Абайдың қазақ жазба әдебиетінің негізін салушы екеніне оқушылардың көзін жеткізу
Сабақ тақырыбы
Абай Құнанбаев — қазақ жазба әдебиетінің негізін салушы.
Мақсаты (білімділік)
Қазақ елінің ұлы ақыны әрі ойшылы Абай Құнанбаевтың өмірі, шығармашылық жолы және қазақ әдебиетіне сіңірген еңбегі туралы білім беру. Оқушыларға Абайдың қазақ жазба әдебиетінің негізін салушы екенін нақты түсіндіру.
Мақсаты (дамытушылық)
Абай мұрасын насихаттау арқылы оқушылардың шығармашылық дағдыларын дамыту, өз ойын жүйелі жеткізуге үйрету.
Мақсаты (тәрбиелік)
Тарихи тұлғалардың өміріне қызығушылық ояту, өнегелі істерінен үлгі алуға тәрбиелеу.
Сабақтың ұйымдастырылуы
Форматы мен технологиясы
- Сабақтың түрі
- Аралас сабақ
- Сабақтың типі
- Жаңа білім беру сабағы
- Жаңа технология
- Интерактивті жұмыс, топпен жұмыс
Әдістер, көрнекілік, байланыс
Қолданылатын әдістер
- СТО технологиясының әдістері
- Слайдтармен жұмыс
- Тест тапсырмалары
- Венн диаграммасы
- Ойын элементтері
Көрнекілігі
- Қазақстанның әкімшілік картасы
- Интерактивті тақта
- Суреттер мен слайдтар
- Венн диаграммасы, тест
- Абай шығармаларының топтамалары
Пәнаралық байланыс
Әдебиет, музыка, сурет.
Сабақ барысы
I. Ұйымдастыру кезеңі
- Оқушылармен амандасу, түгендеу (психологиялық дайындық).
- Оқушылардың назарын сабаққа аудару.
- Оқушыларды топқа бөлу: I топ — «Абай», II топ — «Шоқан».
Психологиялық дайындық
Қуаныш бүгін ерекше,
Шуағын шашып тұр әлем.
Білімнің түскен жолына,
Достарым, саған мың сәлем!
Ендеше, тілек тілейік,
Баршамыз ізгі ниетпен.
Тарихтың зерттеп қойнауын,
Жетейік биік белеске!
II. Қайталау: «Бәйге» ойыны — «Шоқан — ұлы ғалым»
Оқушылардың алдыңғы білімін еске түсіру үшін сұрақ-жауап түрінде қысқа ойын ұйымдастырылады.
- Шоқанның туып-өскен жері қай өңір?
- Шоқан қағазға түсірген қырғыз жыры қалай аталады?
- Шоқан танысып, дос болған орыс жазушысы кім?
- Шоқанның әкесінің аты кім?
- Шоқан Омбыда қай жылдары оқыды?
- Шоқанды әлемге әйгілі еткен саяхаты қайсы?
III. Қызығушылықты ояту
Жаңа сабақты Абай туралы шабытты жыр толғаған алып ақын Жамбылдың өлеңімен бастау ұсынылады. Интерактивті тақтадан Абайдың суреті көрсетіліп, өлең жатқа оқылады.
Мына тұрған Абайдың суреті ме?
Өлең сөздің ұқсаған құдіретіне.
Ақыл, қайрат, білімді тең ұстаған,
Өр Абайдың төтеген кім бетіне?
IV. Мағынаны тану: жаңа тақырыпты меңгеру
Жаңа сабақ жоспары бойынша тақырып интерактивті тақтадағы слайдтар арқылы түсіндіріледі.
1-бөлім
Абайдың өмірі мен қызметі
Абай Құнанбаев 1845 жылы бұрынғы Семей уезі, Шыңғыс болысында дүниеге келген.
Абай Құнанбаев (1845–1904) — ақын, жазушы, қоғам қайраткері, әрі қазақ жазба әдебиетінің негізін салушы.
Ол орыс және Еуропа мәдениетімен жақындасу арқылы қазақ мәдениетін жаңартуға ықпал етті. Семей қаласындағы Гоголь кітапханасына жиі келіп, орыс және Батыс классиктерінің шығармаларын өз бетінше ізденіп оқыды.
Негізгі ой
Абай — жаңашыл ойдың, білім мен парасаттың тұғыры.
Дәлел
Әлем әдебиетімен танысып, ұлттық сөз өнерін жаңа деңгейге көтерді.
Нәтиже
Қазақ жазба әдебиетінің қалыптасуына берік негіз қалады.