Жеті лақ ертегісі

Сабақтың тақырыбы

Куб және оның көлемі.

Сабақтың мақсаты

Куб және оның көлемін табуды пысықтау.
Ауызша есептеу дағдысын дамыту.
Білімге қызығушылықты ояту.
Ұйымшылдыққа, қайырымдылыққа, әсемдікке тәрбиелеу.

Көрнекіліктер

Геометриялық денелер, текшелер.
«Ешкінің үйі», «Жеті лақ» ертегісінің кейіпкерлері, қуыршақтар.
Сыйымдылыққа байланысты суреттер, тірек сызбалар.
«Сиқырлы сызғыш» (жылдамдыққа арналған тапсырмалар).

Сабақ барысы

1) Ұйымдастыру кезеңі және өткенді қайталау

Өткен тақырыптарды қайталау арқылы жаңа сабаққа — пысықтау сабағына — біртіндеп өтеміз. Алдымызда геометриялық денелер тізіліп тұрғандай: «Сұраққа жауап беріңдер!» дегендей.

Қысқа жауап беретін сұрақтар:

Тік төртбұрыштың ауданын қалай табамыз?
Периметр формуласын қолдану (мысалдар арқылы).
Шаршының ауданы мен периметрі (мысалдар арқылы).
Текшенің қырлары, жақтары және төбелері туралы ұғымдарды еске түсіру.

Осы сұрақтарға жауап бергеннен кейін астынан «Жеті лақ» деген сөз тіркесі «ашылады».

2) Ертегі желісі: «Жеті лақты құтқарайық!»

Сыныпқа «Жеті лақ» ертегісі қонаққа келді. Бірақ бұл ертегі жай ғана келмеген — көмек сұрап келіпті. Қасқыр лақтарды текшенің ішіндегі текшелерге қамап, әр қақпаққа бір тапсырма жазып кеткен. Ешкі-ана тапсырмаларды өз бетімен шеше алмай отыр, сондықтан біз біліміміздің көмегімен лақтарды босатамыз.

Бірлік Ауызша есептеу Көлем Топтық жұмыс

3) Тапсырмалар арқылы лақтарды босату

Әр кубтың қақпағында есеп берілген. Дұрыс шешім — бір лақтың бостандыққа шығуы.

№1 куб — көлемді өлшеп табу

1-лақ босады

Кубтың бір қыры 2 см. Көлемін табамыз:

Формула:

V = a × a × a

V = 2 × 2 × 2 = 8 см³

Демек, қыры 1 см болатын 8 кішкентай куб осы кубты толық толтырады.

№2 куб — бет ауданы және көлем

2-лақ босады

Кубтың қыры 3 см.

Бір беттің ауданы: 3 × 3 = 9 см²

Толық бет ауданы: 9 × 6 = 54 см²

Көлемі: 3 × 3 × 3 = 27 см³

Оқушылар бет ауданы мен көлем ұғымдарының айырмашылығын қорытындылайды.

№3 куб — тікбұрышты қораптың көлемі

3-лақ босады

Берілген өлшемдер: ұзындығы 4 см, ені 3 см, биіктігі 1 см.

Формула:

V = a × b × h

V = 4 × 3 × 1 = 12 см³

Қыры 1 см болатын кубтармен қорапты толтыру үшін 12 куб керек.

№4 куб — есепті талдау және қасиеттер

4-лақ босады

Кубтың қыры 2 см. Тапсырма ауызша талданып, бірнеше тәсілмен түсіндіріледі.

А) Толық бет ауданы:

(2 × 2) × 6 = 24 см²

Ә) Көлемі:

2 × 2 × 2 = 8 см³

Б) Қасиеттер:

Көбейтудің ауыстырымдылық және терімділік қасиеттерін қолдануға болатыны көрсетіледі.

4) Сергіту сәті

«Төлдер әні» (қимыл-қозғалыспен).

Секең-секең, әй, лақ,
Жүрмін саған кейіп-ақ.
Тыным тапсаң болмай ма?
Секеңдемей бір уақ.
Тыным тауып отырсақ,
Лақтарды біз құтқарсақ.

5) №5–№7 тапсырмалар: есептер, теңдеу, көбейту

№5 куб — өрнекке сай есеп құрастыру

5-лақ босады

1) 78 − 10 × 2

Бөшкеде 78 л су бар. Шелекте 10 л су бар. Екі шелек судан бөшкедегі су қанша литр артық?

2) 35 + 10 × 2

Флягада 35 л су бар және әрқайсысында 10 л-ден су құйылған 2 шелек әкелінді. Барлығы қанша литр су?

35 + 10 × 2 = 55 л

№6 куб — теңдеу

6-лақ босады

Теңдеуді шешеміз:

300 : a = 50

a = 6

Тексеру: 300 : 6 = 50.

№7 куб — ауызша көбейту

7-лақ босады

8 × 3 = 24
18 × 3 = 54
28 × 3 = 84

6) Қорытынды тапсырма: «Сиқырлы сызғыш»

Соңғы кубтағы тапсырма — оқушылардың ұжымдаса жұмыс істей алуын тексеру. Шарт: 2 минутта 3 тапсырма орындау. Уақыт болса, әрі қарай жалғастыра береді. Ерте аяқтаған оқушыларға шығармашылық тапсырма ұсынылады. Тексерілгеннен кейін текшелер таратылады.

Үй тапсырмасы

№5: 1, 2, 3-тапсырмалар.
№6: 1, 3-тапсырмалар.

Сабақты қорытындылау

Бүгін біз текшенің көлемін, шаршының ауданын, қораптың көлемін есептеуді қайталадық, теңдеу шештік және ауызша есептеуді пысықтадық. Ең бастысы — ұйымшылдық танытып, ертегі кейіпкерлеріне көмектестік.

Ешкі-ана барлық лақтарын қайтарып алды және сыныпқа алғыс айтты. Сабақтағы мейірім мен ынтымақтастық — біліммен қатар жүретін құндылық екені айқындалды.

Zharar.kz