Қазақша рефераттар

Бірде замандастары шешеннен

Сәлемдесу

Үлкенге де — «Сіз», кішіге де — «Сіз». Бар адамға құрметпен, бас иеміз біз.

Дос және достық (презентациясымен)

Достық дегенді қалай түсінесіңдер?

  • Достық — аспандағы жарық жұлдыз, теңіздегі гауһар тас. Жұлдызды да, гауһар тасты да ешкім кірлете алмайды. Достық адамды асқақтатады.

  • Достық — адамдардың бір-бірін шын жүректен жақсы көріп, тілектес болуы.

  • Достық — адамдардың бір-біріне деген адалдығы. Адал дос әрқашан сеніммен қарайды, кешіре біледі, үнемі қасыңнан табылады және көмектесуге дайын тұрады. Бұл — нағыз достық.

Достықтың тамаша үлгілері

Достықтың жарқын үлгісі ретінде қазақ ғалымы Ш. Уәлиханов пен орыс жазушысы Ф. Достоевскийдің, сондай-ақ ақын М. Шаханов пен қырғыз жазушысы Ш. Айтматовтың достығын айтуға болады.

Нағыз және жалған достық

  • Нағыз достық адамға шабыт береді: олар бір-бірінің қуанышына да, сәтсіздігіне де ортақтасады.

  • Жалған достықтың ғұмыры қысқа: адамдар бір-біріне шынайы болмайды, кемшіліктерін түзетуге де тырыспайды.

Даналар сөзі

Ертеректе ел ішінде Әйтімбет деген сөзге шешен кісі болыпты. Бірде замандастары шешеннен: «Достық нешеу?» — деп сұрапты.

Әйтімбет: «Достықтың екі түрі болады: бірі — амал достық, екіншісі — адал достық», — дейді.

Сонда: «Дұрыс-ақ, енді оларды қалай ажыратамыз?» — деген сұрақ қойылады.

Шешен: «Адал достық — өмірлік нұсқа, амал достықтың өрісі қысқа», — деп жауап беріпті.

Осы дана сөзді қалай түсінесіңдер?

Ой қозғау

Дос деген кім?

Шарты: бір сөйлеммен айту.

Дос — мені өте жақсы түсінетін адам.

Дос қандай болу керек?

  • Адал, сенімді, кешірімді, тілектес.

  • Қиын сәтте жанынан табылып, қолдау көрсете білетін.

  • Шынайы сөйлеп, қажет кезде дұрыс бағыт бере алатын.

Шығармашылық тапсырмалар

I топ

5 жолды өлең құрастыру.

Тақырып: достық, адалдық, сенім, қолдау, шынайылық.

II топ

«Жүректен шыққан» 4 жол өлең құрастыру.

Үлгі:

__________ тірегім,
__________ тіледім.
__________ қасымда,
__________ сүремін.

III топ

RAFT жазу (рөл, аудитория, формат, тақырып).

Мысалы: «Мен — досымын, саған хат жазып отырмын…»

Кел, ойланайық!

Жағдаят 1

Досың саған өкпелі. Неге екенін білмейсің. Екі күн болды: сені көрсе қашқақтайды. Сен не істейсің?

  • Сабырмен сөйлесіп, реніштің себебін анықтаймын.

  • Өз қателігім болса, мойындап, кешірім сұраймын.

Жағдаят 2

Досың өзінен кіші баланың телефонын тартып алды. Сынып жиналысында бұл мәселе талқыланып жатыр. Ол сенен көмек күтіп отыр. Сен не айтар едің?

  • Әділдікті бірінші орынға қоямын: жасаған ісінің дұрыс еместігін айтамын.

  • Телефонды қайтарып, кешірім сұрауға және жауапкершілік алуға шақырамын.

Жағдаят 3

Жаңа досың бұрынғы досыңнан бас тартуыңды өтінді. Өзімен ғана дос болғаныңды қалайды. Не істейсің?

  • Достықты таңдаумен шектемеу керегін түсіндіремін.

  • Шекарамды анық айтамын: шынайы дос қызғанышқа емес, сыйластыққа сүйенеді.

Қорытынды

Достықты қадірлей біліңдер. Досыңның кемшілігін кешіре біл.

«100 сом ақшаң болғанша, 100 досың болсын» дегенді ұмытпа!