Біздер химиялық қосылыстар, Лагун тұрғындары
Сабақтың тақырыбы және мақсаттары
- Тақырып
- Химиялық реакция типтері
- Сабақ типі
- Жаңа материалды игерту
- Түрі
- Лабораториялық, «Лагун құпиясын зерттеу»
- Әдістер
- Проблемалау, демонстрациялау, жұмбақ-ойын
- Мақсат
-
Білімдік: химиялық реакция типтері туралы жүйелі білім қалыптастыру.
Тәрбиелік: ғылыми-саналылыққа, ынтымақтастыққа тәрбиелеу.
Дамытушылық: оқушылардың ерік-жігерін, дербестігін және ойлау белсенділігін дамыту.
Құралдар, көрнекілік және пәнаралық байланыс
Техникалық құралдар
- Электрондық диск (тәжірибелер жинағы)
- Интерактивті тақта
Көрнекілік және байланыс
- Дидактикалық материалдар
- «Лагун картасы»
- Пәнаралық байланыс: математика, география
Сабақ барысы: «Химиялық Лагун» сценарийі
I. Ұйымдастыру
- Амандасу
- Кезекшімен жұмыс
II. Кіріспе: Елестету стратегиясы
Балалар, сіздер саяхатқа шығып, құпияның сырын ашуға қызығасыздар ма? Әрине, кез келген адам жасына қарамастан саяхаттауды және жұмбақтың шешімін табуды ұнатады.
Ендеше, «Химия кемесімен» білім әлемінің көкжиегіне шарықтайық. Мен — кеме капитанымын, ал сіздер — жолаушыларсыздар. Біз кездейсоқ «Химиялық Лагунге» тап болдық. Құпия Лагун — біздің өңіріміздегі су қоймасы.
Келісім шарт
- Бір-бірімізді мұқият тыңдаймыз.
- Ойымызды ашық әрі еркін айтамыз.
Біз — химиялық қосылыстар, Лагун тұрғындарымыз. Бір кезде бәріміз туыс едік, тату-тәтті өмір сүрдік. Әрқайсымыз бір-бірімізге жақын болып, түрлі түсті өзгерістерге ұшырап, химиялық айналулар жасап, «қонаққа барып» жүретінбіз.
Бір күні Пері-сиқыршы туыстық есімізді ұрлап кетті. Содан бері кім екенімізді, бір-бірімізбен қалай байланысатынымызды ұмыттық. Нәтижесінде бәріміз бөлек-бөлек өмір сүреміз.
Дегенмен үмітіміз бар: туыстық жақындығымызды қалпына келтіргіміз келеді. Ол үшін Пері-сиқыршының үш тілегін орындауға көмектесіңіздер. Біз сіздерге адастырмайтын білім жолын көрсетеміз. Іске сәт!
Мұғалімнің бағыттауы
Балалар, енді кері шегінетін жол жоқ. Білімімізбен Лагун тұрғындарына көмектесейік. Келісесіздер ме? Ендеше, Пері-сиқыршының бірінші тілегін тыңдайық.
I тілегі: Бастапқы сұрақтар
Су «Лагун су қоймасының картасын» көрсетеді. Төмендегі сұрақтарға жауап беріңіздер:
- 1) Зат мөлшері деген не?
- 2) Молярлық масса қандай шаманы өрнектейді?
III. Жаңа білім: химиялық реакция типтері
«Ауылдардың аты неге өзгеше?» деген сұрақ арқылы реакция типтерін жүйелейміз. Негізгі төрт түрі:
1) Қосылу реакциясы
Fe + S → FeS
CaO + H2O → Ca(OH)2
2) Айырылу реакциясы
Cu(OH)2 → CuO + H2O
CaCO3 → CaO + CO2
3) Орынбасу реакциясы
Fe + CuCl2 → Cu + FeCl2
Zn + 2HCl → ZnCl2 + H2
4) Алмасу реакциясы
CuO + H2SO4 → CuSO4 + H2O
IV. II тілегі: «Картадағы қосылыстарды шешу»
Берілген реакция теңдеулерін теңестіріңіздер, коэффициенттерін қойыңыздар, типтерін анықтап, теңдеудің сол жағына жазыңыздар:
Тапсырма 1
C + 2H2 → CH4
Тапсырма 2
2HgO → 2Hg + O2
Тапсырма 3
2KOH + H2SO4 → K2SO4 + 2H2O
Ескерту: бұл — алмасу реакциясы.
V. III тілегі: «Карточкаларды шешу»
Сиқыршы әр ауылға тапсырма-карточка қалдырған. Сұрақ белгісінің орнына тиісті заттың формуласын жазып, теңестіріңіздер және реакция типін анықтаңыздар:
1)
Mg + ? → MgO
2)
Fe(OH)3 → Fe2O3 + ?
3)
Zn + ? → Cu + ZnCl2
4)
? + HCl → ZnCl2 + ?
Нәтиже
«Химиялық Лагун» тұрғындары сиқыршының қоршауынан босады. Біз қайтадан табысып, химиялық байланысқа түстік. Мен сіздерге жол көрсетемін, ал белсенді қатысқан оқушыларға сыйлығым бар.
VI. Қорытындылау: бағдарламалық тапсырма (код құру)
Сұрақтарға жауап беріп, берілген сандар арқылы «кодты» құрастырыңыздар:
Химия пәні қай сыныптан бастап оқытылады?
8
Валенттілік саны
7
Сутек неше валентті?
1
H–O формуласындағы валенттілікке сәйкес қандай индекс қойылады?
2
Оттек неше валентті?
2
Код
8 7 1 2 2
VII. Үй тапсырмасы
- § 18 оқу
- №8, №9 (76-бет), №5
- Сабақтан алған әсеріңіз туралы қызықты әңгіме немесе сөзжұмбақ құрастыру
VIII. Бағалау және кері байланыс
Оқушы еңбегін бағалау (өлең жолдары)
Химияның қыр-сырын танып-біліп,
Элементтерден ойыңды ұштадың.
Ұшқыр ой мен белсенділік танытып,
Құпияны іздеуге күш салдың.
Лагун құпиясын ашып беріп,
Табысыңа қуанып, марқайдың.
Біліміңді көрсетсең — «5»-тік,
Талпынысың жоғары болса — «4»-тік.
Қиын көрінсе химияның құпиясы,
Ізденсең, талаптансаң — жол ашады.
Көп оқып, біліміңді шыңдай бер,
Еңбегің ақыры нәтижеге жеткізеді.
Сабақ нәтижесі (мұғалім қорытындысы)
- Оқушылардың белсенділігі артты.
- Сабақ жоғары деңгейде түсінікті өтті.
- Білім деңгейін анықтауға мүмкіндік туды.
Сабақтың аяқталуы
60–61-беттер, №4