Сабақты қорыту
Сабақ тақырыбы: Қарсы мағыналы сөздер
Бұл жоспар 4-сыныпқа арналған жаңа сабақтың құрылымын ұсынады. Негізгі өзек — сөз мағынасына тереңдеу және мағынасы қарама-қарсы сөздерді (антонимдерді) танып, орынды қолдануға үйрету.
Сабақтың мақсаты
- Оқушылардың «сөз және оның мағынасы» туралы білімін тереңдету, мағынасы қарама-қарсы сөздер туралы түсінік қалыптастыру.
- Ойлау қабілетін дамыту, сөйлеу дағдыларын жетілдіру, байланыстырып сөйлеуге машықтандыру.
- Сауатты, көркем жазуға, бірін-бірі тыңдауға және құрметтеуге тәрбиелеу.
Ұйымдастыру
- Сабақтың түрі
- Жаңа сабақ
- Әдіс-тәсілдер
- Сұрақ-жауап, ой қозғау, талдау, жұппен жұмыс, топпен жұмыс
- Көрнекіліктер
- Слайдтар, бағалау парағы
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Психологиялық дайындық. Оқушылардың сабаққа зейінін шоғырландыру, жағымды ахуал қалыптастыру.
II. Үй тапсырмасын тексеру
Сұрақтар мен жұмыс түрі
- Үйге қандай тапсырма берілді?
- «Құлынның туған күні» тақырыбында әңгіме жазу.
- Жұппен жұмыс: жазған әңгімелерді бір-біріне оқып беру.
III. Жаңа сабаққа дайындық
Ұлы ақын Абай ақыл мен тапқырлықты қажет ететін жұмбақ ұсынған:
«Баяғыдан бері сегіз батыр кезек-кезек жығысып келеді. Түбінде қайсысы жеңері әлі белгісіз. Сол батыр кімдер?»
Шешуі: қыс пен жаз, күн мен түн, тақ пен жұп, жақсылық пен жамандық — егіз ұғымдар.
Жұмбақ шешуіндегі сөздер — мағынасы қарама-қарсы сөздер. Демек, бүгінгі сабақтың өзегі — қарсы мағыналы сөздер.
Көркем жазу минуты
«Қалпақ киетін» бас әріптерді жазу: Т, П, Г, Ғ, Б. Әріптерді дәптерге әдемі, көлбеу және қатесіз жазуға көңіл бөлу.
Оқулықпен жұмысқа кіріспес бұрын Алан мен Дананың түсіндірмесін бейнефильмнен тыңдау ұсынылады. Сабақ 5 кезеңнен тұрады, әр тур аяқталған соң келесі тапсырмаға ауысамыз.
IV. Негізгі бөлім: 5 кезеңдік жұмыс
1-кезең: 8-жаттығу
- Өлеңді мәнерлеп оқу.
- Мағынасы қарама-қарсы сөздерді табу.
2-кезең: 9-жаттығу
Мақалдарды оқып, жатқа жазу:
- Мейірімді алғыс алса, мейірімсіз қарғыс алар.
- Ақылды іс тындырады, ақымақ іс тындырады.
Талқылау: мақал-мәтелдердегі жұптасатын сөздер қандай? Олар қандай мағыналық қатынас жасайды?
3-кезең: 10-жаттығу
Берілген сөздерге мағынасы қарама-қарсы сөздерді табу:
Мейірімді — мейірімсіз
Сұйық — қою
Жуас — қатал
Қашық — жақын
Қымбат — арзан
4-кезең: 11–12-жаттығулар
- Тек мағынасы қарама-қарсы сөз жұптарын теріп жазу.
- Кейбір жұптардың неліктен антоним бола алмайтынын дәлелдеу.
Сергіту сәті
Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығуларын орындап, назарды қайта жинақтау.
12-жаттығу (топпен жұмыс)
Сызық бағытымен бір әріпті қалдыра отырып жаңылтпаш құрастыру. Үтір мен нүктелердің орнында бір әріп бар деп есептеу.
5-кезең: 13-жаттығу
Тиісті мағынасы қарама-қарсы сөздерді қойып, мақал-мәтелдерді көшіріп жазу.
Керекті сөздер
- қорқақ — батыр
- күні — түні
- жаманға — жақсыға
V. Сабақты қорытындылау
Топпен жұмыс: «Мазмұнды сызба»
Оқушылар тақырып бойынша негізгі ұғымдарды, мысалдарды және қорытындыларды сызба түрінде жинақтайды.
Мұғалімнің қорытынды ойы («Данышпандар кітабы»)
Өмір қарама-қарсылықтан тұрады: күн мен түннің ауысуы, ыстық пен суықтың болуы — табиғи құбылыс. Ал бейбітшілік пен соғыс адамның жақсы не жаман әрекеттерімен байланысты. Адам санасына ақылды ойды көп түйсе — білгір, аз түйсе — надан болатыны анық. Бала жастан жақсы мен жаманды ажырата білсе, тұлғасы кемелденіп, өмір жолында дұрыс таңдау жасауға бейім болады.
VI. Бағалау және рефлексия
Бағалау
Әр кезеңде берілген жауаптар бағалау парағы арқылы белгіленіп, сабақ соңында қорытынды баға шығарылады.
Рефлексия
«Бағдаршам» әдісі арқылы: түсіндім (жасыл), әлі де сұрағым бар (сары), қиын болды (қызыл).
Автор туралы мәлімет
Алматы облысы, Талдықорған қаласы, «Еркін ауылындағы Есжан Берліқожаұлы атындағы №11 орта мектебі» КММ. Бастауыш сынып мұғалімі: Әлия Алихановна.