Гурами деген балық
Ұйымдастырылған оқу іс-әрекеті: «Аквариумдағы балықтар»
Бұл материал шығармашылық бағыттағы дәстүрлі емес жапсыру сабағын өткізуге арналған. Мақсат — балаларды балық түрлерімен таныстыра отырып, тірі табиғатқа қызығушылығын арттыру, қамқорлық сезімін қалыптастыру және бірнеше бөліктен құрастырып жапсыру дағдыларын дамыту.
Білім саласы
Шығармашылық
Ұ.О.І-Ә түрі
Дәстүрлі емес
Ұ.О.І-Ә типі
Жаңа білімді беру
Мақсаты
- Балықтардың түрлерін таныстырып, тақырып бойынша білімдерін қалыптастыру.
- Тірі табиғатқа қызығушылық пен сүйіспеншілікті арттыру; әсемдігін сезіне білуге және қамқор болуға баулу.
- Балықтардың дене мүшелері, тіршілігі және әрекетімен таныстыру.
- Түрлі қию тәсілдерін қолданып, бірнеше бөліктен балық пішінін құрастырып жапсыру арқылы іскерлікті дамыту.
Әдіс-тәсілдері
Шаттық шеңбері, ойын, көрсету, түсіндіру, сұрақ-жауап, ой қозғау, сергіту, бекіту, қорытындылау.
Қамтамасыз ету
Көрнекіліктер
- Балық түрлерінің суреттері
- Магнитті қармақ
- Резеңке баллон
- Аквариумдағы тірі балықтар
- Көк түсті фон
- Қайшы, түрлі-түсті жылтырлы желім
- Компьютер слайдтары
Пәнаралық байланыс
Өзін-өзі тану, тіл дамыту, математика, сурет, ән-әуез.
Пайдаланылған ресурстар
Компьютер, ғаламтор.
Сөздік жұмыс
Сөздік қор
Сабақтың барысы
1) Шаттық шеңбері
Қуан, шаттан, балақай —
Жарқырайды аспанда күн, алақай!
Атқан таңға, шыққан күнге сәлем беріп,
Тілейік бақыт баршаңызға осындай.
Тәрбиеші балалармен амандасып, жақсы көңіл-күй қалыптастырады. «Біз ерекше боламыз, біз еңбекқор боламыз!» деген қысқа ұранмен сабаққа назар аударылады.
2) Ойын: «Кім епті?»
Тәрбиеші қолындағы құралды көрсетіп, балалардан сұрайды: «Бұл не?» — «Қармақ». «Қармақпен не істеуге болады?» — «Балық аулауға». Ойынның ерекшелігі — магнитті «сиқырлы қармақпен» балықтарды аулау.
Ойын барысында қайталанатын атаулар
Шортан, табан балық, сазан, ақ балық, алабұға.
3) Әңгімелеу және зерттеу: балықтың құрылысы
Тіршілік ету ортасы
Балықтар суда тіршілік етеді.
Пішіні
Дене бітімі көбіне сопақша болады.
Қозғалысы
Жүзбе қанаттары арқылы суда еркін жүзіп қозғалады.
Негізгі ұғымдар
- Желбезек — балық осы арқылы тыныс алады.
- Қабыршақ — денесін қаптайды.
- Құйрық — қозғалысты күшейтеді.
- Жүзбе қанаттары — бағыт алуға және жүзуге көмектеседі.
Сұрақ: адамдар балықты не үшін пайдаланады?
Балықты тағам ретінде пайдаланады. Сонымен бірге үйде әсемдік үшін аквариум балықтарын асырайды.
4) «Аквариумға саяхат»: тірі балықтарды бақылау
Балалар көздерін жұмады. Сол сәтте тәрбиеші жасырылған аквариумды ашып, балаларға бақылау жасауға мүмкіндік береді: шыны ыдыстың ішінде жүзіп жүрген балықтарды, олардың түсін және санын анықтайды.
Алтын балық
Түсі қызыл, көзге бірден түседі.
Гурами
Ақ түсті, қара жолақтары бар. Әдетте екеу болуы мүмкін.
Моллинезия
Қара түсті, көбіне жұп болып жүзуі мүмкін.
Аквариум ішінде тағы не болады?
Тастар, шөптер, бақалшақтар, бұтақтар — әсемдік үшін ғана емес, балықтардың тығылуына, жем іздеуіне де көмектеседі.
Техникалық жабдықталуы
Аквариумда суды жылытатын, ауа жіберетін және жарық түсіретін құралдар болады. Аквариум балықтары үнемі адамдардың қамқорлығында болады.
5) Қамқорлық дағдысы: балықты тамақтандыру
Балыққа не керек?
Қарны ашпау үшін арнайы жем қажет. Жемді дүкендерден сатып алуға болады.
Қанша мөлшерде беріледі?
Күніне екі рет — таңертең және кешке — екі шымшымнан ғана. Артық беруге болмайды.
Балалармен бірге тәжірибе
Балалар балықты тамақтандыруға қатысады, күтім мен жауапкершіліктің маңызын түсінеді.
6) Сергіту және тілек айту
Ертегілерде алтын балық тілек орындайды. Балалар өз тілектерін бір-бірден айтып, соңында жақсы ниеттерін «үрлеп жіберу» арқылы сергіту жасайды.
«Уф, уф, уф!»
Жақсы тілек — жақсы көңіл күйдің бастауы.
7) Негізгі бөлім: жапсыру жұмысы
Бүгінгі оқу іс-әрекетінде балалар ақ қағаздан балық пішінін қиып, жапсырады. Тапсырма — бірнеше геометриялық бөліктен тұтас бейне құрастыру.
Қию
Үлкен-кіші төртбұрыштардан балықтың денесін және жүзбе қанаттарын қиып алу.
Құйрық
Үшбұрыштан құйрығын қиып алу.
Безендіру
Жылтырлы түрлі-түсті желіммен желбезек пен қабыршақты бейнелеу.
Нәтиже
Жұмыс соңында балалардың қағаз бетінде түрлі-түсті, жылтыр балықтары пайда болады. Тәрбиеші жұмыстарды талдап, қолдау сөздерін айтып, ұқыптылық пен еңбекті бағалайды.
8) Бекіту: сұрақ-жауап (слайд арқылы)
Компьютер слайдтары арқылы балықтың дене мүшелерін қайталау және бекіту ұйымдастырылады.
- 1) Балықтың басында дем алатын қандай мүшесі болады?
- 2) Балықтың қандай мүшесі болмайды?
- 3) Балықтың денесінде нелер болады?
- 4) Балықтың денесіне жалғасқан қандай мүшесі бар?
9) Қорытынды
Не үйрендік?
Балықтардың тіршілік ету ортасын, түрлерін және дене мүшелерін ажырата білу.
Не көрдік?
Аквариумдағы тірі балықтарды бақылап, олардың ерекшеліктерін сипаттау.
Не жасадық?
Геометриялық бөліктерден балық құрастырып, жапсыру арқылы шығармашылық жұмыс орындау.
Сабақ соңында тәрбиеші балалардың белсенді қатысуын атап өтіп, алғыс білдіреді.
Күтілетін нәтиже
Білуі
Тірі табиғаттың әсемдігін сезініп, оған қамқор бола білу.
Меңгеруі
Көру, есту, түсіну арқылы жаңа білімді меңгеру.
Жасай алуы
Тәрбиешінің тапсырмасын жауапкершілікпен орындап, өздігінен ұқыпты іс-әрекет жасай алу.