Балалар әдебиетінің атасы кім
«Асыл сөз» зияткерлік байқауының мақсаты
«Асыл сөз» зияткерлік байқауының басты мақсаты — бәсекеге қабілетті жас ұрпақты тәрбиелеу, оқушылардың мемлекеттік тілге, қазақ халқының әдебиетіне, мәдениетіне, өнеріне және ұлттық құндылықтарына деген сүйіспеншілігін арттыру, тілді қадірлеуге баулу.
Сахналық көрініс
- Қазақтың әсем ұлттық әуені ойнап тұрады.
- Сахна безендірілген: қанатты сөздер, баннерлер ілінген.
- Шара фанфарамен ашылады.
Кіріспе жыр
Өлең
Тілім менің қайыршы емес, қаңғыбас,
Тілім тұлпар — қуған желге шалдырмас.
Кенже ұлдай үлкен үйге мұрагер,
Жер иесі — менің тілім мәңгі жас.
Әуезов, Абайды өткен — дәріс тілі,
Тіл қатқан Тоқтар, Талғат — ғарыш тілі.
Қанша заң қабылдаймыз — жетер енді,
Естілсін мемлекеттік әр істе үні!
Жүргізушінің құттықтауы
Құрметті әдебиетті, өнерді, тілді сүйетін қауым, аяулы ұстаздар мен ардақты оқушылар! Қазақ тілі мен әдебиеті пәндері апталығы аясында өткізіліп отырған, дарынды балаларға арналған «Асыл сөз» зияткерлік ойынына қош келдіңіздер!
Дауға салса — алмастай қиған, сезімге салса — қырандай қалқыған, ойға салса — қорғасындай балқыған ана тілінен артық қазақ үшін бұл дүниеде қымбат не бар?!
Арнау
Бұл жанды тіл — менің азат тілім,
Жадымда талмай самғар қанат тілім.
Бірлік, достық, татулық жүрегі боп,
Жасай бер, ана тілім — қазақ тілім!
Қатысушыларды таныстыру
Топтарды шақырмас бұрын экранға назар аударайық: экраннан командалардың сәлемдесуі мен қатысушылар туралы қысқаша мәлімет көрсетіледі.
«Жігер» тобы
Команда құрамы: 4 оқушы.
«Бәйтерек» тобы
Команда құрамы: 4 оқушы.
Командалардың бір-біріне тілегі
Туған тіл қасиетін ардақтайық,
Сабырмен ойымызды салмақтайық.
«Ырыс алды — ынтымақ» деген сөз бар,
Сайысты көріңіздер — біз бастайық!
Жанын сап, халқын сүйіп баққан тілім, жалықпай құпиялар ашқан тілім! Жаһанның төрт бұрышы түгел танып, жат жұрттан да достарын тапқан тілім!
Сайыс бөлімдері
-
1
Ана тілім — асылым, бай қазынам
Әр командаға 10 сұрақ беріледі. Қатысушылар жылдам әрі нақты жауап береді.
-
2
Даналық сөзден дән ізде
Тіл туралы ұлт зиялыларының қанатты сөздерін жалғастыру.
-
3
Көңілден шыққан көрікті ой
Тілге қатысты өлең жолдарын жалғастыру.
-
4
Сөз тапқанға қолқа жоқ
Шешендік сөздерді жалғап, ойды айқын әрі тұжырымды жеткізу.
-
5
Көркем тіл — көрікті жарнама
Халқымыздың бай тілін меңгерту, көркейту, қастерлеу және жас ұрпақты өз тілінде сөйлеуге ынталандыру. Қазақ тілін насихаттап, тілді елдік ұранға айналдыру.
I бөлім: «Ана тілім — асылым, бай қазынам»
Туған тілім — бабам тілі, өз тілім.
Туған тілім — анам тілі, өз тілім.
Туған тілім — далам тілі, өз тілім.
Туған тілім — адам тілі, өз тілім.
«Бәйтерек» тобына сұрақтар
- Шоқанның шын аты кім?
- «Аяз би» ертегісіндегі Жаманның қалыңдығының аты қалай аталады?
- Бес арысты ата.
- Табу деген не?
- Өз туындысында Отырар тарихын шебер суреттеген ақын кім?
- Білге қаған құлпытасы қай жерден табылды?
- «Тамырына балта шабу» тіркесінің мағынасы қандай?
- Дауыссыз дыбыс буын құрай ала ма?
- «Морфология» терминге жата ма?
- «Ғылым таппай мақтанба» өлеңінің авторы кім?
«Жігер» тобына сұрақтар
- Дүние жүзінде неше тіл бар?
- Махамбеттің «Қызғыш құс» өлеңі кімге арналған?
- Үш бәйтеректі ата.
- Ирония деген не?
- «Аягөз, қайда барасың?» — кімнің өлеңі?
- Қарасазда дүниеге келген ақын кім?
- «Мұзбалақ» сөзінің мағынасы қандай?
- Үш арсызды ата.
- Балалар әдебиетінің атасы кім?
- Балуан Шолақтың шын аты кім?
II бөлім: «Даналық сөзден дән ізде»
Тілім менің!
Ұлы Абайдай, Мұхтардай — пірім менің.
Тұтастығым, рухани жан азығым,
Ол бүлінсе — менің де бүлінгенім.
Тапсырма шарты
Тақтада слайд түрінде қанатты сөздердің алғашқы жолдары беріледі. Қатысушылар сол нақылдарды дұрыс әрі толық жалғастырады.
Қорытынды ой
Бұл байқаудың өзегі — ана тілін қадірлеу, сөз қадірін ұғыну, ұлттық рух пен білімді бір арнаға тоғыстыру. «Асыл сөз» — тілдің мәртебесін біліммен, мәдениетпен, ой ұшқырлығымен биіктететін тағылымды алаң.