Дала құстары
Сабақ тақырыбы
Жануарлардың қысқы тіршілігі
Сабақтың мақсаты
- Жануарлардың қысқы тіршілігімен таныстыру.
- Оқушылардың тілін және логикалық ойлау қабілетін дамыту.
- Туған өлкенің жануарларын қорғауға тәрбиелеу.
- Үй жануарларына қамқорлық жасауға, еңбекқорлыққа баулу.
Көрнекіліктер
- Жануарлардың суреттері
- Слайдтар
- Әліппе дәптері
Сабақ барысы
Психологиялық сәт
Сабаққа жағымды көңіл күй қалыптастыру, балалардың назарын оқу әрекетіне шоғырландыру.
Ойын
«Жануарларды топтастырайық»Оқушыларға жануарлардың суреттері таратылады. Суреттерді мұқият қарап, жануарларды үй жануарлары және жабайы жануарлар болып бөледі.
Үй жануарларының пайдасы
-
Қой
Етін жейміз. Жүнінен көрпе жасап, шұлық тоқимыз, терісінен тон тігеміз.
-
Сиыр
Сауып, сүтін ішеміз. Сүттен май, қаймақ, айран, құрт, ірімшік жасаймыз. Етін де пайдаланамыз.
-
Жылқы
Мінеміз, бәйгеге шабамыз. Етінен қазы-қарта дайындаймыз, қымыз аламыз. Қымыз денсаулыққа пайдалы.
-
Түйе
Жүк тасуға көмектеседі. Бұрын адамдар көш кезінде түйені көп пайдаланған.
Жабайы жануарлар туралы
-
Қасқыр
Далада да, орманда да тіршілік етеді. Жыртқыш аң, көбіне аң-құсты аулайды.
-
Аю
Қоңыр аю орманда болады, балды жақсы көреді. Ақ аю суық өңірлерде өмір сүреді.
-
Түлкі
Айлакер аң ретінде ертегілер мен мультфильмдерде жиі кездеседі.
-
Қоян
Сақ әрі үркек келеді. Сүйкімді болғандықтан, кейде үйде де асырайды.
Сергіту сәті
Қоян туралы ән орындалып, балалар қимыл-қозғалыспен бірге қайталайды.
Құстарды топтастыру
Құстар да жануарлар әлеміне жатады. Олар үй құстары және дала құстары болып бөлінеді. Оқушылар құстардың суреттерін екі топқа бөліп орналастырады.
Үй құстары
- Тауық – жұмыртқа береді.
- Қаз, үйрек – етін жейміз, жүнінен жастық жасаймыз.
Дала құстары
Көгершін, торғай, қарға және басқа құстар туралы өлең оқылады.
Ереже: Құстардың ұясын бұзуға, жұмыртқасын алуға болмайды. Құстар — бау-бақшаның досы, оларды атуға тыйым салынады.
Жаңа сабақ: Қысқа дайындық
Жыл мезгілі туралы әңгіме
Қазір күз мезгілі. Күздің соңғы айынан кейін қылышын сүйретіп қыс келеді: қалың қар, үскірік боран, қақаған аяз да бірге жетеді.
Қыстан қысылмай шығу үшін адамдар көмір мен отынды, азық-түлікті алдын ала дайындайды. Үй жануарлары бізге көп пайда әкелетіндіктен, біз де оларға қыста ерекше қамқор болуымыз керек.
Үй жануарларын қыста күту
- Қысқы азық әзірлеу: жем, шөп дайындау.
- Қораны суықтан қорғап, жылы ұстау.
- Үнемі күтім жасап, тазалық сақтау.
Жабайы аңдардың қысқа бейімделуі
- Аю қыста апанына кіріп, қысқы ұйқыға кетеді.
- Қасқыр үңгірді паналайды, түлкі інін пайдаланады.
- Тиін ағаш қуысына ұя жасап, жаңғақ жинайды.
- Қоян жауынан жасырыну үшін түсін өзгертіп отырады.
Құстардың қыстауы
Құстардың көпшілігі күзде жылы жаққа ұшып кетеді. Кейбір құстар ғана өз мекенінде қыстап қалады.
Маңызды: Қыста құстарға жем табу қиын. Сондықтан жемшашар жасап, жем беріп, қамқорлық көрсету қажет.
Кітаппен жұмыс
Оқушылар сурет бойынша әңгімелейді: тиін қысқа мол жаңғақ жинап, ағаш қуысына ұя жасайды. Бұтақтан бұтаққа секіріп, жаңғағын шағып жейді.
Еркін әңгіме құрастыру
Тақырып: «Тиін мен қоянның қысқы тіршілігі». Оқушылар қыс мезгіліндегі қоректену, мекен ету және қауіптен қорғану жолдарын сипаттап әңгіме құрайды.
Ойын
«Мекенін тауып бер»Кейбір аңдар қысқы азық іздеп жүріп, өз мекендерін таба алмай адасып қалады. Оқушылар жануарларды тиісті мекенімен сәйкестендіріп, көмектеседі.
Шығармашылық жұмыс
1-топ
«Ормандағы қызықты оқиға» тақырыбында сурет салу.
2-топ
«Қысқы ойындар» тақырыбына түсті қағазбен жұмыс жасау.
Топтық жұмыстарды талдау
Әр топ өз жұмысын таныстырады. Мұғалім мазмұны, ұқыптылығы және идеясы бойынша кері байланыс береді.
Қорытынды
Негізгі ой
Қыс — табиғат үшін де, жануарлар үшін де сынақ кезеңі. Үй жануарларына күтім жасау, ал құстарға жем беру — адамның жауапкершілігі мен мейірімін көрсетеді.
Мадақтау
Сабаққа белсенді қатысқан оқушылар мадақталады.