Сабақ түрі
Жаяу туризм техникасы мен тактикасы
Сабақ тақырыбы: Топтағы міндеттер
Аралас сабақ • Оқыту әдістері: көрнекілік, практикалық
Техникалық жабдықталуы
- АКТ
- Топшамалар
- Суреттер
Пәнаралық байланыс
Туризмнің белсенді түрлері
Техникасы мен тактикасы
Туристік-спорттық дайындық
Дайындық жүйесі, төзімділік
Дене тәрбиесі
Қозғалыс дағдылары, қауіпсіздік және тәртіп
Сабақ мақсаттары
Білімділік
Теориялық білімді практикада қолдануды үйрету және туристік қызметке белсенді қатысуды арттыру.
Дамытушылық
Туристік дағдыларды қалыптастыру, туристік-спорттық дайындығын және икемділігін дамыту.
Тәрбиелік
Салауатты өмір салтына баулу, қажет жағдайда жедел шешім қабылдауға, жауапкершілік пен төзімділікке тәрбиелеу.
Ұйымдастыру бөлімі
Сабақтың басталуына қажетті тәртіп пен дайындық.
- 1Оқушылармен амандасу.
- 2Қатыспай отырған оқушыларды белгілеу.
- 3Жұмыс орындарының сабаққа дайындығын тексеру.
Кіріспе нұсқау
Оқушылардың зейінін жаңа тақырыпқа бағыттау: өткен сабақты қайталау (слайд арқылы).
Қайталау сұрақтары
- Туристік құрал-жабдықтар дегеніміз не?
- Жорыққа қажетті құрал-жабдықтар қандай түрлерге бөлінеді?
- Құрал-жабдықтарға қойылатын талаптар қандай?
- Құрал-жабдықтарды дайындау жоспары неше пункттен тұрады?
- Ремнабор құрамына не кіреді?
- Рюкзакты жинау тәртібі қандай?
- Жеке адамға арналған құрал-жабдықтарға не жатады?
Сабақтың мақсаты мен бағыты
Бүгінгі сабақта топтағы міндеттер туралы жүйелі мәлімет беріледі: жетекшінің жауапкершілігі, қатысушылардың міндеттері және жорық барысындағы жеке рөлдердің қызметі талданады.
Негізгі идея
Ұйымдасқан топ — қауіпсіз жорықтың негізі. Міндеттердің нақты бөлінуі тәртіпті күшейтіп, тәуекелді азайтады және топтың тиімділігін арттырады.
Жаңа тақырып: Топтағы міндеттер
Жорық жетекшісі: рөлі және шешім қабылдау құқығы
Жорық жетекшісі — ережеге сәйкес топты жорыққа дайындауға және жорықты өткізуге жауапты тұлға. Күрделілік санаты бар жорықты ұйымдастырушы кәмелетке толған, тәжірибелі болуы тиіс.
Жетекші физикалық және моральдық тұрғыдан дайын, ұйымдастырушылық қабілеті жоғары, кез келген жағдайда мәселені шешіп, дер кезінде шешім қабылдай алатын турист болуы қажет.
Қауіпсіздікті сақтау мақсатында жетекші қауіп туындағанда маршрутты өзгертуге құқылы. Маршрутты күрделірек жолға ауыстыру тек топқа аса қауіп төнген жағдайда ғана рұқсат етіледі. Қажет болған жағдайда жетекші өз міндетін орынбасарына немесе дайындығы жоғары қатысушыға уақытша тапсыра алады.
Жорық жетекшісінің міндеттері
- Жорық құжаттарын дайындау.
- Қажетті құрал-жабдықтарды алдын ала даярлату.
- Азық-түлік сметасын әзірлеу.
- Жорыққа дейін саяхат ауданы туралы дереккөздерден мәлімет жинақтау.
- Аймақтың физикалық-климаттық ерекшеліктерін зерттеу.
- Маршрутты қауіпсіз әрі көрікті жерлер арқылы жоспарлау.
- Табиғатты қорғау ұйымдарынан және тәжірибелі туристерден кеңес алу.
- Күн сайын кешкісін топты жинап, күндік есеп жүргізу және ертеңгі жоспарды құру.
- Жетістіктер мен олқылықтарды талқылап, қорытынды шығару.
- Қажет жағдайда басқа туристік топтарға көмек көрсету.
- Төтенше немесе сәтсіз жағдай туындаса, басшылыққа жедел хабарлау.
Саяхатқа қатысушылардың міндеттері
- Жетекшінің тапсырмаларын уақытылы орындау.
- Жорықты ұйымдастыруға дайындық жұмыстарына қатысу.
- Табиғатты қорғау, өрт және су қауіпсіздігі ережелерін толық меңгеру.
- Алғашқы медициналық көмек көрсету тәсілдерін алдын ала үйрену.
- Талап етілген мекемеде алдын ала медициналық тексеруден өту.
- Физикалық дайындығын тұрақты жетілдіру және денсаулық нашарласа, жетекшіге дереу хабарлау.
Топтағы жеке міндеттер (рөлдер)
Жетекші орынбасары
Жетекшінің тікелей көмекшісі. Топ тәртібіне жауап береді, бұйрықтардың орындалуын қамтамасыз етеді және топтағы жағдай туралы жетекшіге үнемі хабарлап отырады.
Жетекшінің мәдениет жөніндегі орынбасары
Кешкі демалыс кезінде мәдени-демалыстық шаралар ұйымдастырады: топтық сайыстар, ән сайыстары, викториналар, КТК және басқа бағдарламалар.
Дене шынықтырушы
Топ мүшелерінің жорық барысындағы физикалық жағдайын қадағалайды. Күнделікті таңғы жаттығу орындатады және спорттық-сауықтыру шараларын ұйымдастырады.
Шаруашылық меңгерушісі
Құрал-жабдықтардың түгенділігіне, жеткілікті әрі дұрыс қолданылуына, сақталуына және қажет болса жөндеу жұмыстарына жауап береді. Жорық соңында құралдарды тазартып, кептіріп, қоймаға өткізуді ұйымдастырады.
Тамақ бойынша шаруашылық меңгерушісі
Күнделікті тамақтануға азық-түлікті аспазға немесе кезекшіге мөлшерлеп бөледі, сақталуын қамтамасыз етеді, қажет болса толықтыру туралы жетекшіге хабарлап, есеп жүргізеді.
Қазынашы
Жетекшімен бірлесіп қаржыны басқарады: шығындарды есептейді және смета жасайды. Смета — жорықтың негізгі құжаттарының бірі; онда азық-түлік, жанармай, дәрі-дәрмек және басқа қажеттіліктер бойынша есеп жүргізіледі.
Медбике (санитар)
Күн тәртібі мен санитарлық тазалықтың сақталуын қадағалайды, дәрі-дәрмектің жеткілікті берілуін бақылап, қажет жағдайда алғашқы медициналық көмек көрсетеді. Тамақтың санитарлық талапқа сай дайындалуын және таза ауыз су тәртібін бақылап, күн сайын кезекші аспаздың жұмысына баға береді.
Жорық тілшісі
Жорық күнделігін жүргізеді, жетекшімен бірлесіп саяхат есебін жазбаша әзірлейді, мәліметтерді жинақтайды. Сонымен қатар фото/видео есеп үшін қызықты көріністерді түсіріп, кейін жорық туралы бейнеролик дайындайды.
Ескерту: Бұл рөл жорықтағы маңызды қызметтердің бірі саналады, себебі нәтижені құжаттау тәжірибені талдауға және есеп беруге мүмкіндік береді.
Жаңа сабақты бекітуге арналған сұрақтар
- 1Жорық кезінде топ мүшелері арасында міндеттердің бөлінуі маңызды ма? Неліктен?
- 2Жорық жетекшісі қандай міндеттерді атқарады?
- 3Жетекші орынбасарының міндеттері қандай?
- 4Мәдениет жөніндегі орынбасар қандай мақсатта қажет?
- 5Жорықта дене шынықтырушының болуы не үшін маңызды?
- 6Шаруашылық меңгерушісі қандай жұмыстарға жауап береді?
- 7Қазынашының жорықтағы маңыздылығы қандай?
- 8Жорық тілшісі не үшін қажет?
Оқушылар, бүгінгі тақырып бойынша қандай сұрақтарыңыз бар? Егер барлық сұрақтарыңызға толық жауап алсаңыздар, келесі кезең — тәжірибелік бөлім.
Тәжірибелік бөлім: жұмыс орнын бақылау
Тексеру және ұйымдастыру
- Жұмыс орнының дұрыс ұйымдастырылуын тексеру.
- Еңбек тәсілдері мен операциялардың дұрыс орындалуын бақылау.
Процесс және қауіпсіздік
- Технологиялық процестің орындалуын бақылау.
- Қауіпсіздік ережелерінің сақталуын қадағалау.
- Оқушылардың өзіндік және өзара бақылауын ұйымдастыру.
Қорытынды нұсқау
Нәтижені бекіту, бағалау және жұмыс орнын ретке келтіру.
- 1Жақсы орындаған оқушылардың жұмыстарын атап өту.
- 2Қателіктерді сипаттап, олардың орын алу себептеріне тоқталу.
- 3Оқушылардың бағаларын хабарлау.
- 4Жұмыс орнын және құрал-жабдықтарды жинастыру.
Тақырыптың өзегі — міндеттердің нақты бөлінуі. Ол жорықтағы қауіпсіздікті күшейтіп, тәртіпті сақтауға және жалпы нәтижені жақсартуға мүмкіндік береді.