Баланың бақыты, ұрпағының бақыты
Мақсат пен міндет
Бұл сабақ сыйластық, туыстық және адамгершілік құндылықтары туралы түсінікті кеңейтіп, оқушының ата-тегін қадірлеуіне бағыт береді.
Мақсаты
Сыйластық, туыстық, адамгершілік құндылықтары туралы түсініктерін кеңейту.
Міндеттері
- Ата тегі, «жеті ата» туралы түсінік беру; ата тегін білуге қызығушылықты арттыру.
- Ата тегін қастерлеуге тәрбиелеу.
Сабақ барысы
Шаттық шеңбер
Ә. Тәжібаевтың «Атадан ақыл аламыз» өлеңін бірігіп айту:
Атамыз – біздің панамыз,
Атамыз – біздің данамыз,
Атадан ақыл аламыз,
Атадай адам боламыз.
Ән
Е. Хасанғалиевтің «Келші, келші, балашым» әнін орындау.
Әңгімелесу
«Арұлан» мәтіні бойынша сұрақтар:
- Арұлан қандай бала?
- Отбасында қандай жылы сөздер айтылады?
- Отбасы бірлігін қалай байқауға болады?
- «Татулық – табылмас бақыт» дегенді қалай түсінесің?
Мәтінмен жұмыс: «Текті білу — тегін емес»
Е. Өтетілеуов
Өлең
Бабамнан басталар,
«Өз жұртым» мыналар:
Ең жақын адамдар —
Әкем мен анам бар.
Әкемнің әкесі —
Ақ басты атам бар.
Әкемнің шешесі —
Ақ шашты әжем бар.
Әкеге мен — бала,
Атаға — немере.
Немере баласы —
Болады шөбере.
Шөбере баласы —
Шөпшек деп аталар.
Шөпшектің баласы —
Немене саналар.
Осы ұрпақ жалғасы
«Жеті ата» бола алар.
Жаңа ақпарат
Ата тегін біліп, олардың тілін, дәстүрін құрметтеп, сақтайтын бала — ертең елге сыйлы, жауапты азамат болып өседі.
Назар аудару
Оқушылар өздерінің жеті атасын ретімен айтып шығады.
Түйін
Текті білу — тек атауларды жаттау емес. Бұл — отбасы тарихын тану, үлкенді сыйлау, тамырдан қуат алып, адамдық қасиетті сақтау.
Данышпан атаның тапсырмасы
Төмендегі нақыл сөздердің мағынасын түсіндіріп, өмірмен байланыстырып көріңдер.
1
«Атаның ғана баласы болма, адамның баласы бол».
2
«Балаларымыз қуаныш әкелсін, немерелеріміз жұбаныш әкелсін».
3
«Қыздарымыз есті болсын, ұлдарымыз сесті болсын».
Сергіту сәті
Біз гүлдерше өсеміз,
Жапырағы жайқалған.
Сабақтары салалы,
Желге ырғалып жайқалған.
Дәптермен жұмыс
1-тапсырма
Отбасы мүшелерінің туған күндерін еске түсіріңдер. Ашық жолдарға олардың туған күні мен айын жазыңдар.
2-тапсырма
Өз отбасыңдағы мерекенің жақсы өтуі үшін төменде берілген іс-әрекет пен заттардың қайсысы ең маңызды деп ойлайсың? Маңыздылығына қарай «баспалдаққа» орналастыр:
- Көтеріңкі көңіл күй
- Жақсы тілек
- Сыйлық
- Тәтті тағамдар
- Достар
Қорытынды ой
Ата-бабамыз қыздарын ақылды, ұлдарын батыр да ер етіп өсіруді мақсат еткен. Ұрпақтары әдепті, ізетті болып, әр істі ақылға салып шешсе, өмірде бақытты болатынына сенген.
Баланың бақыты — ұрпағының бақыты. Біздің ең түпкі шыққан тегіміз — адам. «Атаның ғана ұлы болма, адамның ұлы бол» деген сөздің мәні де осында.
«Өзіңді танығың келсе, тегіңді біл» — бұл ата-тегіңді танып, саған жақсылық тілеп, қолдан келгенін жасаған ата-бабаңды қастерле деген ой. Ертең сені де өз ұрпағың дәл солай құрметтейді. Сондықтан ата тегімізді біліп қана қоймай, адам екенімізді ұмытпау — ең маңызды ұстаным.
Жүректен жүрекке
Балалар шеңбер құрып, қол ұстасып тұрып «Жақсы көрем» әнін орындайды.
1-шумақ
Ақыл-ойдың мекені,
Ата-әже бар менде.
Айтып түрлі ертегі,
Аялайды әнмен де.
Қайырмасы:
Жақсы көрем атамды,
Жақсы көрем әжемді.
Асыл сөзді, мақалды,
Екеуі де әдемі.
2-шумақ
Тыңдап әже-атамды,
Берем мен де қол ұшын.
Жасы үлкен адамды
Сыйлай білу — борышың.
Қайырмасы:
Жақсы көрем атамды,
Жақсы көрем әжемді.
Асыл сөзді, мақалды,
Екеуі де әдемі.
3-шумақ
Күн нұрындай шуақты,
Атам-әжем ардақты.
Күнде екеуін қуантып,
Беске оқып сабақты.
Қайырмасы:
Жақсы көрем атамды,
Жақсы көрем әжемді.
Асыл сөзді, мақалды,
Екеуі де әдемі.