Қазақ қалпы
Оқырмандар конференциясы: ұлтын сүйген ұлтжанды Ахаң
Мектебімізде жоғары сынып оқушылары арасында қазақтың ұлы ақыны, ғалымы, ағартушысы Ахмет Байтұрсынұлының туғанына 140 жыл толуына орай оқырмандар конференциясы ұйымдастырылды.
Мақсаты
- А. Байтұрсынұлының тілші, әдебиеттанушы, көсемсөз шебері, ақын және аудармашы ретіндегі мұрасын таныту.
- Жас ұрпақты қайырымдылыққа, жанашырлыққа, мейірімділікке тәрбиелеу.
- Оқушыларды өз ойын ашық айтуға, еркін әрі көркем сөйлеуге, мәнерлеп оқуға дағдыландыру.
- Ізденімпаздыққа баулу, әдеби-көркем шығармаларды жүйелі оқуға ынталандыру.
- Абайдан кейін саяси-әлеуметтік тақырыпты көтерген көрнекті ақынның еңбектерін насихаттау.
- Кітапқа сүйіспеншілікті арттыру, кітапханамен тығыз байланыс орнатуға дағдыландыру.
Көрнекіліктер
- Ахмет Байтұрсынұлының портреті.
- Интерактивті тақта арқылы дайындалған слайдтар.
- Тақырыптық суреттер мен деректі материалдар.
- Ақын-жазушылардың Ахаң туралы ой-пікірлері.
- Кітап көрмесі.
Ахаң туралы қысқаша ой
Ахмет Байтұрсынұлы — ұлт-азаттық қозғалыстың белсенді күрескері, қоғам қайраткері, қазақ тіл білімінің негізін қалаған тұңғыш ғалымдардың бірі, қазақ тілінің алғашқы әліппесі мен оқулықтарының авторы. Ол Абайдан кейін саяси-әлеуметтік тақырыпты батыл көтеріп, елді оятуға үндеді.
Өлең жолдарынан
Жөн көрсеттім қазақ деп намысқа,
Жол сілтедім, жақсылық алыс па?
Өзге жұрттар өрге қадам басқанда,
Дедім: «Сен де қатарыңнан қалыспа!»
Конференцияның ашылуы
Кіріспе бөлімде Ахмет Байтұрсынұлының ақын, ұлы ағартушы ретіндегі орны айтылып, іс-шара бағыты таныстырылды.
Кіріспе бөлім
Кітапханашы: Г. Садыкова
Қорытынды бөлім
Қазақ тілі мен әдебиеті пәні мұғалімі: Б. К. Усембаева
Бағдарлама мазмұны
Іс-шараның негізгі бөлімінде оқушылар Ахмет Байтұрсынұлының өмір жолына, еңбектеріне, өлеңдері мен мысалдарына тоқталып, түрлі тақырыпта талдау және мәнерлеп оқу жұмыстарын ұсынды.
1) Өмірінен деректер
Баяндамашылар: Е. Қалихан, Д. Бекен (8 «А» сынып оқушылары).
2) Еңбектері
Ғалымның тіл білімі, оқу-ағарту, әдебиеттану және қоғам өміріне қатысты еңбектері талқыланды.
3) Өлеңдер (мәнерлеп оқу)
- «Оқуға шақыру» 9-сынып оқушысы
- «Қазақ қалпы» 8-сынып
- «Қазақ салты» 9-сынып
- «Жиған-терген» 10-сынып
Өлең жолдарынан
Жылқым жатыр Ақкөлдің шаңдағында,
Кімдер сері болмайды бойдағында.
Қыз кеткен соң ауылдан қызық кетер,
Келіп-кетер жүргейсің ойнағыңа...
4) «Әдебиет танытқыш» — тұңғыш кітапқа шолу
Ахмет Байтұрсынұлының «Әдебиет танытқыш» еңбегінің мәні мен әдебиеттанудағы орны туралы 8-сынып оқушылары таныстырылым жасады.
5) Сөз өнері және тіл мәдениеті
Сөз өнері
10-сынып оқушысы
Тіл тазалығы
9-сынып
Тіл дәлдігі
9-сынып
Тіл көрнектілігі
8-сынып
Тіл қисыны
9-сынып
Орыстың тәржіме еттім мысалдарын,
Әзірге қолдан келер осы барым.
Қанағат — азға деген, жоққа сабыр,
Қомданып, қоңырайма, құрбыларым.
6) «Қырық мысал»
Келесі бөлімде А. Байтұрсынұлының «Қырық мысал» жинағынан үзінділер оқылып, тәрбиелік мәні талданды.
- «Малшы мен маса» (8-сынып оқушысы)
- «Замандастарыма» (8-сынып)
- «Екі шыбын» (8-сынып)
7) Ақын-жазушылар пікірі
Ахмет Байтұрсынұлы туралы замандастары мен кейінгі буын қаламгерлерінің ой-пікірлері назарға ұсынылды. Атап айтқанда, С. Сейфуллин мен М. Әуезовтің тұжырымдары талқыланды.
8) Тілек-бата
Іс-шарада тілек-бата өлеңі оқылып, оқырман қауымға рухани лебіз білдірілді.
Қорытынды ой
Ахмет Байтұрсынұлы болашақпен сырласа отырып, еңбектің мәңгі жасайтынына сенді. Оның бұл сенімі ақталды: тіл мен ұлт үшін сіңірген қызметі — ұрпақ жадында.
Өшпес мұра туралы
Мен өлсем де, өлемін жөнімменен,
Тәннен басқа не алар өлім менен.
Өлген күні апарып тығар көп,
Мен жоқ болман көміліп тәнімменен.
Тән көмілер, көмілмес еткен ісім,
Ойлайтындар — мен емес бір күнгісін.
Жұрт ұқпаса, ұқпасын — жабықпаймын,
Ел бүгіншіл, менікі — ертеңгі үшін.
Елім деп еңіреген ердің халқына сіңірген еңбегі ешқашан ұмытылмақ емес.