Геометриялық фигуралар
Сабақ тақырыбы және мақсаты
Тақырыбы
Өрнек құрастыру (Математика, 2-сынып)
Мақсаты
- Білімділік: қазақ халқының қолданбалы сәндік өнері туралы түсінік беру; ою-өрнек түрлерімен таныстыру; ою-өрнек құрастыруға және түстер үйлесімін сақтауға үйрету.
- Дамытушылық: танымдық қабілеттерін дамыту.
- Тәрбиелік: туған елін, халқын сүюге, қазақ өнерін құрметтеуге тәрбиелеу; ұлттық мақтаныш сезімін ояту; эстетикалық талғамын қалыптастыру.
Әдістер, технологиялар және көрнекіліктер
Әдіс-тәсілдер
- Сұрақ-жауап
- Баяндау
- Ішінара ізденушілік, зерттеушілік
Технология
- Дамыта оқыту технологиясы
- Топпен жұмыс
Көрнекіліктер
- Ою үлгілері
- Кілемшелер
- Түрлі түсті геометриялық фигуралар
Жаңа сабақ: ою-өрнек туралы түсінік
Әңгімелеу және сұрақтар
- Ою-өрнекті білесіңдер ме?
- Ою-өрнек дегеніміз не?
- Ою-өрнек не үшін қажет деп ойлайсыңдар?
Қазақтың ұлттық ою-өрнектері өте алуан түрлі. Әр өрнектің өз атауы бар, жалпы алғанда 200-ге жуық түрі белгілі.
Өмірмен байланыстыру
Қазақ тұрмысындағы көптеген бұйымдар ою-өрнекпен әшекейленеді: сандық, ыдыс-аяқ, зергерлік бұйымдар, кілемдер, ұлттық киімдер, ұлттық музыкалық аспаптар.
Анықтама: әшекейлі сурет пен сызықтарды белгілі бір тәртіппен орналастыруды ою-өрнек дейміз.
Ою-өрнектердің негізгі топтары
1) Жануарлар мен төрт түлікке байланысты
Мүйіз, қос мүйіз, табан, өркеш.
2) Жер-су, өсімдікке байланысты
Толқын, ағаш, жапырақ, үш жапырақ, шиыршық, гүл, жауқазын.
3) Аспан әлеміне байланысты
Шеңбер, жұлдыз, шимай, айшық.
4) Геометриялық фигураларға негізделген
Сүйір, ирек, төрт үш гүл.
Сабақ құрылымы: кезеңдер мен тапсырмалар
I–III. Бастау және жаңа тақырыпқа кіріспе
- Ұйымдастыру кезеңі.
-
Өткенді пысықтау:
- Үй тапсырмасы қандай болды?
- Натюрморт дегеніміз не?
- Жаңа сабаққа бағыттау (ою-өрнек туралы сұрақтар).
Топқа бөлу
Шығармашылық жұмыс үшін оқушылар 4 топқа бөлінеді:
IV. «Кім тапқыр?» ойыны
Әр топқа түрлі түсті қағаздан жасалған кілемше беріледі. Тапсырма: кілемшені әртүрлі пішіндермен толықтыру. Жылдам әрі ұқыпты орындаған топ ұпай жинайды.
V. Дәптермен жұмыс
Дәптерге «балдақ» өрнегін салу.
VI. Сергіту сәті
- 3 рет Тақ-тақ-тақ — айтамыз тақпақ.
- 3 рет Рақ-рақ-рақ — күзде түсер жапырақ.
- 3 рет Қол-қол-қол — күзде егін мол.
- 3 рет Тоқ-тоқ-тоқ — шыбын-шіркей жоқ.
VII. «Кім жылдам?» тапсырмасы
Түрлі түсті қағаздан геометриялық фигураларды пайдаланып, шағын көрпеше құрастыру.
VIII. «Орнын тап» ойыны
Мұғалім әр топқа өрнек үлгілерін таратады. Тапсырма: өрнектің атауын айтып, сәйкес тобына (орнына) дұрыс орналастыру.
Үй тапсырмасы
«Толқын» өрнегін салып келу.
Бағалау
Оқушылардың жұмысы тапсырманы орындау жылдамдығына, ұқыптылығына, пішіндерді дұрыс құрастыруына және түстер үйлесіміне қарай бағаланады.