Жас келсе іске, Жас маман
Жас мамандарға арналған тренинг-сабақ
Бұл тренинг жас мамандарға қолдау көрсетуге және ұжымда жағымды психологиялық ахуал қалыптастыруға бағытталған. Негізгі сұрақтар: айналамыздағы адамдармен қарым-қатынасымыз қандай, олар кімдер, біз кімбіз, өзімізді өзіміз танимыз ба? Осы сұрақтарға жауап іздеу арқылы тұлғаның адами көзқарасын айқындау көзделеді.
Мақсаты
Жас мамандарға көмек көрсету, ұжымда бірлік пен өзара қолдауды күшейту, көппен жұмыс істеудің маңызын нақтылау.
Көрнекілігі
- Суреттер
- Нақыл сөздер
- Бланктер
- Слайдтар
Нақыл сөздер
«Жас келсе — іске.»
«Жас маман! Әрбір бала — бір жұлдыз. Жарқырауына көмектес!»
Кіріспе сөз
Құрметті ұстаздар! Адамның өз қызметін аянбай, алаңсыз атқаруы үшін ұшқыр ой, алғыр зейін, ашық көз, ояу көкірек қажет. Бүгін біз өзара қарым-қатынасымызға көз жүгіртіп, «біз кімбіз?» деген сауалға бірге жауап іздейміз.
Мақсат — жас мамандардың мектептің қоғамдық өміріндегі орнын айқындап, ауызбіршілігін нығайту және көппен жұмыс істеудің ерекшелігін тереңірек түсіну. Сәттілік тілей отырып, тренингті бастаймыз.
Ұйымдастыру
- Қатысушыларды бөлек үстелдерге отырғызу.
- Жағымды әуенді бәсең дыбыста қосу.
- Бланк таратып, сыртқы бетіне аты-жөнін жаздыру.
Бағалау логикасы
Тапсырмалар нәтижесі ұпаймен есептеледі, ал жалпы жетістік деңгейі кейін шкала бойынша қорытындыланады. Бұл қатысушыларға өз күшті тұстарын және даму бағыттарын нақты көруге көмектеседі.
Тренинг бөлімдері
I. «Ұстаз тағылымы»
Бағалау: 4–6 ұпай«Жарық құмыра» тақырыбындағы бейнероликті көріп, негізгі мазмұны қандай тағылым беретінін ұшқыр оймен, шебер тілмен баяндап, өз пікірлеріңізді ортаға салыңыз.
II. «Зейінді зерттеп, зерделе» — Мюнстерберг әдістемесі
Уақыты: 2 минут • Бағалау: 4–6 ұпайБұл әдістеме зейіннің таңдамалылығын анықтауға арналған. Көптеген әріптердің арасынан тұтас сөздерді тауып, астын сызыңыз. Нәтиже табылған сөздер санына, байқалмай қалған сөздер мен қателерге қарай бағаланады.
Тапсырма мәтіні (үлгі):
Аашпгоппартаивнртерезевнаапташыопккарталыгксағатлыгсабақоыгборпыаукесікрвнбасбалдақинакпотақтагыеоқушыоанмұғалімрыгадиректорвпыкуқызметкерапецуранлвгкдәптершввр…
Сергіту сәті: «Арал» ойыны
Мақсаты — шапшаңдық пен жинақтылықты дамыту, қатысушыларды келесі бөлімге жұмылдыру.
III. Тест-диагностика: «Сіз қандай мұғалімсіз?»
Уақыты: 5 минутБұл бөлім кәсіби лайықтылықты жалпы диагностикалық тұрғыда бағалауға көмектеседі. Әр сұраққа ең жақын жауапты белгілеңіз.
1) Мұғалімдік қызметке қалай келдіңіз?
- а) жүрек қалауымен
- ә) кездейсоқ
- б) амалсыздан
2) Сіз үшін мұғалімнің жұмысы:
- а) керемет жұмыс
- ә) күнкөріс үшін
- б) бас қатыру
3) Оқушылардың сіздің біліміңізге көзқарасы:
- а) өте сауатты деп есептейді
- ә) қанағаттанарлық
- б) олардың пікіріне мән бермеймін
4) Оқушылар арасында жарыс болатын болса:
- а) міндетті түрде менен көмек сұрайды
- ә) кейде
- б) маңыма мүлде жоламайды
5) Сабақ өту тәсіліңіз:
- а) оқулықтан тыс қызықты материалды жиі қолданамын
- ә) сирек қолданамын
- б) оқулықпен шектелемін
6) Қатеңізді озат оқушыңыз тапса:
- а) қатені мойындап, кешірім сұраймын
- ә) үндемей құтылып кетемін
- б) өзімдікі дұрыс деп, жеңісті бермеймін
7) Сыныптан тыс жұмысты ұйымдастыруда:
- а) оқушылар арасында жиі жарыс ұйымдастырамын
- ә) басшылық ескерткенде ғана
- б) бас ауыртқым келмейді
8) Оқушыға қол жұмсайсыз ба?
- а) мүлде қол жұмсамаймын
- ә) анда-санда
- б) «таяқ болмаса, тәрбие жоқ» деп есептеймін
Ескерту: заманауи педагогикада күш қолдану қабылданбайды және қауіпсіз білім беру ортасына қайшы.
9) Мұғалім болғаныңызға:
- а) ризамын
- ә) бәрібір
- б) өкінемін
10) Ұжым арасындағы беделіңіз:
- а) өте жоғары
- ә) жақсы
- б) орташа
Ұпай есептеу
- «а» жауабы — 5 ұпай
- «ә» жауабы — 3 ұпай
- «б» жауабы — 1 ұпай
Нәтиже интерпретациясы
- 45–50 ұпай: шәкірт үшін биік тұлғасыз, бала тәрбиесіне жан-тәніңізбен берілгенсіз.
- 21–30 ұпай: тепе-теңдікті сақтайсыз, бірақ кәсіби өсім үшін көбірек ізденіс қажет.
- 11–15 ұпай: жұмыс тәсілін қайта қарастыру керек; баланың жанын түсінетін педагогикалық ұстанымды күшейткен жөн.
IV. Әуенді терапия
Уақыты: 7–10 минутМақсаты
Мұғалімнің кәсіби құлшынысын арттыру, жігерлендіру, көңіл күйін көтеру.
Көрнекілігі
- Музыка құрылғысы
- Баяу, жағымды әуен
- Табиғат көріністері бейнеленген суреттер
Ұйымдастыру
- Қатысушыны жайлы отырғызу, еркін сезінуін қадағалау.
- Табиғат суреттеріне зейін қойып қарауын өтіну.
- Әуен қосылар алдында көзін жұмуды сұрау.
Кіріспе мәтін (жетекшіге)
Көз алдыңызға жаңа көрген табиғат көріністерін елестетіңіз.
Терең дем алып, әуен ырғағына зейін аударыңыз және сөздеріме құлақ салыңыз.
Бастаймыз. (музыка қосылады)
Визуализация сценарийі
- Соқпақ жолмен жүріп келесіз.
- Жол ұзақ. Шаршадыңыз, шөлдедіңіз.
- Кенет алдыңыздан ғажайып бақ көрінді — алма бағы.
- Қып-қызыл алмалар қол созым жерде.
- Үзіп алып жей бастадыңыз. Дәмі керемет.
- Қалтаңыздан дорба алып, алмаларды жинай бастадыңыз.
- Күн кешкірді. Қайту керек. Бақтан шығып жолға түстіңіз.
- Иығыңызда дорба. Жүгіңіз ауыр. «Тастап кетсем бе?» деген ой келді.
- Дорбаны емес, жалқау ойды тастап кетіңіз.
- Міне, қалашыққа да жеттіңіз. Алдыңыздан балалар қуана жүгіріп шықты.
- Өзіңіз терген алмадан үлестіре бастадыңыз.
- Балалардың бақытты күлкісі сіздің де көңіліңізді көтерді.
Музыка тоқтатылып, қатысушылар көзін ашады. Қысқаша әсерлерімен бөліседі.
Қорытынды бағалау және критерийлер
Жалпы шкала
- 22–24 ұпай5
- 18–21 ұпай4
- 13–17 ұпай3
- 0–12 ұпай2
Критериалды бағалау
Критериалды бағалау — алдын ала белгілі, ұжымдық талқылаудан өткен және білім берудің мазмұны мен мақсатына сай анықталған критерийлер бойынша оқу жетістіктерін салыстыруға негізделген процесс. Ол оқу-танымдық құзыреттілікті қалыптастыруға бағытталады.
A критерийі
Кәсіби лайықтылықты анықтау.
B критерийі
Зейіннің таңдамалылығын анықтау (Мюнстерберг әдістемесі).
C критерийі
- Адамның тұлғалық типін қысқа уақытта анықтау.
- Толық мінездемені түсінікті түрде жеткізу.
- Күнделікті жағдайдағы мінез-құлық сценарийін құрастыру.
D критерийі
Мұғалімнің кәсіби құлшынысын арттыру, жігерлендіру және көңіл күйін көтеру (әуенді терапия).