Мақсаты

  • Оқушының жеке қабілеті мен белсенділігіне сүйене отырып, мысалдағы түйінді ойды ашуға жағдай жасау.
  • Өз бетінше шығармашылықпен жұмыс істеуге баулу; байланыстырып сөйлеуін және шығармашылық ойлауын дамыту.
  • Этикалық талғамын арттыру, еңбекке тәрбиелеу.

Сабақ сипаттамасы

Сабақ түрі
Аралас сабақ
Әдісі
Сұрақ-жауап, талдау, іздену
Көрнекілігі
Интерактивті тақта

Сабақ барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Сабаққа даярлық.

Жарқырап күн де ашылды,
Айналаға нұр шашылды.
Қайырлы күн!
Біз бақытты баламыз,
Қайырлы күн!
Амандасып аламыз.

II. Үй тапсырмасын тексеру

  1. 1 А. Байтұрсынов туралы не білесің?
  2. 2 Бұл мысалда кейіпкерлер не істемекші болды?
  3. 3 Олар неге жүкті орнынан қозғалта алмады?
  4. 4 Мысалда адамдардың қандай әрекеті сыналады?
  5. 5 «Бірлік», «ынтымақ» туралы қандай мақал-мәтелдер білесіңдер?
  6. 6 Үй тапсырмасын бағалау.

III. Мақсат қою кезеңі

  • Сабақтың мақсаты мен тақырыбын хабарлау.
  • Жаңа сабаққа даярлық.

Жұмбақ шешу

Шақсам, удай тісім,
Оны, бала, түсін.
Көп жей берсең балды,
Ауырады тісің.

Жауабы: Ара

Қыста ұйықтап жатар,
Жазда думан ашар.

Жауабы: Шыбын

IV. Жаңа сабақ

Кіріспе: Автор туралы

Оспанхан Әубәкіров (1936–1986) — Алматы облысы, Жамбыл ауданы, Үшбұлақ ауылында дүниеге келген. Қазақ әдебиетіндегі әзіл-сықақ жанрының шебері, сатираның дамуына елеулі үлес қосқан талантты сатирик.

Сатирик — адамның бойындағы теріс қылықтарды сынап, мысқылмен жазатын жазушы.

Шығармалары:

  • Қоңырау
  • Бөдене
  • Күлкіңіз келе ме?
  • Жасыратын не бар?
  • Сыйлық
  • Ұзын сөздің қысқасы
  • Өзіміз білеміз

1983 жылы балаларға арналған «Қағаз қалпақ» сатиралық жинағы үшін Қазақстан Жазушылар одағының сыйлығы берілді.

«Не білесің?»: Ара және шыбын туралы мәлімет

Ара

English: Bee Рус.: Пчела

Ара — жарғаққанаттылар отрядына жататын бунақдене. Ұзындығы шамамен 1–1,5 см.

  • Сары ала түсті, жауынгерлерге ұқсайды.
  • Демтүтік арқылы тыныс алады.
  • Ұясын шатырға, ағаш қуысына, бұтақтарға салады.
  • Құйрығының ұшында өткір шаншар бізі болады; шаққан жері ісінеді.

Аралардың 22 мыңнан астам түрі белгілі. Олар аналық ара, еркек ара және жұмысшы ара болып үшке бөлінеді.

Шыбын

English: Fly Рус.: Муха

Шыбын — қосқанаттылар отрядына жататын жәндік. Жер шарында кең тараған. Мұртшалары қысқа, үш бунақты.

Шыбын көптеген жұқпалы ауруларды таратады: дизентерия, іш сүзегі, сондай-ақ ішек-қарынындағы құрттардың жұмыртқалары.

Алдын алу және тазалық:

  • Ас-судың бетін жауып ұстау.
  • Мал немесе құс ұсталса, қора-қопсыны таза ұстау.

Ескерту: Зиянкестерге қарсы химиялық құралдарды (мысалы, «Мухолов», «Дихлофос», «Нефос» т.б.) қолданғанда қауіпсіздік нұсқаулығын қатаң сақтаңыз.