Қазақша рефераттар

Отбасы бюджеті

Технология пәні 5-сынып Аралас сабақ Әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап

Киім мен аяқ киім гигиенасы. Аяқ киімге қойылатын гигиеналық талаптар. Отбасы бюджеті

Бұл материалда киім мен аяқ киімнің гигиеналық талаптары, оларды күтіп ұстаудың негізгі ережелері және отбасы бюджетін жоспарлау ұғымы қарастырылады.

Пәнаралық байланыс

Математика, тарих, әдебиет

Көрнекілік

Слайдтар, тапсырма карталары, тест

Сабақтың мақсаты

Білімділік

Оқушыларға киім және аяқ киім туралы, олардың гигиеналық талаптарын түсіндіру; отбасы бюджеті туралы ұғым қалыптастыру.

Дамытушылық

Ой-танымдық және есте сақтау қабілеттерін арттыру, жүйелі жоспар құру дағдысын дамыту.

Тәрбиелік

Тазалық пен әсемдікке баулу, үй бюджетін ұқыпты жоспарлауға тәрбиелеу.

Сабақтың өту барысы

I. Ұйымдастыру бөлімі

  • Оқушылармен амандасу, сабаққа қатысуын тексеру.
  • Оқу құралдарының түгелдігін бақылау.

II. Психологиялық дайындық

Сабаққа назар аударуға арналған қысқа сергіту және ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру.

III. Үй тапсырмасын тексеру

I топ — графикалық диктант

Дұрыс жауап — «Λ», дұрыс емес жауап — «—»

  • Интерьер — француз тілінен аударғанда «ішкі» деген мағынаны береді.
  • Дизайн — ағылшын тілінен аударғанда «сурет салу» деген мағынаны береді.
  • Ақша — экономиканың даму тарихында ерекше тауар болып табылады.
  • 1995 ж. 15 қарашада сағат 8:00-де Қазақстанда ұлттық валюта — теңге енгізілді.
  • Алғаш рет қағаз ақша Қытайда пайда болған.
  • Дизайнердің міндеті — үйді, қоғамдық орындар мен кеңселерді әсемдеп, көркемдеу.
  • Дизайнер — мамандық түрі.
  • Қазақстанда — иена, Ресейде — теңге, АҚШ-та — доллар, Жапонияда — рубль.

Ескерту: Соңғы тұжырымдағы валюта атаулары қате берілген болуы мүмкін — талқылау арқылы түзету ұсынылады.

II топ — «Топтастыру» стратегиясы

Берілген ұғымдарды топтастырып, себеп-салдар байланысын түсіндіру.

Жаңа сабақ

Қызығушылықты ояту: «Ассоциация»

Киім

Өндірістік • тұрмыстық • арнаулы

Киім не үшін керек? Киім адамды қоршаған орта мен табиғаттың түрлі әсерінен қорғайды. «Адам көркі — шүберек» деген сөз де киімнің сыртқы келбет пен жинақылыққа ықпалын білдіреді.

Жақсы киінуге ұмтылған адамға жинақылық пен тазалық тән. Үтіктелмеген, дақ түскен, майланған, жағасы мен жеңі кірленген киімді киюге болмайды.

Киім гигиенасы: негізгі ережелер

  • Тоқыма бұйымдарды ұқыпты жинап, шкаф сөрелерінде сақтау.
  • Жуар алдында киімді мата түріне, түсіне және кірлеу деңгейіне қарай бөлу.
  • Ақ киімді боялған киіммен бірге жумау (түсі шығып, ақ бұйым бүлінуі мүмкін).
  • Жуар алдында қалталардың ішін босату.
  • Жаз мезгілінде синтетикалық киімді шамадан тыс кимеу: тер сіңбеген жағдайда тері бетінде қалып, микробтарға қолайлы орта туғызуы мүмкін.

Аяқ киімге қойылатын гигиеналық талаптар

Аяқ киім ыңғайлы, берік, сәнді болып, гигиена талаптарына және киілу шарттарына сай келуі керек. Ол табанды жарақаттанудан сақтап, қимыл-қозғалысқа кедергі келтірмей, табанға артық қысым түсірмейтіндей болуы тиіс.

Жаңа аяқ киім таңдағанда міндетті түрде киіп көріп, мүмкін болса жүріп байқап алған дұрыс. Башпайлар еркін қимылдайтындай кеңістік болуы қажет.

Кроссовканы да үнемі кию ұсынылмайды: ол көбіне синтетикалық материалдардан жасалып, ауа алмасуды нашарлатуы мүмкін.

Аяқ киімді күту

  • Крем жағар алдында аяқ киімді шаң мен кірден тазартып алу.
  • Крем жаққаннан кейін алдымен щеткамен, кейін түгі бар жұмсақ матамен ысқылап жылтырату.

Аяқ киімге қатысты ырым-тыйымдар

  • Аяқ киімді сол аяқтан бастап кимейді.
  • Ұлтарақтың маңдай жағынан тілік жасап қояды («ұлтарақтың жолын ашу»).
  • Қазақ аяқ киімінің табанына қарамайды (табан кір болады деп санаған).
  • Аяқ киімді төңкеріп қоймайды; шешкен соң қатарлап қояды, шашып тастамайды («жолы кесіледі» деген наным бар).

Ой қозғау: жұмбақ және мақал

Жұмбақтың шешуін тауып, сол сөзге қатысты мақал-мәтел айтыңдар.

Жұмбақ Жауап Мақал-мәтел
Адамның сәні, онсыз жоқ мәні. Киім Ескі киімді баптағаның — жаңа киімді сақтағаның.
Ерте тұрдым, екі айыр жолға түстім. Шалбар Өткір қайшы пішуге жақсы, күміс қасық ішуге жақсы.
Күні бойы сен оны екі аяқтап аласың. Жатар кезде өзіңнен аулақтатып қашасың. Етік Екі аяқ бір етікке сыймайды.
Судан ғайып, әжемде бар қос қайық. Кебіс Тар киім — тозғақ.

Экономикалық бөлім: отбасы бюджеті

Негізгі ұғым

«Бюджет» сөзі тұрмыстық мағынада ақша сақтайтын әмиянмен байланысты түсіндіріледі. Отбасы — біз тәрбиеленетін, демалатын, қуаныш пен қиындықты бірге бөлісетін орта. Отбасындағы көптеген мәселе ақылдасып шешіледі, ал табыс ортақ болып есептеледі.

Отбасы бюджеті — үйге кіретін барлық табыс пен жұмсалатын шығынды тиімді есептеу және жоспарлау.

Кіріс пен шығыс

Кіріске жатады

  • Айлық жалақы
  • Зейнетақы
  • Шәкіртақы
  • Жәрдемақы және т.б.

Шығысқа жатады

  • Азық-түлік
  • Киім-кешек
  • Жиһаз, тұрмыстық заттар
  • Салық
  • Коммуналдық төлемдер және т.б.

Ой-толғаныс: бір айлық бюджетті жоспарлау

I топқа тапсырма

Отбасында 2 бала бар, екеуі де оқушы. Әкесі — заңгер, анасы — дәрігер. Көктемгі демалыста балаларын сауықтыру демалысына жіберу үшін ақша жинап жатыр. Бір айлық жоспар құрыңдар: кіріс, міндетті төлемдер, жинақ және күнделікті шығындарды бөліңдер.

II топқа тапсырма

Отбасында 3 бала бар: екеуі оқушы, біреуі студент. Әкесі — құрылысшы, анасы — мұғалім. Балаларымен саяхатқа шығу үшін ақша жинап жатыр. Бір айлық жоспар құрыңдар: кіріс, шығыс баптары және саяхатқа арналған жинақ үлесін көрсетіңдер.

Қорытынды бөлім

Тест тапсырмалары

  1. 1) Аяқ киімді қай жақтан бастап киеді?

  2. 2) Күнделікті киетін киіміміз киімнің қай түріне жатады?

  3. 3) Аяқ киім гигиенасын сақтау үшін қажетті құралдар:

  4. 4) Киім түктеліп кетсе, не қолдануға болады?

  5. 5) Отбасылық бюджет — бұл:

Үй тапсырмасы

Тақырып бойынша қосымша мәліметтер жинау.

Бағалау

Оқушылардың белсенділігі мен жауаптарына қарай бағалау; қыз балаларға арналған әшекей бұйым түрлерін қолдана отырып ынталандыру.

Автор туралы мәлімет

Мектеп: Ақтөбе облысы, Әйтеке би ауданы, Т. Жүргенов атындағы орта мектебі

Пән мұғалімі: технология пәні

Аты-жөні: Еспанова Лаззат Хамзақызы