Сабаққа қатынасын анықтау
Маңғыстау облысы, Мұнайлы ауданы, Қызылтөбе елді мекені
№2 орта мектеп
Технология пәні мұғалімі: Өтегенова Жібек Жаналиевна
Сабақ тақырыбы
Тігін машинасы инесінің құрылысы және оны дұрыс орналастыру (6-сынып)
Сабақтың мақсаттары
Білімділік
Оқушылардың теориялық білімін іс-тәжірибемен ұштастыра отырып, тігін машинасы инесі туралы толық әрі түсінікті мәлімет беру, білім аясын кеңейту.
Дамытушылық
Жеке тапсырмалар арқылы технологиялық реттілікті сақтауды, талаптарды орындауды қалыптастыру және оқушылардың шығармашылығын дамыту.
Тәрбиелік
Жаңашылдыққа, ұқыптылыққа баулу; эстетикалық талғамды дамыту; иненің құрылысын және оны дұрыс орнату жолдарын меңгерту.
Сабақтың ұйымдастырылуы
Түрі мен әдістері
- Сабақ түрі: аралас
- Әдістері: сыни тұрғыдан ойлау, ынтымақтастықта оқыту, түсіндірмелі сұрақ-жауап
Көрнекіліктер мен ресурстар
- Тірек-сызбалар, суреттер
- Журналдар, оқулық
- Тігін машинасы, құрал-жабдықтар
Пәнаралық байланыс
Сызу, бейнелеу өнері, тарих, әдебиет, алгебра, геометрия.
Сабақ барысы
1) Ұйымдастыру
- Оқушылармен сәлемдесу.
- Сабаққа қатысуын және дайындық деңгейін анықтау.
2) Жаңа сабақ
Тігін машинасының инесі қол инесі сияқты әртүрлі нөмірлермен шығарылады. Оның негізгі міндеті — тігіс жүргізу.
3) Бекіту
«Тігін машинасы инесінің құрылысы және оны орналастыру» тақырыбы бойынша кері байланыс, сұрақ-жауап.
4) Үй тапсырмасы
Тақырыпты оқып келу және меңгеру.
Тігін машинасы инесінің құрылысы
Материалы және жалпы пішіні
Ине жылтыр болаттан жасалады. Оның жуандығы біркелкі емес: ұшы — жіңішке әрі үшкір, ал жоғарғы бөлігі — жуанырақ. Бір беті тегіс келеді.
Иненің жуан бөлігін қолба (колба) деп атайды. Қолбадан төмен қарай үшкір стержень жалғасады.
Ине көзі және ойықтары
Стерженьнің ең ұшында ине көзі орналасады. Стерженьде ұзын және қысқа ойықтар болады.
Ұзын ойықтың қызметі: ине қозғалған кезде жіптің үйкелісін азайтып, оны қорғайды. Жіпті әдетте ұзын ойық жағынан сабақтайды.
Қысқаша тарихи дерек
Қазіргі ине конструкциясы Америкада XIX ғасырдың 30-жылдарында ойлап табылған.
Ине нөмірін матаға қарай таңдау
Ине нөмірі мата түріне сәйкес таңдалады: жұқа маталарға — жіңішке ине, қалың маталарға — жуан ине қолданылады. Соған сәйкес жіп қалыңдығы да өзгертіледі.
Жұқа маталар
- Ине нөмірі: 70–80–90
- Бәтес, жібек: ине 70
- Мақта жібі (ұсыныс): 80
- Жібек жібі (ұсыныс): 75
Қалың және орташа маталар
- Ине нөмірі: 100–120
- Сәтен, шыт: ине 80–90
- Мақта жіп (ұсыныс): 60–80
- Жібек жіп (ұсыныс): 65
Есте сақтайтын қағида
Мата қалыңдаған сайын ине нөмірі де, жіптің қалыңдығы да артады. Дұрыс таңдалған ине мен жіп — тігістің сапасын жақсартып, жіптің үзілуі мен матаның тартылуын азайтады.
Сабақты бекітуге арналған сұрақ
Тігін машинасы инесінің құрылысы және оны дұрыс орналастыру туралы қандай жаңа мәлімет үйрендіңдер?
Үй тапсырмасы
Тақырыпты оқып келу, негізгі ұғымдарды жаттап, қолдану ережелерін қайталау.