Санның кубы
Сабақтың тақырыбы
Санның кубы. Санның үшінші дәрежесі.
Сабақтың мақсаты
- Білімділік: оқушыларды санның кубы ұғымымен таныстыру; бірдей үш көбейткіштің көбейтіндісін көбейткіштің кубымен алмастыруға болатынын түсіндіру.
- Дамытушылық: танымдық қабілеттерін, ойлауын, зейінін, есте сақтауын дамыту.
- Тәрбиелік: адамгершілікке, еңбекқорлыққа, шапшаңдыққа, төзімділікке баулу.
Сабақтың сипаты
- Сабақтың түрі
- Аралас сабақ
- Әдіс-тәсілдер
- Баяндау, сұрақ-жауап, түсіндіру, ой қозғау, практикалық жұмыс.
Көрнекіліктер
- «Кім жылдам?» ойыны
- Жаңа сабаққа арналған слайдтар
- Сызба-кестелер, сәйкестендіру сызбасы
Сабақтың барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
Психологиялық дайындық:
Қатар-қатар тізіліп, Оқушыға лайық. Қолымызды жіберіп, Түзу болып тұрайық. Жақсы болып сабақта, Әдеп сақтау — сәніміз.
II. Үй тапсырмасын сұрау және қорыту
«Кім жылдам?» ойыны арқылы көбейту кестесін қайталау және пысықтау.
III. Жаңа сабақ
А) Жаңа сабақты хабарлау
Оқушыларға сабақтың тақырыбы мен мақсаттары таныстырылады.
Ә) 1-слайд арқылы түсіндіру
- Берілген өрнек қай амалға жатады?
- Көбейткіштердің саны нешеу?
- Анықтама: бірдей үш көбейткіштің көбейтіндісі санның кубы немесе санның үшінші дәрежесі деп аталады.
Ертегі желісімен сабақ
Сабақ әрі қарай «Шалқан» ертегісінің желісі бойынша өтеді. Ертегі кейіпкерлері ұсынған тапсырмаларды орындай отырып, оқушылар ертегіні «құрастырып», мақсатқа бірлесе жетеді.
IV. Оқулық және дәптермен жұмыс
№2. Санның кубын көбейтінді түрінде жаз
Алдымен атай келеді. Оған көмектесу үшін кубты көбейтінді түрінде жазамыз.
10³ = 10·10·10
13³ = 13·13·13
7³ = 7·7·7
2³ = 2·2·2
8³ = 8·8·8
a³ = a·a·a
Атай жалғыз өзі шалқанды жұла алмай, әжейді шақырады.
№3. Көбейтуді көбейткіштің кубымен алмастыр
Әжей көмектесу үшін көбейтулерді ықшамдаймыз.
5·5·5 = 5³
18·18·18 = 18³
1·1·1 = 1³
20·20·20 = 20³
12·12·12 = 12³
0·0·0 = 0³
V. Сергіту сәті
Қанат жаям жалма-жан, Талпынғандай ұшуға. Иіліп келіп қол созам, Аяғымның ұшына.
Атай мен әжей де шалқанды жұла алмай, қызын шақырады. Қыздың келуі үшін келесі тапсырмаларды орындаймыз.
№4. Өрнектердің мәндерін тап
5³ − 4³ = 5·5·5 − 4·4·4 = 61
10³ − 1³ = 10·10·10 − 1·1·1 = 999
3³ + 2³ = 27 + 8 = 35
№5. Бір сәттік топтық жұмыс (теңдеулер)
Әр топтан бір оқушы шығып, теңдеуді шешеді.
12·x = 148 − 28
12·x = 120
x = 120 / 12 = 10
Тексеру: 12·10 = 148 − 28 → 120 = 120
x·7 = 14·3
x·7 = 42
x = 42 / 7 = 6
Тексеру: 6·7 = 14·3 → 42 = 42
54 / x = 9
54 = 9x
x = 54 / 9 = 6
Тексеру: 54 / 6 = 9
Үшеуі де шалқанды жұла алмай, күшікті шақырады. Күшік келуі үшін есептер шығарамыз.
VI. Есептер шығару (ертегі желісімен)
№7. Есеп
Шешуі:
64 / 8 = 8
45 · 8 = 360
Жауабы: шоколадқа 360 тг төледі.
№8. Жол және жанармай (слайд бойынша)
100 км — 9 л
800 км — ? л
Шешуі:
800 / 100 = 8
8 · 9 = 72
Жауабы: 72 л.
Төртеуі қанша тырысса да, шалқанды жұла алмай мысықты шақырады. Мысық келуі үшін келесі тапсырмалар орындалады (слайд арқылы).
Уақыт
1 сағ = 60 мин
Ай
3 жыл = 36 ай
Тәулік
2 тәулік = 48 сағ
Бесеуі де шалқанды жұла алмай, тышқанды шақырады. Тышқан келуі үшін №12 есепті шығарамыз (слайд бойынша).
№12. Есеп (асхана шығыны)
4 ай — 300 кг
300 / 3 = 100
300 − 100 = 200
200 / 2 = 100
100 / 2 = 50
Жауабы: асхана 3 және 4 айда 50 кг көкөніс жұмсады.
Қорытынды ой: адал еңбекпен егілген шалқан да оңайлықпен алынбайды. Бірігіп әрекет ету, жүйелі еңбек ету және тапсырмаларды тиянақты орындау арқылы ғана нәтижеге жетеміз.
VII. Қорытынды
Сәйкестендіру тесті
№13 тапсырма арқылы білімді бекіту.
Үй тапсырмасы
№6.
Бағалау
Оқушылардың сабақтағы белсенділігі мен тапсырмаларды орындауына қарай бағалау.
Бүгінгі сабақта есептер шығарып, бірлесіп жұмыс істеп, өз мақсатымызға жетуге қадам жасадық. Еңбектерің үшін алғыс айтамын!