Абзацтарға бөліп оқимыз

Сабақ мақсаты

Білімдік

Мәтінді оқып, мазмұны арқылы қоршаған табиғаттағы сан алуан құбылыстар мен жұмбақтарды тануға қызығушылықты арттыру.

Дамытушылық

Оқушыға өз бетімен ізденуге, ойлануға, пікір айтуға мүмкіндік беру.

Тәрбиелік

Құстарды қорғауға, табиғатты аялауға тәрбиелеу.

Ұйымдастыру кезеңі

Сабаққа кіріспе

  • Амандасу, оқушыларды түгендеу.
  • Кіріспе сөз айту, назарын сабаққа аудару.

Психологиялық дайындық

Бүгінгі әдебиет сабағында «Бозторғай — дала сәні» тақырыбын оқимыз. Мәтінмен жұмыс жасап, сұрақтарға жауап береміз және жазбаша тапсырмалар орындаймыз.

Жаңа сабақ: тақырыпқа жетелеу

Сұрақ арқылы бастау

Мұғалім оқушыларға құстардың түрлері туралы сұрақ қояды. Жауаптарды тыңдай отырып, бүгінгі сабақта бозторғай туралы айтылатынын нақтылайды.

Нақтылау:

Бозторғай — үй құсы емес, дала құсы.

Көрнекілік

Сабақта бозторғайдың суреті көрсетіледі. Көрнекілік оқушының қызығушылығын оятып, мәтінді қабылдауды жеңілдетеді.

Кіріспе әңгіме: құс — табиғат көркі

Құс — табиғаттың, өмірдің көркі. Ертеде байлар мен патшалар, хандар бағында бұлбұл сайратып, үйінде тоты ұстап, көлінде аққу жүздіртіп, қолына сұңқар қондырған.

Ал боз даланың бозала таңында шырылдап ән салатын құс — бозторғай. Ол кішкентай ғана, бір-ақ уыс. Салмағы шамамен 15–70 грамм аралығында болады.

Бозторғайдың түрі өте көп: жалпы саны 70-тен аса түрге жуық. Қазақстанда 13 түрі мекендейді.

Мәтінмен жұмыс

Оқу ұйымдастыруы

  • Оқулықтың 65-бетін ашу.
  • Мәтінді абзацтарға бөліп оқу.
  • Әр абзацтан кейін мазмұнын талқылау, негізгі ойды айту.

Талқылау дағдысы

Оқушылар оқыған бөлігін қысқаша түсіндіріп, өз ойымен толықтырады. Мұғалім жетекші сұрақтар арқылы мәтіннің негізгі мазмұнын нақтылайды.

Мәтін бойынша сұрақ-жауап

Негізгі сұрақтар

  1. Бозторғай үй құсы ма, әлде дала құсы ма?
  2. Бозторғайдың қанша түрі бар?
  3. Бозторғайдың қанша түрі Қазақстанда мекендейді?

Жалпылау

Құстарды екі топқа бөлуге болады: үй құстары және дала құстары. Оқушылар әр топқа мысал келтіреді.

Оқушы белсенділігі

Сұрақтарға жауап беру барысында дұрыс тұжырымдар мадақталып, қате жауаптар жұмсақ түзетіледі. Мақсат — дәлелмен айтуға үйрету.

Физминутка

Қимыл-қозғалыс жаттығуы

Қане, қанат жазайық,

Қарлығашқа ұқсайық.

Ұшып-ұшып алған соң,

Орнымызға қонайық.

Венн диаграммасы: үй құстары мен дала құстары

Үй құстары

  • Адамдар асырайды, жем береді.
  • Еті мен жұмыртқасы тағамға пайдаланылады.
  • Көп жағдайда қыстап қалады.

Ұқсастығы

  • Екеуі де құс, ұша алады.
  • Жұмыртқалайды, балапан басады.

Дала құстары

  • Өздігінен қоректенеді.
  • Көпшілігі жылы жаққа қоныс аударады.
  • Тіршілігі табиғи ортаға тікелей байланысты.

Тапсырма: диаграмманы толтыра отырып, әр топқа кемінде 3 мысал келтіріңіз.

Жұмбақтар

Оқулықпен жұмыс

Оқулықтың 66-бетіндегі жұмбақтарды шешу ұсынылады. Жауаптары талқыланып, дұрыс нұсқа бекітіледі.

Тексеру (үлгі жауап)

  • 1-жұмбақ: Аққу
  • 2-жұмбақ: Үкі

Жазбаша жұмыс

Дәптерге жазу

  • Дәптерді ашу, бүгінгі күнді жазу.
  • Тақырып: «Бозторғай — дала сәні».
  • Жұмбақтарды дәптерге көшіріп жазу.
  • Тақтадағы негізгі жазуларды бәрі бірігіп оқып шығу.

Қорытынды идея

Білеміз

Бозторғай — дала құсы; оның 70-тен аса түрі бар, Қазақстанда 13 түрі кездеседі.

Түсінеміз

Құстар табиғаттың тепе-теңдігін сақтайды, сондықтан оларды қорғау — ортақ міндет.

Орындаймыз

Мәтінді талдаймыз, сұрақтарға жауап береміз, үй және дала құстарын салыстырамыз, жазбаша жұмыс жасаймыз.