Металдар мен бейметалдар және олардың қосылыстарының арасындағы генетикалық байланыстар туралы білімді қорытындылау

9-сынып химия сабағы: Металдар мен бейметалдар және олардың қосылыстарының генетикалық байланысы

Бұл сабақта металдар мен бейметалдардың, сондай-ақ олардың қосылыстарының өзара генетикалық байланысын жүйелеп, теорияны тәжірибемен ұштастыру көзделеді.

Сабақ тақырыбы

Металдар мен бейметалдар және олардың қосылыстарының арасындағы генетикалық байланыс

Сабақ мақсаты

Металдар мен бейметалдар және олардың қосылыстары арасындағы генетикалық байланыстар туралы білімді қорытындылау.

Міндеттері

  1. Өтілген тақырып бойынша білімді жүйелеу, материалды меңгеру деңгейін бекіту; тәжірибе арқылы генетикалық байланыстарды жүзеге асыруда теориялық білімді қолдану.
  2. Сақталған ақпаратты қайта қолдану қабілетін және ойды жинақтап жеткізу біліктілігін дамыту.
  3. Топтық ынтымақтастыққа тәрбиелеу.

Сабақ форматы

Сабақ типі
Жаңа білім беру сабағы
Сабақ түрі
Аралас сабақ

Әдістер

  • Есептер шығару
  • Сұрақ-жауап
  • Демонстрация
  • Ойындар
  • Деңгейлік тапсырмалар
  • Академиялық пікірталас
  • Болжау әдісі

Қажетті құралдар мен көрнекіліктер

Құралдар

  • Интерактивті тақта
  • Маркер
  • A1 форматты қағаз
  • Түсті қағаздар
  • Химиялық реактивтер
  • Химиялық ыдыстар

Көрнекіліктер

  • Слайдты көрсетілімдер
  • Қима қағаздар
  • Химиялық элементтердің периодтық жүйесі
  • Тақта, бор

Пәнаралық байланыс

Қазақ тілі, медицина, биология, сурет, география.

Күтілетін нәтиже

  • Теориялық білімін тереңдетеді.
  • Есепті шығару жолын түсіндіреді.
  • Генетикалық байланыстарды тәжірибеде жүзеге асырады.
  • Топтық жұмыста ұйымшылдыққа үйренеді.
«Зерттеп білмейінше білу де, істей алу да мүмкін емес.»
Б. Момышұлы

Сабақ жоспары

I. Ұйымдастыру кезеңі (3 минут)

  • Оқушылармен сәлемдесу.
  • Сыныпты 4 топқа бөлу.
  • Топбасшыны сайлау.
  • Бағалау парақшасын тарату.
  • Бағалау критерийлерін түсіндіру.

II. Үй тапсырмасын тексеру

Есептер шығару арқылы негізгі ұғымдарды бекіту және есептеу дағдыларын тексеру.

1) Топтық есептер

I топ

Құрамында 4% қоспасы бар 20 г әктастан 12 г кальций оксиді алынған. Алынған өнімнің шығымын табыңдар.

II топ

Массасы 10 г натрий гидроксиді мен 20 г тұз қышқылы әрекеттескенде түзілген тұздың массасын табыңдар.

III топ

Массалық үлесі 20% болатын 150 г күкірт қышқылы мырышпен әрекеттескенде (қ. ж.) қанша көлемде сутек газы бөлінеді?

IV топ

Массасы 30 г мыс пен алюминий қоспасына концентрлі азот қышқылымен әсер еткенде 13,44 л газ (қ. ж.) бөлінді. Қоспаның құрамын анықтаңдар.

2) Ауызша есептер (8 минут)

  1. Темір(II) оксидінің салыстырмалы молекулалық массасы неше? (72)
  2. 45 г судағы моль саны неше? (2,5 моль)
  3. 11,2 моль судың массасын есептеңдер. (201,6 г)
  4. 32 г күкірттің зат мөлшері неше? (1 моль)
  5. 2 моль оттектің көлемін табыңдар. (44,8 л)
  6. 5 л сутектің зат мөлшері неше? (0,22 моль)
  7. Массасы 177,5 г хлордың (қ. ж.) көлемін табыңдар. (56 л)
  8. 2 моль темірдің атом санын табыңдар. (12,04 × 1023)
  9. 0,2 моль газдың көлемін (қ. ж.) есептеңдер.
  10. Массасы 22 г көмірқышқыл газының көлемін (қ. ж.) табыңдар. (11,2 л)
  11. Газдың 1 литрінің (қ. ж.) массасы 1,875 г. Осы газдың молярлық массасын табыңдар. (42 г/моль)
  12. 1 моль азоттың массасы неше? (28 г)

3) Ой қозғау (4 минут)

  1. Темірдің маңызды құймаларын атаңдар.
  2. Шойын мен болаттың басты айырмашылығы қандай?
  3. Шойынның қандай түрлерін білесіңдер?
  4. Шойыннан болат дайындау дегенді қалай түсінесіңдер?
  5. Легирленген болат дегеніміз не және оның құрамына қандай элементтер кіреді?

IV. Жаңа сабақ

Жаңа сабақтың тақырыбы: металдар мен бейметалдар және олардың арасындағы генетикалық байланыс. Оқушылармен бірге бүгінгі сабақтың ортақ мақсаты нақтыланады: заттар класстарының (оксид, негіз, қышқыл, тұз) өзара айналуларын түсініп, тізбекті түрде көрсету.

Тақырыпты ашуға арналған шағын әңгіме

Ерте-ерте, ертеде, химияның жерінде, элементтер елінде Бейорганика деген шал өмір сүріпті. Оның төрт ұлы болыпты. «Қане, балалар, осы төрт ұлдың атын атайық», — дейді мұғалім:

1. Оксид

Бастапқы класстардың бірі

2. Негіз

Метал гидроксидтері

3. Қышқыл

H-і бар қосылыстар

4. Тұз

Иондық алмасу нәтижелері

Бір күні шал балаларын жинап: «Мен қартайдым. Бір апта уақыт беремін: жан-жақты зерттеп, әрқайсың өз өміріңе азық болатын пайдалы зат әкеліңдер», — деп өсиет айтыпты. Ұлдары жолға шығып, уәделі күні олжаларымен қайта оралады.

Мұғалім оқушыларға сұрақ қояды: «Бейорганика шалдың балалары қандай олжа әкелуі мүмкін?» Шал олардың талпынысына риза болып: «Алдағы уақытта бір-біріңнен ажырамай, бірге өмір сүріңдер», — депті.

Балалары кеңесіп, қасынан үй салып, үйлерінің арасын өзара байланыстырып, дуалмен біріктіріп қоршапты. Содан бері олар бірінен-бірі ажырамай, бір тізбек құрып, өзара айналып тұратын болыпты. Тек олардың қасиеттерін жақсы білетін көршілері ғана оларды айқын ажырата алады.