Математикалық сайыс
Жай сандарды және аралас сандарды қосу, азайту
Бұл сабақ-ісшара 5-сынып оқушыларына арналған математикалық сайыс түрінде ұйымдастырылады. Негізгі мазмұны — жай бөлшектер мен аралас сандарды қосу және азайту дағдыларын бекіту, есептеу мәдениетін жетілдіру, логикалық ойлауды дамыту.
Мақсаты
- Математика пәніне қызығушылықты арттыру.
- Ой-өрісті кеңейтіп, шығармашылық қабілетті дамыту.
- Алғырлыққа, тапқырлыққа, шапшаңдыққа тәрбиелеу.
Форматы
- Түрі: математикалық сайыс.
- Әдісі: топтық жұмыс.
- Бағалау: 5 балдық жүйе.
Безендірілуі
- Математика туралы қанатты сөздер.
- Сайыс тақырыбы жазылған плакат.
- Сайыс бағдарламасы көрсетілген постер.
Ұйымдастыру тәртібі
1) Әділқазылар алқасы
Әділқазылар алқасы сайланады. Әр турдағы тапсырмалар 5 балдық жүйемен бағаланады.
2) Мұғалімнің кіріспе сөзі
«Бүгінгі шәкірт — ертеңгі азамат. Тапқырлық пен алғырлық мектеп қабырғасынан қалыптасады. Білімді азамат — ел ертеңі. “Білікті бірді, білімді мыңды жығар” — халық даналығы». Бүгін білім сайысына 5-сынып оқушылары қатысады.
3) Қатысушыларға сөз беру
Математикалық білім сайысына келген оқушыларға таныстыру және сәлемдесу үшін сөз беріледі.
Сайыс бағдарламасы
Сайыс 7 турдан тұрады. Әр тур оқушылардың есептеу дағдыларын, жылдамдығын және логикалық ойлауын кезең-кезеңімен тексереді.
1-тур. Сәлемдесу
5а сынып — «Дұрыс бөлшек» тобы
Осындай алғыр достар кез келгенше,
Жетсін-ау жарыстарда жеңгенге не?
Қарсылас болғанымен, құрбысыңдар,
Тілейміз ізгі тілек сендерге біз.
Ұраны:
Қандай сынақ болса-дағы, келіспе,
Әрқашанда ұмтыла біл жеңіске!
5ә сынып — «Бұрыс бөлшек» тобы
Тапқырлар биіктерге қалықтасын,
Жеңіспен көк жүзінде шарықтасын!
Жеңіс туы желбіреп алауласын,
Бәйгені сенен ешкім ала алмасын.
Ұраны:
Алға қойған мақсатымыз — бір екен,
Сәтті болсын сапарымыз әрдайым!
2-тур. «Кім жылдам санайды?»
Бұл турда оқушылар берілген аралықтағы сандарды жылдам айтып шығады. 3-ке бөлінетін сандар айтылмайды, олардың орнына «еселік» сөзі қолданылады.
5а сынып
1-ден 30-ға дейін тез санайды; 3-ке бөлінетін сандардың орнына «еселік» дейді.
5ә сынып
30-дан 1-ге дейін кері санайды; 3-ке бөлінетін сандардың орнына «еселік» дейді.
Сергіту
Қысқа сергіту сәті арқылы зейін қалпына келтіріледі.
3-тур. Математикалық эстафета — «Амалдарды орында»
Екі топ кезекпен есеп шығарады. Мақсат — дәлдік пен жылдамдықты қатар көрсету.
«Алғырлар» тобы
(1367 − 24·35) : 31 + 5824 : 14 − 403 = 30
«Тапқырлар» тобы
(9405 : 627 − 5229 : 581) · 64 − 380 : 4 = 289
Жанкүйерлерге сұрақтар
- Қандай бөлшек жай бөлшек деп аталады? Қысқартылмайтын бөлшек жай бөлшек деп аталады; ол бөлшек сызығынан, алым мен бөлімнен тұрады.
- Қандай санды аралас сан дейміз? Бүтін бөліктен және бөлшек бөліктен тұратын сан аралас сан деп аталады.
- Бөлімдері бірдей бөлшектерді қалай салыстырамыз?
- Алымдары бірдей бөлшектерді қалай салыстырамыз?
- Аралас сандарды қалай салыстырамыз?
- Бөлімдері бірдей бөлшектерді қалай қосамыз?
- Бөлімдері әртүрлі бөлшектерді қалай қосамыз?
- Аралас сандарды қалай қосамыз?
4-тур. «Өз біліміңді көрсет»
Топтық есептер және топбасшыларға арналған тапсырмалар орындалады.
1-есеп — «Алғырлар» тобы
- 1) 12 5/9 − 7 1/6 =
- 2) 7 1/4 − 3 7/15 =
- 3) 5 9/25 − 3 8/15 =
1-есеп — «Тапқырлар» тобы
- 1) 9 5/12 − 6 2/7 =
- 2) 4 1/6 − 2 4/21 =
- 3) 4 3/35 − 2 5/14 =
2-есеп. Тиімді тәсілмен есептеп, бөлшекті қысқарт
Бұл бөлім — топбасшылар сайысы.
«Алғырлар» тобы
(3+6+9+12+15+18+21+24) / (1+5+9+13+17+21+25+29) =
«Тапқырлар» тобы
(6+8+10+12+14+16+18+20+22+24) / (3+5+7+9+11+13+15+17+19+21) =
5-тур. Теңдеуді шешіңдер
Теңдеулерді шығару барысында аралас сандармен амалдар орындау дағдылары бағаланады.
«Алғырлар» тобы
- 1) x + 5/14 = 5/6
- 2) 4 5/2 : 19 + x + 1 1/38 = 12 1/2
Ескерту: берілген жазба бастапқы нұсқадағыдай сақталды; қажет болса, теңдеулерді біріздендіріп қайта теріп беруге болады.
«Тапқырлар» тобы
- 1) 17 3/8 − y = 9 5/12 + 2 1/2 · 6
- 2) 14 9/16 − x = 6 3/5 · 4 + 1 2/4 · 5
Ескерту: бөлшек таңбалануы бастапқы мәтіндегі құрылымға барынша жақындатылды.
6-тур. Математикалық логика (топтық жұмыс)
Практикалық жағдай арқылы өлшеу, жоспарлау және логикалық тізбек құру қабілеті тексеріледі.
«Алғырлар» тобы
Сыйымдылықтары 8 л және 9 л болатын ыдыстарды пайдаланып, өзеннен 3 л суды қалай өлшеп алуға болады?
«Тапқырлар» тобы
Сыйымдылықтары 7 л және 3 л болатын ыдыстарды пайдаланып, өзеннен 2 л суды қалай өлшеп алуға болады?
7-тур. Үй тапсырмасы және қорытынды
Үй тапсырмасы беріледі, сайыс қорытындыланады. Әділқазылар алқасы ұпайларды жариялап, үздік топ пен белсенді қатысушылар марапатталады.
Автор туралы мәлімет
Өңір
Алматы облысы, Көксу ауданы
Мектеп
Жапсарбаев атындағы орта мектеп
Пән мұғалімі
Сабырқұлова Жарқынай Әбенқызы