Қазақтың ұлттық киімдер үлгісі
Мақсаты мен күтілетін нәтиже
Негізгі мақсат
Балаларды туған халқының мәдени мұрасымен және сәндік-қолданбалы өнер түрлерімен таныстыру; ою-өрнекті үйлесімді орналастыру арқылы кеңістікті бағдарлау дағдыларын қалыптастыру.
Дамытушылық бағыт
- Ой-қиялды, шығармашылық белсенділікті және эстетикалық талғамды дамыту.
- Ұлттық үлгідегі киімдер туралы түсінік беру, ерекшеліктеріне назар аударту.
- Бөлшектерді жинақтауда үйлестіруді үйрету, жұмысқа ұқыптылық қалыптастыру.
Тіл дамытуға басымдық
Ою-өрнектер туралы тақпақтар мен өнерге қатысты мақал-мәтелдерді айтқызу арқылы балалардың сөздік қорын байыту, байланыстырып сөйлеуге үйрету және ою-өрнектің мағынасына қарай бөлінуі туралы қарапайым түсінік беру.
Көңіл күй мен ынта
Қызықты ойындар арқылы сурет салуға қызығушылықты арттыру, шығармашылық мүмкіндіктерін ашу және мерекелік көңіл күй қалыптастыру.
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі: «Шаттық шеңбері»
Балалар әуенмен топқа кіріп, «Угәй-ай» әнін бірге орындайды.
Ән мәтіні
Ұшып жүрген аспанда, ала қарға — угәй-ай.
Өлең айтып берейік, апайларға — угәй-ай.
Угәй, угәй — әніміз, арпа-бидай — дәніміз.
Ашық болып аспаным, сәтті болсын күніміз!
II. Негізгі бөлім: «Шеберлер еліне саяхат»
Педагог балаларды шеберлер еліне саяхатқа шақырады: «Бүгін бізді түрлі қызық күтіп тұр. Шеберханадан талай өнер үйренеміз. Сапарға шыққыларың келе ме?»
Балалар келісімдерін білдіріп, әуенмен шеңбер жасап қозғалады. Осы кезде есік қағылып, ару қыз Айсұлу кіріп келеді.
Кейіпкердің өтініші: Айсұлу
Айсұлу: «Сәлеметсіңдер ме, балалар! Сендер кімсіңдер?»
Балалар: «Сәлеметсіз бе! Біз мектепалды даярлық тобының балаларымыз. Ал сіз кім боласыз?»
Айсұлу: «Менің атым — Айсұлу. Мені патша сарайына қонаққа шақырды, бірақ киетін әдемі ұлттық киімім де, асыл бұйымдарым да жоқ. Көңілім түсіп тұр. Не істеймін?»
Балалардың шешімі
Балалар Айсұлуды жұбатып, көмектесуге уәде береді: ол үйіне қайтады, ал балалар шеберханаларға бөлініп, ұлттық бұйымдар мен киімдерді әшекейлеуге кіріседі.
Маңызды ой
Уәде беру — жауапкершілік. Бүгінгі тапсырмалар сол уәдені орындауға бағытталады.
Төрт шеберхана: тапсырмалар жүйесі
Үстелдерде жапсыруға, сурет салуға және қолөнерге арналған құрал-жабдықтар дайын тұрады. Педагог әр шеберхананың міндетін нақты түсіндіреді.
1) Зергерлік шеберханасы
Білезік, алқа, сырға, шашбау жасауға кіріспе.
Негізгі тапсырма
Алдын ала дайындалған ермексаз білезікке ою-өрнек түсіру.
2) Етік шеберханасы
Етік, кебіс, мәсі сияқты аяқ киімдерді өрнектеу.
Негізгі тапсырма
Үлгіге қарап, етіктің ортасына нүкте тәсілімен және түрлі-түсті қарындашпен ою-өрнек салу.
3) Киімдер шеберханасы
Бешпет, көйлек, жеңсіз, шапан бөліктерін әшекейлеу.
Негізгі тапсырма
Үлгіге қарап, бешпеттің жиегіне ою-өрнек жапсыру: желімді ұқыпты пайдалану және өрнекті үйлесімді орналастыру.
4) Бас киімдер шеберханасы
Сәукеле, тақия, жаулық, орамалды өрнектеу.
Негізгі тапсырма
Дайын үлгілерге губкамен бастыру әдісі арқылы өрнек түсіру.
Сергіту сәті: саусақ жаттығуы
Балалар қимыл-қозғалыстарды келтіре отырып, мәтінді бірге айтады.
Бір саусағым тіпті де, ұстай алмас жіпті де.
Екі саусақ бірікті — қолға ине ілікті.
Үш саусағым орамды — жүгіртеді қаламды.
Өнерлі екен он саусақ — ою ойып, сурет салсақ.