Балаларға талдату
Сабақ тақырыбы мен мақсаттары
- Тақырыбы
- Жыл мезгілдері
- Мақсаты
- Балаларға табиғат құбылыстары туралы жалпы және нақты түсінік қалыптастыру, жылдың төрт мезгілін ажырата білу дағдыларын бекіту.
- Дамытушылық
- Сөздік қорын және ауызекі сөйлеу мәдениетін дамыту; есте сақтау қабілетін арттыру; зейінділікке, ұстамдылыққа, тапқырлыққа баулу.
- Тәрбиелік
- Табиғатты қорғауға, оның сұлулығын сезіне білуге тәрбиелеу.
Құрал-жабдықтар мен әдістер
Көрнекі құралдар
- Табиғат бейнеленген сурет
- Жыл мезгілдері мен ерекшеліктеріне арналған үлестірмелі суреттер
- Бояулар, ақ қағаз
- Жұмсақ ақ салфетка, қайшы, желім
- Түрлі-түсті қағаз
Әдіс-тәсілдер
Сабақ құрылымы белсенді сұрақ-жауапқа, сурет арқылы сөйлетуге және ойын арқылы бекітуге негізделеді.
Сабақ барысы
Психологиялық сәт
Балалар, қараңдаршы, бізге қонақтар келіпті. Келіңдер, амандасып алайық.
Бағыттаушы сұрақтар
- Қазір жылдың қай мезгілі?
- Қыс айларын атай аламыз ба?
- Бүгінгі сабағымыз не туралы болады деп ойлайсыңдар?
Ендеше, бәріміз өз орындарымызға жайғасайық.
1) Жұмбақ өлең арқылы жыл мезгілін табу
Мұғалім өлең оқиды, балалар қай мезгіл сипатталғанын анықтайды.
Жұмбақ
Қай мезгіл?
Шанамен зырлап желетін,
Шаңғы, коньки тебетін,
Аққала жасап ойнайтын,
Қай мезгіл деп ойлайсың?
Жауабы
Қыс
Талқылау сұрақтары
- Қыста табиғатта қандай өзгерістер болады?
- Қыс мезгілі сендерге ұнай ма? Неліктен?
- Қыста қандай ойындар ойнайсыңдар?
- Қыста қандай мерекелер бар?
- Қыс туралы кім тақпақ айтады? (1–2 бала)
Ескерту: қыс мезгілінің суреті слайдтан көрсетіледі, сурет бойынша әңгімелету жүргізіледі.
Жұмбақ
Қай мезгіл?
Бұлтты айдай желдеткен,
Нөсерлеткен, селдеткен,
Шалшық кешіп ойнайтын,
Қай мезгіл деп ойлайсың?
Жауабы
Көктем
Талқылау сұрақтары
- Көктем айларын кім атап береді?
- Көктемде табиғатта қандай ерекшеліктер болады?
- Көктемде қандай мерекелер бар?
- Көктем туралы кім тақпақ айтады? (1–2 бала)
Ескерту: көктем мезгілінің суреті слайдтан көрсетіледі, сурет бойынша әңгімелету жүргізіледі.
Жұмбақ
Қай мезгіл?
Қойының толы жеміске,
Көк майсалы егісте,
Көбелек қуып ойнайтын,
Қай мезгіл деп ойлайсың?
Жауабы
Жаз
Талқылау сұрақтары
- Суреттен нені көріп тұрсыңдар?
- Жазда табиғатта қандай өзгерістер болады?
- Жаз айларын кім атайды?
Ескерту: жаз мезгілінің суреті слайдтан көрсетіледі, сурет бойынша әңгімелету жүргізіледі.
Жұмбақ
Қай мезгіл?
Жиып-теріп болатын,
Қамбаға астық толатын,
Қызыл қырман ойнайтын,
Қай мезгіл деп ойлайсың?
Жауабы
Күз
Талқылау сұрақтары
- Күз айларын кім атайды?
- Күзде табиғатта қандай ерекшеліктер болады?
- Күз туралы кім тақпақ айтады? (1–2 бала)
Ескерту: күз мезгілінің суреті слайдтан көрсетіледі, сурет бойынша әңгімелету жүргізіледі.
2) Сергіту сәті
Балалар, шаршап қалған шығарсыңдар. Орнымыздан тұрып, музыкамен сергіту жаттығуын жасайық.
Қозғалыс
Жеңіл қимылдар
Музыка
Ақырын әуен
Мақсат
Зейінді қайта жинақтау
3) Дидактикалық ойын: «Тірі және өлі табиғат»
Енді ойын ойнаймыз: тірі табиғатты айтқанда қол шапалақтаймыз, ал өлі табиғатты айтқанда аяқпен топылдатамыз. Дөңгеленіп тұрайық.
Қарлығаш
Қол шапалақтау
Тау
Аяқпен топылдату
Ағаш
Қол шапалақтау
Күн
Аяқпен топылдату
Қоян
Қол шапалақтау
Су
Аяқпен топылдату
4) Шығармашылық жұмыс: сурет салу және жапсыру
Балалар екі топқа бөлінеді: 1-топ — ұнайтын жыл мезгіліне байланысты жапсыру жұмысын орындайды, 2-топ — сурет салады.
Қағаз түстерін таңдау
- Қыс және көктем: көкшіл қағаз
- Күз: сарғыш қағаз
- Жаз: жасылдау қағаз
Музыка ақырын ойнап тұрады, мұғалім балалардың жұмысына бағыт-бағдар береді.
Нәтижені ұсыну
Балалардың салған және жапсырған жұмыстары тақтаға ілінеді. Сынып бірге қарап, әр жұмыстың ерекшелігін атап өтеді.
Талқылау
Қай жұмыс қай мезгілді бейнелейді?
Қолдау
Ең әдемі тұстарын атап, мадақтау
5) Дидактикалық ойын: «Жыл мезгілінің бөлігін тап»
Балалар шашылып жатқан бөліктерді құрастыру арқылы жылдың төрт мезгілін шығарады. Әр бала қай мезгілді құрастырғанын айтып береді.
1-қадам
Бөліктерді қарастыру
2-қадам
Сәйкестендіру
3-қадам
Құрастыру
4-қадам
Түсіндіру және қорғау
Қорытынды
Бүгін сендер жыл мезгілдерін ажыратып, әр мезгілдің табиғаттағы өзгерістерін еске түсірдіңдер. Сонымен бірге ойын ойнап, шығармашылық жұмыстар орындадыңдар. Тақтадағы жұмыстарға қарап, ең әдемі шыққан тұстарын атап, бір-бірімізді қолдайық.
Мұғалім сұрақтары
- Кімнің жұмысы қай мезгілді бейнелейді?
- Неліктен дәл осы түстерді таңдадыңдар?
- Табиғатты қорғау үшін қандай жақсы әдеттерді ұстанамыз?