Ақиқат тобына қойылатын сұрақтар

Ақтөбе облысы, Шалқар ауданы

Көркемсурет лицейі

Дузимова Жайнагүл Қонысбаевна

Сабақ тақырыбы: Білім және құқық

Бұл сабақ құқықтық мәдениетті қалыптастыруға, білім мен заңның қоғамдағы рөлін түсіндіруге, сондай-ақ оқушылардың өз құқықтары мен міндеттерін саналы түрде орындауына бағытталған.

Сабақтың мақсаты

А) Білімділік

Оқушылардың өз құқықтары мен міндеттерін жүзеге асыра білуге дайын болуын қамтамасыз ету; айналасындағы адамдардың іс-әрекетінің заңға сәйкестігін бағамдау қабілетін қалыптастыру.

Ә) Дамытушылық

Оқушыларды құқық пен заңды білуге, сыйлауға, құрметтеуге және оны орындауға дағдыландыру.

Б) Тәрбиелік

Құқықтық сана қалыптастыру; қоғамға қарсы келетін оғаш көріністерді заң аясында шешуге үйрету; Ата заңға сүйіспеншілік сезімін дамыту арқылы адамгершілігі мол, білімді, парасатты тұлға тәрбиелеу.

Негізгі идея: Конституция және құқықтық мәдениет

Конституциялық ұстаным

Қазақстан Республикасының Конституциясында еліміздің демократиялық, зайырлы, құқықтық және әлеуметтік мемлекет ретінде орнығатыны көрсетілген. Бұл — қоғам дамуы үшін айрықша маңызды мақсат.

Конституцияның 1-бабында: «Қазақстан Республикасының ең қымбат қазынасы — адам және адамның өмірі, құқықтары мен бостандықтары» деп баяндалған.

Құқықтық мәдениеттің мәні

Азаматтық қоғам мен құқықтық мемлекетті қалыптастырудың негізгі алғышарттарының бірі — азаматтардың құқықтық білімін жетілдіру және құқықтық мәдениетін дамыту. Оның маңызды құрамдас бөлігі — адам құқықтары мәдениеті.

  • Құқықты құрметтеу — тұлғаның биік ұстанымы.
  • Әділдік, борыш, жауапкершілік, заңдылықты сезіну — азаматтық кемелділік өлшемі.
  • Жастардың құқықтық сауаттылығы қателікке ұрынбай, дұрыс шешім қабылдауға көмектеседі.

Оқушының құқықтары мен міндеттері

Оқушы құқылы

  • Мемлекеттік стандарт белгілеген көлемде жалпы білім алуға.
  • Қосымша білім алуға.
  • Ғылыми жұмыстармен айналысуға, кеңесулерге, конференцияларға, олимпиадаларға, көрмелер мен жарыстарға қатысуға.
  • Мектепті басқаруға қатысуға.

Оқушы міндетті

  • Қазақстан Республикасының заңдарын сыйлауға және ұстануға; ұлттық салт-дәстүрлерді құрметтеуге.
  • Мектеп жарғысында көрсетілген талаптарды мүлтіксіз орындауға.
  • Мемлекеттік стандартқа сәйкес білім алуға ұмтылуға.
  • Мұғалімдер мен тәлімгерлерге құрмет көрсетуге.
  • Сыныптастарымен және мектептің басқа оқушыларымен тіл табысып, кішілерге көмек көрсетуге.
  • Мұғалімдер берген тапсырмаларды белгіленген мерзімде тапсыруға.
  • Себепсіз сабақтан қалмауға.
  • Өзімен бірге қажетті оқулықтар мен оқу құралдарын алып жүруге.
  • Мектептің қоғамдық жұмысына белсене қатысып, қоғамдық тапсырмаларды орындауға.
  • Мектептің абыройын аудандық, қалалық және республикалық іс-шараларда қорғауға.
  • Қоғамдық орындарда өзін ұстау мәдениетін көтеріп, білімді толықтыруға арналған жұмыстарды жүйелі жүргізуге.
  • Мектеп формасын сақтауға.
  • Мектеп және қоғамдық мүлікті дұрыс қолдануға.

Сабақ барысы: сайыс құрылымы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылар екі топқа бөлінеді. Сайыс кезең-кезеңімен ұйымдастырылады.

  1. 1 Топпен таныстыру
  2. 2 Білім сайысы
  3. 3 Жылдар сөйлейді
  4. 4 Ой сергіту
  5. 5 Адасқан әріптер
  6. 6 Қорытынды

II. Ережелер мен бағалау

Әр кезеңде топтар ұпай жинайды. Соңында қазылар алқасы жалпы ұпай саны бойынша жеңімпаз топты анықтап, марапаттау рәсімін өткізеді.

Негізгі қағида: әділ бағалау, мәдени пікірталас, дәлелді жауап.

1-кезең: Топпен таныстыру

Оқушылар сайысты өзін таныстырудан бастайды. Бұл кезеңде әр топ өз атауын айтып, топ мүшелерін таныстырады.

2-кезең: Білім сайысы (сұрақ-жауап)

«Әділет» тобына сұрақтар

  1. Мемлекет деп нені айтамыз?
  2. Қоғамдық өмірдің негізгі аяларын атаңдар.
  3. Азаматтық құқық қандай қатынастарды реттейді?
  4. Меншіктің қандай түрлері бар?
  5. Сенат төрағасын кім тағайындайды?
  6. Судья сот төрелігін іске асыру кезінде кімге бағынады?
  7. «Жеті жарғы» заңдарын атап беріңдер.
  8. Азаматтық құқық дегеніміз не?
  9. Қылмыс деген не?

«Ақиқат» тобына сұрақтар

  1. Қоғам дегеніміз не?
  2. Автохтонды ұлт ұғымын қалай түсінесің?
  3. Отбасының атқаратын функциялары қандай?
  4. Әрбір адамның құқықтары мен бостандықтары қай орган арқылы қорғалады? — Сот
  5. Құқықтық мемлекет дегеніміз не?
  6. Құқық дегеніміз не?
  7. Заңды тұлға деген кім?
  8. Шетелдік азаматтар жеке тұлға бола ала ма?

3-кезең: «Жылдар сөйлейді»

Бұл бөлімде топ басшыларына маңызды тарихи-құқықтық даталар бойынша сұрақтар қойылады.

«Әділет» тобының топ басшысына

  1. Қазақстан Республикасының Конституциясы қашан қабылданды?
  2. Қазақстан Республикасының «Білім туралы» заңы қашан қабылданды?
  3. «Бала құқықтары туралы» заң қашан қабылданды?
  4. Қазақстан Республикасының Туы мен Елтаңбасы қашан қабылданды?

«Ақиқат» тобының топ басшысына

  1. Бала құқықтары туралы Конвенция қашан қабылданды?
  2. Қазақстан үкіметі қай жылы ақша реформасын іске асырды?
  3. Адам құқықтарының жалпыға бірдей Декларациясы қашан қабылданды?
  4. «Қазақстан-2030» Жолдауы қай жылы жарияланды?

4-кезең: Ой сергіту (мақал-мәтелді жалғастыр)

Әр топқа білім және құқық тақырыбындағы мақал-мәтелдер беріледі. Тапсырма — мақалдың жалғасын табу.

«Әділет» тобы

  • Білімді өлсе, қағазда аты қалар; ұста өлсе, істеген заты қалар.
  • Жеті жұрттың тілін біл, жеті түрлі білім біл.
  • Ақыл — тозбайтын тон, білім — таусылмайтын кен.
  • Білім гауһар — бағасы жоқ; надандық кесел — дауасы жоқ.

«Ақиқат» тобы

  • Ұрлық түбі — қорлық.
  • Біреуге ор қазба — өзің түсесің.
  • Заңның құрығы — бәрінен ұзын.
  • Қолыңмен істегенді — мойныңмен көтер.

5-кезең: «Адасқан әріптер»

Шарты: ретсіз орналасқан әріптерден термин немесе мағыналы сөз құрастыру.

Дұрыс сөз Адасқан әріптер
1 Конституция уяцтсикионт
2 Инновация няоинвцф
3 Президент тпнрендзи
4 Декларация цяиралдкеа
5 Куәгер гркуеә
6 Білім іблмі
7 Үкімет тіүкем
8 Республика серубплиак
9 Педагогика едпкагоги
10 Психология ясипсилогх

6-кезең: Қорытынды

Нәтиже

Қазылар алқасы сайыс барысында жиналған ұпайларға сүйене отырып, жеңімпаз топты анықтайды.

Марапаттау

Жеңімпаздар марапатталып, қатысушылардың белсенділігі мен ынтасы атап өтіледі.