Қазақша рефераттар

Темір қақпа

Тәуелсіздік тұғыры – тіл

Бұл сынып сағатының өзегі — тілдің құндылығын терең түсіндіру, білім алушылардың ой белсенділігін арттыру және сөйлеу мәдениетін жетілдіру. Сабақ шығармашылық ізденіске бағыттап, еркін пікір айтуға, дәлелді ой бөлісуге баулиды.

Мақсаты

  • Тіл туралы білімді жүйелеу және тереңдету.
  • Ой шеберлігін дамыту, шығармашылық ізденіске жетелеу.
  • Сөйлеу мәдениетін жетілдіру, сөз еркіндігі мен жауапкершілігін ұғындыру.

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Қатысушыларды қарсы алып, сабақтың көңіл күйін қалыптастыру.

II. Мұғалімнің кіріспе сөзі

«Тілден артық қазына жоқ, тілден артық қасиет жоқ» деген ойдан бастау алып, тілдің қадірін жұмбақ арқылы ашу:

Дүниеде не ащы?

Тіл.

Дүниеде не тәтті?

Тіл.

Дүниеде не қатты?

Тіл.

Осылайша сынып сағатының тақырыбы айқындалады: «Тәуелсіздік тұғыры – тіл».

Ойын форматы: «Алтын қақпа»

Сабақ ойын түрінде ұйымдастырылады және үш кезеңнен тұрады: Темір қақпа, Күміс қақпа, Алтын қақпа. Әр кезеңнің сұрақтары атауына сай күрделене түседі: алғашқысы жеңілдеу, екіншісі қиындау, ал соңғысы — ең салмақты, ең құнды тапсырмалар.

I кезең — Темір қақпа

Негізгі білімді тексеруге арналған сұрақтар.

II кезең — Күміс қақпа

Алдыңғы кезеңге қарағанда күрделірек тапсырмалар.

III кезең — Алтын қақпа

Ең жауапты кезең: тіл қазынасына бастайтын тапсырмалар.

I кезең — «Темір қақпа»: сұрақ-жауап

Төмендегі сұрақтар Қазақстан тарихы, мемлекеттік нышандар және тіл мәртебесіне қатысты негізгі деректерді қамтиды.

Сұрақтар мен жауаптар

  1. Қазақстан өз тәуелсіздігін қашан алды?

    1991 жылы.

  2. Қазақстанның мемлекеттік тілі қай тіл?

    Қазақ тілі.

  3. Қазақстанның мемлекеттік рәміздері қандай және қашан қабылданды?

    Ту, Елтаңба, Әнұран. 1992 жылы қабылданды.

  4. Қазақстанның даму стратегиясы жазылған бағдарлама?

    «Қазақстан – 2030».

  5. Қазақстанның ұлттық валютасы қашан айналымға енді?

    1993 жылғы 15 қараша.

  6. Елімізде алғашқы президент сайлауы қашан өтті?

    1991 жылғы 1 желтоқсан.

  7. Қазақ халқының үш биін атаңыз.

    Төле би, Әйтеке би, Қазыбек би.

  8. Қазақстанда ресми тіл ретінде қай тіл қолданылады?

    Орыс тілі.

  9. Қазақ тілі қай жылы мемлекеттік мәртебе алды?

    1989 жылы.

    Ескерту: бастапқы мәтіндегі «1889» жыл қате түзетілді.

  10. ҚР «Тіл туралы» Заңы неше тараудан, неше баптан тұрады?

    6 тарау, 27 бап.

III кезең — «Алтын қақпа»: тіл қазынасы

Бұл кезеңнің жүгі ауыр: алда — тіл қазынасы. Сондықтан тапсырмалар да мазмұнды әрі терең.

1) «Сөздің көркі — мақал»

Тіл туралы мақал-мәтелдерді толықтырып айтыңыз.

  • Тіл — қылыштан да өткір.

  • Тіл — тас жарады, тас жармаса да бас жарады.

  • Тілді қорлау — халықты қорлау.

  • Басқа пәле — тілден.

  • Өнер алды — қызыл тіл.

  • Тіл жоқ жерде — ұлт жоқ.

2) Өлеңнен үзінді

Тіл туралы өлең жолдарынан үзінді айтып, мағынасын талқылаңыз.

Абылай

Туған тілім — бабам тілі, өз тілім, Туған тілім — анам тілі, өз тілім. Туған тілім — далам тілі, өз тілім, Туған тілім — адам тілі, өз тілім. Туған тілде сыры терең жаным бар. Туған тілім тіл болудан қалса, егер, Жүрегімді суырып-ақ алыңдар.

Қылышбек

Ана тілім — жүрегісің анамның, Жүрек-ана, мен өзіңнен жаралдым. Сағат сайын саулығыңды тілеймін, Сенсіз маған керегі жоқ ғаламның. Сенің арқаң қанып ішсем тұнықтан, Сенің арқаң дүниеден сыр ұқсам. Анашымды ұмытқаным емес пе — Ана тілім, егер сені ұмытсам? Сенің әрбір тынысыңмен күн кешем, Сен арқылы тіршілікпен тілдесем. Ел бетіне қалай тура қараймын, Ана тілім, егер сені білмесем?