Қазақша рефераттар

Ұлты кім

Ақтөбе қаласы • №39 қазақ орта мектебі

Бастауыш сынып мұғалімі Аспантаева Лида Батырбековна Ыбырай Алтынсариннің «Баланың айласы» әңгімесіне арналған сабақ жоспарын ұсынады.

Сабақтың типі

Жаңа тақырыпты меңгерту

Сабақтың түрі

Дамытпалы сабақ

Технология

Сын тұрғысынан ойлау (зерттеу конференциясы)

Сабақтың мақсаты

Әңгіменің мазмұнын меңгертіп, негізгі ойы мен идеясын ұғындыру; көркем шығармаға қызығушылықты арттыру.

Дәлелді сөйлеуге баулу; ой-өрісті, тілді, сөздік қорды, логикалық ойлауды, есте сақтауды және танымдық қабілеттерді дамыту.

Өмірде бір-біріне сыйластықпен қарауға, түсінісуге және сабыр сақтауға тәрбиелеу.

Сабақтың әдістері

  • •Өзіндік ізденіс
  • •Түсіндіру
  • •Сауалнама
  • •Зерттеу
  • •Эссе
  • •Сахналау
  • •Сұрақ-жауап

Көрнекіліктер

  • •Интерактивті тақта
  • •Сахналық құралдар
  • •Портрет

Сабақ құрылымы: топтық жұмыс

Ұйымдастыру кезеңінен кейін сынып бірнеше топқа бөлініп, әрқайсысы өз міндетін орындайды. Бұл тәсіл оқушылардың белсенділігін арттырып, мәтінді жан-жақты талдауға мүмкіндік береді.

1-топ: Сауалнама

Автор тұлғасы мен шығармалары туралы бастапқы білімді анықтау.

2-топ: Зерттеу

Мәтінді оқу, түсіндіру, жоспарлау және сөздікпен жұмыс.

3-топ: Қойылым

Шығарманың мазмұнын сахналау арқылы ашу.

4-топ: Сұхбат

Қосымша ақпарат алып, негізгі идеяны талқылау.

5-топ: Эссе

Ой толғаныс, жеке пікірді дәлелдеп жазу.

Негізгі бөлім

1) Қызығушылықты ояту

1-топ сауалнама арқылы оқушылардың Ыбырай Алтынсарин туралы білімін нақтылайды және сабақ тақырыбына бағыттайды.

Сауалнама сұрақтары

  1. Ы. Алтынсарин кім?
  2. Ы. Алтынсарин қай жылы, қай жерде дүниеге келген?
  3. Кімнің қолында тәрбиеленген?
  4. Ұлты кім?
  5. «Қазақ хрестоматиясы» қай жылы жарық көрді?
  6. «Кел, балалар, оқылық» өлеңін толық айтып бере аласың ба?
  7. Торғай қаласында қолөнер мектебі қай жылы ашылды?
  8. Ы. Алтынсариннің қандай шығармаларын білесің?
  9. «Баланың айласы» шығармасы арқылы қандай ой түйдің?

2) Мағынаны ашу

2-топ мәтінді кезектесіп, мәнерлеп оқытады; кейіпкерлерді атап, түсінік береді және жоспар құрады.

«Түртіп алу» (сөздік жұмыс)

Төре (төрелік)
— шешім.
Әйдік
— үлкен.

Жоспар

  1. Жапан даладағы сандық әлегі.
  2. Ғалымның «Жақсылыққа жамандық бар ма?» сұрағына жауап іздеуі.
  3. Баланың тапқан айласы.

3) Қойылым және талқылау

3-топ сахналау арқылы оқиға желісін жандандырады, ал 4-топ сұхбат форматында идеяны тереңдетеді.

Қойылым кейіпкерлері

  • •Ғалым
  • •Қобдиша
  • •Жылан
  • •Түйе
  • •Жеміс ағашы
  • •Ит
  • •Бала

Сұхбат сұрақтары

  1. Ы. Алтынсарин еңбектерінің мәні неде?
  2. «Баланың айласы» әңгімесінде автор нені айтқысы келді?
  3. «Жақсылыққа жамандық бар» дегенді қалай түсінесіз? Дәлел келтіріңіз.
  4. «Жақсылыққа тек жақсылық бар» дегенді дәлел арқылы түсіндіріңіз.
  5. Өз өміріңізден мысал келтіре аласыз ба?

Ой толғаныс: эссе жұмыстары

5-топтың жұмысы оқушылардың жеке көзқарасын қалыптастыруға бағытталған. Төменде эссе мазмұны ықшамдалып, тілі түзетіліп берілді.

Эссе 1

Маған бұл әңгіме ұнады. Себебі мұнда баланың тапқырлығы мен ғалымның парасаты көрінеді. Жылан жақсылықтың қадірін түсінбегендіктен, ақыры өзіне жамандық әкелді. Осыдан мен жақсылықты бағаламайтын, ниеті бұзық жанға жақсылық жасаудың да шегі болатынын түсіндім.

Эссе 2

Бүгінгі сабақ маған өте ұнады. Өмірде әр нәрсенің өз реті мен мәні бар екенін ұқтым. Мысалы, жеміс ағашы ренжігендей көрінгенімен, адам оның жемісін теріп тұрмаса, бұтағы ауырлап сынып кетуі мүмкін. Демек, кейде дұрыс әрекет сырттай басқа болып көрінеді.

Эссе 3

Әңгімені оқығанда, кез келген істі ойланып жасау керектігін түсіндім. Жақсылыққа жауап ретінде жақсылық болатынына сенімім артты. Алайда адамның ниеті мен әрекеті маңызды: жақсылықтың қадірін түсінген жан ғана одан сабақ алады.

Эссе 4

Бұл сабақта мен көп нәрсе үйрендім. Ыбырай Алтынсариннің кім екенін танып, оның еңбектерінің маңызын сезіндім. Мен де үлкен мақсатқа жету үшін көп оқып, ізденіп, білімді болу керектігін ұқтым.

Үй тапсырмасы

Барлық оқушыларға эссе жазып, өз ойларын нақтылап, тиянақтап келу тапсырылды.

Тапсырма мақсаты: мәтін мазмұнын түсіну, өз көзқарасын дәлелдеу, сауатты жазу дағдысын дамыту.

Бағалау

Бағалау парағы арқылы оқушының өзіндік жұмысы мен топтық үлесі ескеріледі.

Өзін-өзі бағалау

Оқушы өз жұмысына талдау жасап, жетістігін белгілейді.

Топ басшысының бағасы

Топтық белсенділік пен үлес деңгейі бағаланады.

Мұғалім бағасы

Түсіну, жауап беру, жазылым сапасы ескеріледі.

Қорытынды баға

Барлық өлшемдердің жиынтық нәтижесі шығарылады.

Сабақ аяқталды.