Қазақша рефераттар

Сұраулы сөйлемге айналдыр

Қазақ тілі · 2-сынып

Сұраулы сөйлем

Бұл сабақ жоспары оқушыларды сұраулы сөйлеммен таныстырып, сөйлем түрлерін ажыратуға үйретуге бағытталған. Сабақта сұрақ қою мәдениеті, сауатты жазу және тілдік қорды дамыту мақсаттары да қамтылады.

Білімділік

Сұраулы сөйлем туралы мағлұмат беру, сөйлем түрлерін ажыратуға үйрету.

Дамытушылық

Сұрақ қою арқылы жан-жақты ойлауға үйрету, сауатты жазуға дағдыландыру, тіл байлығын және сөздік қорын дамыту.

Тәрбиелік

Үлкенді сыйлауға, әдепті әрі ұйымшыл болуға тәрбиелеу, көркем жазуға баулу.

Сабақ түрі

Аралас сабақ

Көрнекіліктер

Оқулық, суреттер

Сабақтың барысы

I. Ұйымдастыру кезеңі

Психологиялық дайындық және сабаққа назар аударту.

Психологиялық дайындық:

Бес болсын алар бағамыз,

Білімнен бақыт табамыз.

Өнерменен өрістеп,

Өсе берсін санамыз.

Мақсатымыз — білім алу,

Міндетіміз — еңбектену.

Мұғалім сөзі: Балалар, бүгінгі сабағымызға қонақтар келіп отыр. Біз оларды жақсы тәртібімізбен және білімімізбен қарсы алып, құрметпен шығарып салуымыз керек.

II. Өткен тақырыпты бекіту

«Сөйлем» тақырыбы бойынша білімді еске түсіру.

Сұрақ: Біз қандай үлкен тақырыпты өтіп жатырмыз? Сөйлем

Ойын: «Мен бастаймын, сен жалғастыр»

  1. Сөйлем аяқталған ойды білдіреді.
  2. 1) Сөйлем сөзден құралады.
  3. 2) Сөйлемдегі сөздер бөлек жазылады.
  4. 3) Сөйлемнің бірінші сөзі бас әріппен басталып жазылады.
  5. 4) Сөйлемнің соңына нүкте, сұрау белгісі немесе леп белгісі қойылады.
  6. 5) Бірдеңенің жайын хабарлау мақсатымен айтылған сөйлем — хабарлы сөйлем.
  7. 6) Хабарлы сөйлемнен кейін нүкте қойылады.

III. Жаңа сабақ

Сұрақ-жауап әлеміне саяхат: сұраулы сөйлемнің мәні мен белгісі.

Кіріспе әңгіме: Бүгін біз сабақта сұрақ-жауап әлеміне саяхат жасаймыз.

Тақтадағы тапсырма: «Шарлардағы сұрақтар»

Тақтада шарлар ілулі тұрады. Әр шардың ішінде қағазға жазылған сұрақ бар. Оқушылар шарды жарып, сұрақты оқып, жауап береді.

  • 1-шар

    Сенің атың кім?

  • 2-шар

    Нешеінші сыныпта оқисың?

  • 3-шар

    Сабақтарың нешеде басталады?

  • 4-шар

    Сабақтан бос уақытта не істейсің?

Талқылау және қорытынды ереже

Сұрақтар:
Оқыған сөйлемдер қандай сөйлемдер?
Неліктен оларды сұраулы сөйлем дейміз?
Сұрақты не үшін қоямыз?

Ереже

Жауап алу мақсатымен айтылған сөйлем сұраулы сөйлем деп аталады. Сұраулы сөйлемнің соңына сұрау белгісі (?) қойылады.

Мысал: Сенің атың кім?

Жұмыс түрлері

  • Күн жадын жазу.
  • Көркем жазу: дәптерге «Б» әрпін көркем жазу.
  • Оқулықтағы ережені оқып бекіту.

IV. Оқулықпен жұмыс

175-жаттығу: өлеңдерді мәнерлеп оқу және салыстыру.

Талқылауға арналған сұрақтар

  • Қай ақын сұраулы сөйлемді қолданған?
  • Өлеңдерде не туралы айтылған?
  • Аққу туралы не білеміз?

Аққу туралы қысқаша мәлімет

Сипаты: сұлу, нәзік құс.

Тіршілігі: көлде сырғып жүзеді.

Ұясы: қамыстың арасына ұя салады.

Ерекшелігі: сақ, сұңқылдаған даусы бар.

Танымдық мәні: аққу — киелі құс.

V. Дәптермен жұмыс

176-жаттығу: мәтіннен сұраулы сөйлемдерді табу және көшіру.

Әрі қарай орындалатын жаттығулар сұраулы сөйлемге байланысты болады: мәтінді оқып, мазмұнын анықтап, сұраулы сөйлемдерді көшіріп жазыңдар.

Құмырсқа туралы талқылау

Құмырсқа — тірі жәндік. Мәтіннен байқағанымыз: құмырсқалар ұйымшыл, тату және еңбекқор. Олардың мекені — илеу. Адам баласын тәрбие қалай шыңдаса, құмырсқаларда да табиғаттың өз тәрбиесі бар.

Сұрақ үлгілері

  • Көкек, мынау не төбешік?
  • Илеу деген не?
  • Бүкіл құмырсқа бір үйде тұра ма?
  • Олар тату тұра ма?

VI. Сергіту сәті

Қысқа қимыл-қозғалыс жаттығулары арқылы оқушылардың зейінін сергіту.

Сергіту сәтін мұғалім сыныптың жағдайына қарай ұйымдастырады (жеңіл қимылдар, көзге арналған жаттығу, тыныс алу).

VII. Тақтамен жұмыс

177-жаттығу: берілген жағдайларға сай сұраулы сөйлем құрастыру.

Тапсырма

Төмендегі мәліметтерді білу үшін сұраулы сөйлем құрастыр.

Сабақтың басталу уақыты

Сабақ сағат нешеде басталады?

Сыныптағы кезекшінің есімі

Бүгін кезекші кім?

Асқардың кешігу себебі

Асқар сабаққа неге кешікті?

Дауысты дыбыстар саны

Қазақ тілінде қанша дауысты дыбыс бар?

VIII. 178-жаттығу

Мәтінді оқу, рөлге бөліп оқу және сұрақ қою арқылы бекіту.

  • Мәтінді іштен оқыту.
  • Рөлге бөліп оқыту, мәтін бойынша сұрақтар қою.

Нақтылау сұрақтары

  • Қандай сөйлемдер оқыдыңдар?
  • Сұраулы сөйлем қалай оқылады?

IX. Шығармашылық диктант

Берілген хабарлы сөйлемдерді сұраулы сөйлемге айналдыру.

Тапсырма: сұраулы сөйлемге айналдыр

  1. Сәуле кітапханаға барды.
  2. Қасқыр — жыртқыш аң.
  3. Анар қалада тұрады.

X. Қорытынды

Венн диаграммасы арқылы хабарлы және сұраулы сөйлемді салыстыру.

Оқушылар Венн диаграммасы бойынша екі сөйлем түрінің ұқсастығы мен айырмашылығын анықтайды: хабарлы сөйлем және сұраулы сөйлем.

Хабарлы сөйлем

Оқиға немесе ақпаратты хабарлау үшін айтылады. Соңына нүкте қойылады.

Ұқсастығы

Екеуі де сөйлем, аяқталған ойды білдіреді, сөздер бөлек жазылады.

Сұраулы сөйлем

Жауап алу мақсатымен айтылады. Соңына сұрау белгісі қойылады.

XI. Үй тапсырмасы

179-жаттығу.

Оқулықтан 179-жаттығуды орындау.

XII. Бағалау

Сабаққа қатысуы, жауап беруі және жазба жұмыстары бойынша бағалау.

  • Ауызша жауаптардың толықтығы мен дәлдігі.
  • Сұраулы сөйлемді дұрыс құрастыруы және тыныс белгісін дұрыс қоюы.
  • Дәптер жұмысының сауаттылығы және көркем жазуы.